O slideshow foi denunciado.
Utilizamos seu perfil e dados de atividades no LinkedIn para personalizar e exibir anúncios mais relevantes. Altere suas preferências de anúncios quando desejar.
Czym jest dozwolony użytek
i co warto o nim wiedzieć?
Prawo autorskie w działalności biblioteki
publicznej
Barbara Szczepa...
O czym będziemy mówić
O podstawach prawa autorskiego.
Co mogą biblioteki, a czego nie w świetle obecnego
stanu prawnego?
J...
Ustawa prawo autorskie
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego
1994 r.
•definiuje pojęcie utwór i twórca
•precyzuje autors...
przejaw działalności twórczej
(powinna mieć charakter
kreacyjny - oryginalny)
o indywidualnym charakterze
(czynnik odróżni...
Utwór czy nie?
• list
• rekonstrukcja utworu, np. rekonstrukcja
uprzednio istniejącego utworu
literackiego
• Polskie Normy...
Typy utworów wymienione w ustawie
• wyrażone słowem, symbolami
matematycznymi, znakami
graficznymi (literackie,
publicysty...
8
Nie podlegają ochronie
• odkrycia, idee, procedury, metody i zasady
działania oraz koncepcje matematyczne,
• akty normat...
• podręczniki szkolne
• plany lekcji
• ogólne warunki umów
• SIWZ
Typy utworów w orzecznictwie
• Utwory zbiorowe
• Zbiory, antologie, bazy danych
• Utwory naukowe
• Utwory pracownicze
•
Inne rodzaje utworów
wymienione...
Utwór rozpowszechniony
i utwór opublikowany
• utwór opublikowany - został
zwielokrotniony za zezwoleniem twórcy
i którego ...
Podmioty praw
• twórcy
• spadkobiercy
• uprawnieni z tytułu praw autorskich (dysponenci praw
autorskich)
• Skarb Państwa
•...
13
Autorskie prawa osobiste
(niezbywalne)
• prawo do autorstwa utworu, oznaczania utworu imieniem,
nazwiskiem, pseudonimem...
14
Autorskie prawa majątkowe
• prawo do rozporządzania utworem
• prawo do otrzymywania wynagrodzenia za
wykorzystanie utwo...
Autorskie prawa majątkowe
wygasają po 70 latach:
• od śmierci twórcy, a do utworów współautorskich - od
śmierci współtwórc...
Przejście autorskich praw
majątkowych
• umowa o przeniesienie autorskich praw majątkowych
• umowa licencyjna
• licencja wy...
Pola eksploatacji
• w zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu -
wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy utworu, w...
Domena publiczna
• utwory, które nie są z mocy ustawy chronione
prawem autorskim (akty normatywne lub ich
urzędowe projekt...
Dozwolony użytek
Dozwolony użytek jako ograniczenie monopolu autorskiego
i element systemu praw autorskich
•wpływa korzystnie na rozwój nau...
Dozwolony użytek prywatny
Bez zezwolenia twórcy wolno nieodpłatnie korzystać z już rozpowszechnionego
utworu w zakresie wł...
Opłaty reprograficzne
Producenci i importerzy magnetofonów, magnetowidów i innych
podobnych urządzeń, kserokopiarek, skane...
Dozwolony użytek publiczny
•Cele informacyjne
•Dla osób niepełnosprawnych
•Prawo cytatu
•Prawo wykonywania utworu (np. cer...
Licencja dla bibliotek
Biblioteki, archiwa i szkoły mogą:
1) udostępniać nieodpłatnie, w zakresie swoich
zadań statutowych...
Test trójstopniowy – granice dozwolonego użytku
• Dozwolony użytek nie może naruszać normalnego korzystania z
utworu lub g...
Reforma prawa autorskiego – grant fundacji eIFL
Centrum Cyfrowe Projekt Polska i Poznańska Fundacja
Bibliotek Naukowych
ht...
Problemy praktyczne
„Kopiowanie zabija książkę”
1. Czy takie noty są zgodne z prawem?
2. Czy można ograniczać ilość stron do
kopiowania?
3. Cz...
Problemy mediatek
1. wypożyczanie
zbiory audiowizualne (filmy, dodatki do
czasopism (inserty), audiobooki,
programy komput...
Pokazy filmowe w bibliotece
Jaki cel, zakres wykorzystania,
publiczność?
Cały film czy fragment?
Edukacja czytelnicza i me...
Czy można legalnie ściągać z Internetu?
…Wszystko co pochodzi z nielegalnych źródeł jest nielegalne…
…Oglądanie jest legal...
Media społecznościowe
• wykorzystywanie materiałów z YT
i innym mediów społecznościowych
– na potrzeby prywatne
– przez in...
Okładki
na stronach WWW – jako opisy nowości
w katalogach OPAC – jako element
metadanych
Działalność na rzecz osób
niepełnosprawnych
Wolno korzystać z już rozpowszechnionych
utworów dla dobra osób niepełnosprawn...
Ochrona wizerunku
Wizerunek jest chroniony w prawie autorskim i na podstawie
Kodeksu cywilnego
Prawo autorskie:
Rozpowszechnianie wizerunku ...
barbara.szczepanska@hoganlovells.com
Próximos SlideShares
Carregando em…5
×

