CCoonncceeiittooss IInniicciiaaiiss 
PPAARR OORRDDEENNAADDOO –– ccoonncceeiittoo pprriimmiittiivvoo 
PP((xx,,yy)) –– ppoonnttoo nnoo ppllaannoo ccaarrtteessiiaannoo 
Abscissa Ordenada 
P(x,y) 
P (x,0) 
P (0,y) 
x 
y
PPrroodduuttoo CCaarrtteessiiaannoo 
DDaaddooss ddooiiss ccoonnjjuunnttooss AA ee BB,, ddeennoommiinnaa--ssee pprroodduuttoo ccaarrtteessiiaannoo 
ddee AA ppoorr BB aaoo ccoonnjjuunnttoo ffoorrmmaaddoo ppoorr ppaarreess oorrddeennaaddooss ((xx;;yy)) 
ttaaiiss qquuee xx Î AA ee yy Î BB.. 
NNOOTTAAÇÇÃÃOO:: AA xx BB == {{((xx,, yy)) || xx Î AA ee yy Î BB}}
Considere o conjunto AA == {{22,, 44}} ee BB == {{11,, 3,, 55}}.. 
RReepprreesseennttee:: 
aa)) AA xx BB eennuummeerraannddoo,, uumm aa uumm sseeuuss eelleemmeennttooss ee ppoorr uumm 
ggrrááffiiccoo ccaarrtteessiiaannoo.. 
AA xx BB == {{((22;;11)),, ((22;;3)),, ((22;;55)),, ((44;;11)),, ((44;;3)),, ((44;; 55))}} 
2 4 
5 
3 
1 
x 
y
AA xx BB == {{((22;;11)),, ((22;;3)),, ((22;;55)),, ((44;;11)),, ((44;;3)),, ((44;; 55))}} 
b) A relação binária hh == {{((xx;;yy))|| yy << xx}} 
A B 2 
y < x 
4 
1 
3 
5 
hh:: {{((22;;11)),, ((44;;11)),, ((44,,3))}} 
cc)) AA rreellaaççããoo bbiinnáárriiaa gg == {{((xx;;yy))|| yy== xx ++ 3}} 
A B 
y = x + 3 
2 
4 
1 
3 
5 
gg:: {{((22;;55))}} 
DDEEFFIINNIIÇÇÃÃOO:: DDeennoommiinnaa--ssee RReellaaççããoo BBiinnáárriiaa ddee AA eemm BB 
qquuaallqquueerr ssuubbccoonnjjuunnttoo ddoo pprroodduuttoo ccaarrtteessiiaannoo ddee AA xx BB.. 
OOBBSSEERRVVAAÇÇÃÃOO:: QQuuaannddoo nneessssee ssuubbccoonnjjuunnttoo ppaarraa ttooddoo 
eelleemmeennttoo ddee AA eexxiissttiirr uumm úúnniiccoo ccoorrrreessppoonnddeennttee eemm BB,, 
tteerreemmooss uummaa ffuunnççããoo ff ddee AA eemm BB..
c) A relação binária f == {{((xx;;yy))|| yy == xx ++ 11}} 
A B 2 
y = x +1 
4 
1 
3 
5 
ff:: {{((22;;3)),, ((44;;55))}} 
ff éé uummaa ffuunnççããoo ddee AA eemm BB,, ppooiiss ttooddoo 
eelleemmeennttoo ddee AA eessttáá aassssoocciiaaddoo aa uumm úúnniiccoo 
eelleemmeennttoo eemm BB 
EELLEEMMEENNTTOOSS DDEE UUMMAA FFUUNNÇÇÃÃOO:: ff:: AA ® BB 
DDOOMMÍÍNNIIOO:: AA == {{22,, 44}} 
CCOONNTTRRAA DDOOMMÍÍNNIIOO:: BB == {{11,, 3,, 55}} 
CCOONNJJUUNNTTOO IIMMAAGEEMM:: IImm ((ff)) == {{3,, 55}}
CCOONNTTRRAA EEXXEEMMPPLLOO DDEE FFUUNNÇÇÃÃOO 
Não é função
Considere aa ffuunnççããoo ff:: AA ® BB ddeeffiinniiddaa ppoorr yy == 3xx ++ 22,, ppooddee--ssee 
aaffiirrmmaarr qquuee oo ccoonnjjuunnttoo iimmaaggeemm ddee ff éé:: 
A B y = 3x + 2 
y = 3.1+ 2 = 5 1 
2 
3 
y = 3x + 2 
5 
8 
11 
15 
17 
y = 3.2 + 2 = 8 
y = 3.3 + 2 = 11 
f (x) = 3x + 2 
® 
® 
® 
f (1) = 5 
f (2) = 8 
f (3) = 11 
Im( f ) = {5,8,11}
GRÁFICO DDAA FFUUNNÇÇÃÃOO ff:: AA ® BB ddeeffiinniiddaa ppoorr yy == 33xx ++ 22 
PPaarreess OOrrddeennaaddooss OObbttiiddooss:: {{((11,,55);; ((22,,88);; ((33,,1111)}} 
1 2 3 
11 
8 
5 
x 
y
GGRRÁÁFFIICCOO DDAA FFUUNNÇÇÃÃOO ff:: Â ® Â ddeeffiinniiddaa ppoorr yy == 33xx ++ 22 
1 2 3 
11 
8 
5 
x 
y
Seja o gráfico abaixo da função f, determinar a soma dos números associados às 
proposições VERDADEIRAS: 
01. O domínio da função f é {x Î R | - 3 £ x £ 3} 
02. A imagem da função f é {y Î R | - 2 £ y £ 3} 
04. para x = 3, tem-se y = 3 
08. para x = 0, tem-se y = 2 
16. para x = - 3, tem-se y = 0 
32. A função é decrescente em todo seu domínio 
V 
V 
(3,3) ou f(3) = 3 
(0,2) ou f(0) = 2 
(-3,2) ou f(-3) = 2 
VVFF
Resposta: a = 20000 e b = 2
Resposta: 12
( UFSC ) Seja f(x) = ax + b uma função linear. Sabe-se que f(-1) = 4 e 
f(2) = 7. Dê o valor de f(8). 
f(-1) = 4 
f(2) = 7 
(-1, 4) 
(2, 7) 
y = ax + b 
- a b 4 
4 = a(-1) + b 
7 = a(2) + b î í ì 
+ = 
2a + b = 
7 
a = 1 b = 5 
f(x) = ax + b 
f(x) = 1.x + 5 
f(x) = x + 5 
Logo: 
f(8) = 8 + 5 
f(8) = 13
A semi-reta representada no gráfico seguinte expressa o custo de produção C, em 
reais, de n quilos de certo produto. 
C(reais) 
80 
0 20 x(quilogramas) 
180 
Se o fabricante vender esse 
produto a R$ 102,00 o quilo, 
a sua porcentagem de lucro 
em cada venda será? 
Função do 1º grau: 
f(x) = a.x+ b 
P1(0,80) 
P2(20,180) 
80 = a.0 + b 
b = 80 
180 = a. 20 + 80 
20a = 100 
a = 5 
f(x) = a.x+ b 
f(x) = 5.x+ 80 
f(1) = 5.1+ 80 Þ ff((11)) == 8855 
R$ 85 Û 100% 
R$102 Û x 
x = 120% 
LUCRO DE 20%
Um camponês adquire um moinho ao preço de R$860,00. Com o passar do tempo, 
ocorre uma depreciação linear no preço desse equipamento. Considere que, em 6 anos, 
o preço do moinho será de R$ 500,00. Com base nessas informações, é correto afirmar: 
x(anos) 
y(reais) 
A 
0 6 
860 
500 
Função do 1º grau: 
f(x) = a.x+ b 
A(0,860) 
B(6,500) 
860 = a.0 + b 
b = 860 
500 = a. 6 + 860 
-360 = 6a 
a = -60 
f(x) = a.x+ b 
f(x) = -60.x+ 860 
a) f(3) = -60.3+ 860 
f(3) = 680 
B 
F 
b) f(9) = -60.9+ 860 
f(9) = 320 
F 
c) f(7) = -60.7+ 860 
f(7) = 440 
F 
d) - 60x + 860 < 200 
-60x < -660 
x > 11anos 
F 
e) f(13) = -60.13+ 860 
f(13) = 440 
f(13) = 80 
V
Em um termômetro de mercúrio, a temperatura é uma função afim (função do 1o 
grau) da altura do mercúrio. Sabendo que as temperaturas 0oC e 100oC 
correspondem, respectivamente, às alturas 20 ml e 270 ml do mercúrio, então a 
temperatura correspondente a 112,5 ml é 
ml 
20 
0 100 temperatura 
270 
Função do 1º grau: 
f(x) = a.x+ b 
P1(0,20) 
P2(100,270) 
20 = a.0 + b 
b = 20 
270 = a. 100 + 20 
100a = 250 
a = 2,5 
f(x) = a.x+ b 
f(x) = 2,5.x+ 20 
y = 2,5x + 20 
112,5 = 2,5x + 20 
92,5=2,5x 
37°C = x
Função do 1º grau: 
y = f(x) = a.x+ b 
GRÁFICO PASSA PELA ORIGEM 
y = a.x 
CÁLCULO DO COEFICIENTE ANGULAR 
y = a.x 
50 = a.40 ® a = 5/4 
y a x 
. 