Czym jest dozwolony użytek i co warto o nim wiedzieć? Prawo autorskie w działalności biblioteki publicznej / Barbara Szczepańska

699 visualizações

Publicada em

Prezentacja do wystąpienia Barbary Szczepańskiej (Hogan Lovells) na trzecim ogólnopolskim kongressie bibliotek publicznych "Biblioteka z wizją", 11-12 października 2012 r

Publicada em: Governo e ONGs
  • Seja o primeiro a comentar

Czym jest dozwolony użytek i co warto o nim wiedzieć? Prawo autorskie w działalności biblioteki publicznej / Barbara Szczepańska

  1. 1. Czym jest dozwolony użytek i co warto o nim wiedzieć? Prawo autorskie w działalności biblioteki publicznej Barbara Szczepańska bibliotekarka, koordynatorka programu IP fundacji EIFL w Polsce z ramienia Poznańskiej Fundacji Bibliotek Naukowych
  2. 2. O czym będziemy mówić O podstawach prawa autorskiego. Co mogą biblioteki, a czego nie w świetle obecnego stanu prawnego? Jakie korzyści i jakie ograniczenia dla bibliotek wynikają z obecnych zapisów prawa autorskiego dotyczących dozwolonego użytku publicznego?
  3. 3. Ustawa prawo autorskie
  4. 4. Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r. •definiuje pojęcie utwór i twórca •precyzuje autorskie prawa osobiste i majątkowe określa czas trwania autorskich praw osobistych i majątkowych •wyznacza zakres dozwolonego użytku prywatnego i publicznego •reguluje sposób zawierania umów
  5. 5. przejaw działalności twórczej (powinna mieć charakter kreacyjny - oryginalny) o indywidualnym charakterze (czynnik odróżniający dany utwór od innych podobnego rodzaju i przeznaczenia, niemożliwy do powstania wcześniej i później) ustalony w jakiejkolwiek postaci (nawet nietrwałej, np. w formie recytacji, wykładu, koncertu) niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia Utwór
  6. 6. Utwór czy nie? • list • rekonstrukcja utworu, np. rekonstrukcja uprzednio istniejącego utworu literackiego • Polskie Normy • fotografie malarstwa • poprawki stylistyczne i korektorskie • wydania krytyczne • wersja cyfrowa
  7. 7. Typy utworów wymienione w ustawie • wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie, publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe), • plastyczne, • fotograficzne, • muzyczne i słowno-muzyczne, • audiowizualne (w tym filmowe).
  8. 8. 8 Nie podlegają ochronie • odkrycia, idee, procedury, metody i zasady działania oraz koncepcje matematyczne, • akty normatywne lub ich urzędowe projekty, • urzędowe materiały (np. opinie biegłych, „bank pytań” stosowanych przy egzaminach testowych, • znaki i symbole (np. herby, pieczęcie), • opublikowane opisy patentowe lub ochronne, • proste informacje prasowe (np. notowania giełdowe, kursy walut, prognozy pogody).
  9. 9. • podręczniki szkolne • plany lekcji • ogólne warunki umów • SIWZ Typy utworów w orzecznictwie
  10. 10. • Utwory zbiorowe • Zbiory, antologie, bazy danych • Utwory naukowe • Utwory pracownicze • Inne rodzaje utworów wymienione w ustawie
  11. 11. Utwór rozpowszechniony i utwór opublikowany • utwór opublikowany - został zwielokrotniony za zezwoleniem twórcy i którego egzemplarze zostały udostępnione publicznie • utwór rozpowszechniony - za zezwoleniem twórcy został w jakikolwiek sposób udostępniony publicznie
  12. 12. Podmioty praw • twórcy • spadkobiercy • uprawnieni z tytułu praw autorskich (dysponenci praw autorskich) • Skarb Państwa • wydawcy • pracodawcy oraz wszelkiego rodzaju podmioty kontraktujące usługi • instytucje naukowe • organizacje zbiorowego zarządzania • ……