= 
5 
y x 
. 
4 
= 
30 5 
x 
= 
= 
24 
. 
4 
g x
EXTRAS 
01) 
02) 
RESPOSTA:
RESPOSTA: 0,2
Em relação a função f(x) = 2x2 – 12x + 16 definida de ® Â, determine: 
a) sua intersecção com o eixo y 
b) sua intersecção com o eixo x 
c) seu vértice 
d) Imagem da função 
e) A área do triângulo cujos vértices são o vértice da parábola e seus zeros
a)
As pelaAs dimensões de um retângulo são dadas em centímetros, pelass 
eexxpprreessssõõeess:: 22xx ee ((1100 –– 22xx)) ccoomm 00 << xx << 55.. DDeetteerrmmiinnaarr,, nneessttee ccaassoo,, oo vvaalloorr 
mmááxxiimmoo ddaa áárreeaa eemm ccmm22 ,, qquuee eessssee rreettâânngguulloo ppooddee aassssuummiirr.. 
Vértice 
5/2 
yV 
0 5 
2x 
10 – 2x 
A = base x altura 
A = 2x . (10 – 2x) 
A(x) = – 4x2 + 20x 
a = - 4 b = 20 c = 0 
RAÍZES OU ZEROS DA FUNÇÃO 
0 = – 4x2 + 20x 
x2 - 5x = 0 
x1 = 0 x2 = 5 
Área 
Área Máxima é o yv 
A(5/2) = – 4(5/2)2 + 20(5/2) 
A(5/2) = 25cm2

Aula de-funcao

  • 2.
    CCoonncceeiittooss IInniicciiaaiiss PPAARROORRDDEENNAADDOO –– ccoonncceeiittoo pprriimmiittiivvoo PP((xx,,yy)) –– ppoonnttoo nnoo ppllaannoo ccaarrtteessiiaannoo Abscissa Ordenada P(x,y) P (x,0) P (0,y) x y
  • 3.
    PPrroodduuttoo CCaarrtteessiiaannoo DDaaddoossddooiiss ccoonnjjuunnttooss AA ee BB,, ddeennoommiinnaa--ssee pprroodduuttoo ccaarrtteessiiaannoo ddee AA ppoorr BB aaoo ccoonnjjuunnttoo ffoorrmmaaddoo ppoorr ppaarreess oorrddeennaaddooss ((xx;;yy)) ttaaiiss qquuee xx Î AA ee yy Î BB.. NNOOTTAAÇÇÃÃOO:: AA xx BB == {{((xx,, yy)) || xx Î AA ee yy Î BB}}
  • 4.
    Considere o conjuntoAA == {{22,, 44}} ee BB == {{11,, 3,, 55}}.. RReepprreesseennttee:: aa)) AA xx BB eennuummeerraannddoo,, uumm aa uumm sseeuuss eelleemmeennttooss ee ppoorr uumm ggrrááffiiccoo ccaarrtteessiiaannoo.. AA xx BB == {{((22;;11)),, ((22;;3)),, ((22;;55)),, ((44;;11)),, ((44;;3)),, ((44;; 55))}} 2 4 5 3 1 x y
  • 5.