  13. 13. 13 Autorskie prawa osobiste (niezbywalne) • prawo do autorstwa utworu, oznaczania utworu imieniem, nazwiskiem, pseudonimem lub do udostępniania go anonimowo • prawo do nienaruszalności treści i formy utworu do jego rzetelnego wykorzystania • prawo do decydowania o jego pierwszym udostępnianiu publiczności • prawo do nadzoru nad sposobem korzystania z utworu
  14. 14. 14 Autorskie prawa majątkowe • prawo do rozporządzania utworem • prawo do otrzymywania wynagrodzenia za wykorzystanie utworu • możliwość zbycia i przeniesienia zgodnie z wolą autora na inne podmioty
  15. 15. Autorskie prawa majątkowe wygasają po 70 latach: • od śmierci twórcy, a do utworów współautorskich - od śmierci współtwórcy, który przeżył pozostałych, • w odniesieniu do utworu, którego twórca nie jest znany - od daty pierwszego rozpowszechnienia, chyba że pseudonim nie pozostawia wątpliwości co do tożsamości autora lub jeżeli autor ujawnił swoją tożsamość, • w odniesieniu do utworu, do którego autorskie prawa majątkowe przysługują z mocy ustawy innej osobie niż twórca - od daty rozpowszechnienia utworu, a gdy utwór nie został rozpowszechniony - od daty jego ustalenia, • w odniesieniu do utworu audiowizualnego - od śmierci najpóźniej zmarłej z wymienionych osób: głównego reżysera, autora scenariusza, autora dialogów, kompozytora muzyki skomponowanej do utworu audiowizualnego.
  16. 16. Przejście autorskich praw majątkowych • umowa o przeniesienie autorskich praw majątkowych • umowa licencyjna • licencja wyłączna • licencja niewyłączna • licencje otwarte (wolne) np. Creative Commons
  17. 17. Pola eksploatacji • w zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu - wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy utworu, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową, • w zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami, na których utwór utrwalono - wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy, • w zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt 2 - publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym.
  18. 18. Domena publiczna • utwory, które nie są z mocy ustawy chronione prawem autorskim (akty normatywne lub ich urzędowe projekty, urzędowe dokumenty, materiały, znaki i symbole, opublikowane opisy patentowe lub ochronne, proste informacje prasowe) • utwory, do których prawa autorskie wygasły • utwory, które nie noszą charakteru twórczego i indywidualnego a zatem nie mają ochrony prawnoautorskiej
  19. 19. Dozwolony użytek
  20. 20. Dozwolony użytek jako ograniczenie monopolu autorskiego i element systemu praw autorskich •wpływa korzystnie na rozwój nauki, edukacji, kultury •ułatwia swobodny dostęp do informacji •równoważy interes prywatny (autora) z interesem publicznym •nie wymaga zgody autora, zwykle nieodpłatny, w określonych wypadkach konieczne jest odprowadzenie tantiem na rzecz organizacji zbiorowego zarządzania
  21. 21. Dozwolony użytek prywatny Bez zezwolenia twórcy wolno nieodpłatnie korzystać z już rozpowszechnionego utworu w zakresie własnego użytku osobistego. Zakres własnego użytku osobistego obejmuje korzystanie z pojedynczych egzemplarzy utworów przez krąg osób pozostających w związku osobistym, w szczególności pokrewieństwa, powinowactwa lub stosunku towarzyskiego. Wyłączenie: budowanie według cudzego utworu architektonicznego i architektoniczno- urbanistycznego korzystanie z elektronicznych baz danych spełniających cechy utworu – można jedynie dla własnego użytku naukowego niezwiązanego z celem zarobkowym.