    AA xx BB== {{((22;;11)),, ((22;;3)),, ((22;;55)),, ((44;;11)),, ((44;;3)),, ((44;; 55))}} b) A relação binária hh == {{((xx;;yy))|| yy << xx}} A B 2 y < x 4 1 3 5 hh:: {{((22;;11)),, ((44;;11)),, ((44,,3))}} cc)) AA rreellaaççããoo bbiinnáárriiaa gg == {{((xx;;yy))|| yy== xx ++ 3}} A B y = x + 3 2 4 1 3 5 gg:: {{((22;;55))}} DDEEFFIINNIIÇÇÃÃOO:: DDeennoommiinnaa--ssee RReellaaççããoo BBiinnáárriiaa ddee AA eemm BB qquuaallqquueerr ssuubbccoonnjjuunnttoo ddoo pprroodduuttoo ccaarrtteessiiaannoo ddee AA xx BB.. OOBBSSEERRVVAAÇÇÃÃOO:: QQuuaannddoo nneessssee ssuubbccoonnjjuunnttoo ppaarraa ttooddoo eelleemmeennttoo ddee AA eexxiissttiirr uumm úúnniiccoo ccoorrrreessppoonnddeennttee eemm BB,, tteerreemmooss uummaa ffuunnççããoo ff ddee AA eemm BB..
  • 6.
    c) A relaçãobinária f == {{((xx;;yy))|| yy == xx ++ 11}} A B 2 y = x +1 4 1 3 5 ff:: {{((22;;3)),, ((44;;55))}} ff éé uummaa ffuunnççããoo ddee AA eemm BB,, ppooiiss ttooddoo eelleemmeennttoo ddee AA eessttáá aassssoocciiaaddoo aa uumm úúnniiccoo eelleemmeennttoo eemm BB EELLEEMMEENNTTOOSS DDEE UUMMAA FFUUNNÇÇÃÃOO:: ff:: AA ® BB DDOOMMÍÍNNIIOO:: AA == {{22,, 44}} CCOONNTTRRAA DDOOMMÍÍNNIIOO:: BB == {{11,, 3,, 55}} CCOONNJJUUNNTTOO IIMMAAGEEMM:: IImm ((ff)) == {{3,, 55}}
  • 7.
    CCOONNTTRRAA EEXXEEMMPPLLOO DDEEFFUUNNÇÇÃÃOO Não é função
  • 8.
    Considere aa ffuunnççããooff:: AA ® BB ddeeffiinniiddaa ppoorr yy == 3xx ++ 22,, ppooddee--ssee aaffiirrmmaarr qquuee oo ccoonnjjuunnttoo iimmaaggeemm ddee ff éé:: A B y = 3x + 2 y = 3.1+ 2 = 5 1 2 3 y = 3x + 2 5 8 11 15 17 y = 3.2 + 2 = 8 y = 3.3 + 2 = 11 f (x) = 3x + 2 ® ® ® f (1) = 5 f (2) = 8 f (3) = 11 Im( f ) = {5,8,11}
  • 9.
    GRÁFICO DDAA FFUUNNÇÇÃÃOOff:: AA ® BB ddeeffiinniiddaa ppoorr yy == 33xx ++ 22 PPaarreess OOrrddeennaaddooss OObbttiiddooss:: {{((11,,55);; ((22,,88);; ((33,,1111)}} 1 2 3 11 8 5 x y
  • 10.
    GGRRÁÁFFIICCOO DDAA FFUUNNÇÇÃÃOOff:: Â ® Â ddeeffiinniiddaa ppoorr yy == 33xx ++ 22 1 2 3 11 8 5 x y
  • 11.
    Seja o gráficoabaixo da função f, determinar a soma dos números associados às proposições VERDADEIRAS: 01. O domínio da função f é {x Î R | - 3 £ x £ 3} 02. A imagem da função f é {y Î R | - 2 £ y £ 3} 04. para x = 3, tem-se y = 3 08. para x = 0, tem-se y = 2 16. para x = - 3, tem-se y = 0 32. A função é decrescente em todo seu domínio V V (3,3) ou f(3) = 3 (0,2) ou f(0) = 2 (-3,2) ou f(-3) = 2 VVFF
  • 14.