  22. 22. Opłaty reprograficzne Producenci i importerzy magnetofonów, magnetowidów i innych podobnych urządzeń, kserokopiarek, skanerów i innych podobnych urządzeń reprograficznych, czystych nośników służących do utrwalania, w zakresie własnego użytku osobistego, utworów lub przedmiotów praw pokrewnych. Posiadacze urządzeń reprograficznych, którzy prowadzą działalność gospodarczą w zakresie zwielokrotniania utworów dla własnego użytku osobistego osób trzecich.
  23. 23. Dozwolony użytek publiczny •Cele informacyjne •Dla osób niepełnosprawnych •Prawo cytatu •Prawo wykonywania utworu (np. ceremonie świeckie i religijne) •Reesmisja kablowa •Cele oświatowe i naukowe •Biblioteki, szkoły, archiwa
  24. 24. Licencja dla bibliotek Biblioteki, archiwa i szkoły mogą: 1) udostępniać nieodpłatnie, w zakresie swoich zadań statutowych, egzemplarze utworów rozpowszechnionych; 2) sporządzać lub zlecać sporządzanie egzemplarzy rozpowszechnionych utworów w celu uzupełnienia, zachowania lub ochrony własnych zbiorów; 3) udostępniać zbiory dla celów badawczych lub poznawczych za pośrednictwem końcówek systemu informatycznego (terminali) znajdujących się na terenie tych jednostek.
  25. 25. Test trójstopniowy – granice dozwolonego użytku • Dozwolony użytek nie może naruszać normalnego korzystania z utworu lub godzić w słuszne interesy twórcy. • Zawsze należy podawać autora i tytuł dzieła.
  26. 26. Reforma prawa autorskiego – grant fundacji eIFL Centrum Cyfrowe Projekt Polska i Poznańska Fundacja Bibliotek Naukowych http://centrumcyfrowe.pl/projekty/reforma-prawa- autorskiego-dla-bibliotek/ • Warsztaty z bibliotekarzami • Projekt ustawy • Dokument „Co nas uwiera w prawie autorskim”
  27. 27. Problemy praktyczne
  28. 28. „Kopiowanie zabija książkę” 1. Czy takie noty są zgodne z prawem? 2. Czy można ograniczać ilość stron do kopiowania? 3. Czy należy zabraniać fotografowania aparatami cyfrowymi?
  29. 29. Problemy mediatek 1. wypożyczanie zbiory audiowizualne (filmy, dodatki do czasopism (inserty), audiobooki, programy komputerowe 2. Ochrona i zachowanie własnych zbiorów (tworzenie kopii zapasowych)
  30. 30. Pokazy filmowe w bibliotece Jaki cel, zakres wykorzystania, publiczność? Cały film czy fragment? Edukacja czytelnicza i medialna czy klub dyskusyjny?
  31. 31. Czy można legalnie ściągać z Internetu? …Wszystko co pochodzi z nielegalnych źródeł jest nielegalne… …Oglądanie jest legalne, ale ściąganie jest nielegalne… …Uploading jest nielegalny, downloading jest legalny….
  32. 32. Media społecznościowe • wykorzystywanie materiałów z YT i innym mediów społecznościowych – na potrzeby prywatne – przez instytucje kultury w ramach realizowanych zadań • wrzucanie treści na YT i inne portale społecznościowe
  33. 33. Okładki na stronach WWW – jako opisy nowości w katalogach OPAC – jako element metadanych
  34. 34. Działalność na rzecz osób niepełnosprawnych Wolno korzystać z już rozpowszechnionych utworów dla dobra osób niepełnosprawnych jeżeli: • korzystanie odnosi się bezpośrednio do ich upośledzenia, • nie ma zarobkowego charakteru • jest podejmowane w rozmiarze wynikającym z natury upośledzenia
  35. 35. Ochrona wizerunku
  36. 36. Wizerunek jest chroniony w prawie autorskim i na podstawie Kodeksu cywilnego Prawo autorskie: Rozpowszechnianie wizerunku wymaga zgody osoby przedstawionej. Wyłączenie: • osoby publicznie znane, jeżeli wizerunek wykonano w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych, w szczególności politycznych, społecznych, zawodowych, • osoby stanowiącej jedynie szczegół całości takiej jak zgromadzenie, krajobraz, publiczna impreza. Kodeks cywilny: Wizerunek jako dobro osobiste pozostaje niezależnie od ochrony na gruncie innych przepisów.
  37. 37. barbara.szczepanska@hoganlovells.com

×