    Resposta: a =20000 e b = 2
  • 15.
  • 17.
    ( UFSC )Seja f(x) = ax + b uma função linear. Sabe-se que f(-1) = 4 e f(2) = 7. Dê o valor de f(8). f(-1) = 4 f(2) = 7 (-1, 4) (2, 7) y = ax + b - a b 4 4 = a(-1) + b 7 = a(2) + b î í ì + = 2a + b = 7 a = 1 b = 5 f(x) = ax + b f(x) = 1.x + 5 f(x) = x + 5 Logo: f(8) = 8 + 5 f(8) = 13
  • 18.
    A semi-reta representadano gráfico seguinte expressa o custo de produção C, em reais, de n quilos de certo produto. C(reais) 80 0 20 x(quilogramas) 180 Se o fabricante vender esse produto a R$ 102,00 o quilo, a sua porcentagem de lucro em cada venda será? Função do 1º grau: f(x) = a.x+ b P1(0,80) P2(20,180) 80 = a.0 + b b = 80 180 = a. 20 + 80 20a = 100 a = 5 f(x) = a.x+ b f(x) = 5.x+ 80 f(1) = 5.1+ 80 Þ ff((11)) == 8855 R$ 85 Û 100% R$102 Û x x = 120% LUCRO DE 20%
  • 20.
    Um camponês adquireum moinho ao preço de R$860,00. Com o passar do tempo, ocorre uma depreciação linear no preço desse equipamento. Considere que, em 6 anos, o preço do moinho será de R$ 500,00. Com base nessas informações, é correto afirmar: x(anos) y(reais) A 0 6 860 500 Função do 1º grau: f(x) = a.x+ b A(0,860) B(6,500) 860 = a.0 + b b = 860 500 = a. 6 + 860 -360 = 6a a = -60 f(x) = a.x+ b f(x) = -60.x+ 860 a) f(3) = -60.3+ 860 f(3) = 680 B F b) f(9) = -60.9+ 860 f(9) = 320 F c) f(7) = -60.7+ 860 f(7) = 440 F d) - 60x + 860 < 200 -60x < -660 x > 11anos F e) f(13) = -60.13+ 860 f(13) = 440 f(13) = 80 V
  • 21.
    Em um termômetrode mercúrio, a temperatura é uma função afim (função do 1o grau) da altura do mercúrio. Sabendo que as temperaturas 0oC e 100oC correspondem, respectivamente, às alturas 20 ml e 270 ml do mercúrio, então a temperatura correspondente a 112,5 ml é ml 20 0 100 temperatura 270 Função do 1º grau: f(x) = a.x+ b P1(0,20) P2(100,270) 20 = a.0 + b b = 20 270 = a. 100 + 20 100a = 250 a = 2,5 f(x) = a.x+ b f(x) = 2,5.x+ 20 y = 2,5x + 20 112,5 = 2,5x + 20 92,5=2,5x 37°C = x
  • 22.
    Função do 1ºgrau: y = f(x) = a.x+ b GRÁFICO PASSA PELA ORIGEM y = a.x CÁLCULO DO COEFICIENTE ANGULAR y = a.x 50 = a.40 ® a = 5/4 y a x . = 5 y x . 4 = 30 5 x = = 24 . 4 g x
  • 23.
    EXTRAS 01) 02) RESPOSTA:
  • 24.
  • 26.
    Em relação afunção f(x) = 2x2 – 12x + 16 definida de ® Â, determine: a) sua intersecção com o eixo y b) sua intersecção com o eixo x c) seu vértice d) Imagem da função e) A área do triângulo cujos vértices são o vértice da parábola e seus zeros
  • 29.
  • 30.
    As pelaAs dimensõesde um retângulo são dadas em centímetros, pelass eexxpprreessssõõeess:: 22xx ee ((1100 –– 22xx)) ccoomm 00 << xx << 55.. DDeetteerrmmiinnaarr,, nneessttee ccaassoo,, oo vvaalloorr mmááxxiimmoo ddaa áárreeaa eemm ccmm22 ,, qquuee eessssee rreettâânngguulloo ppooddee aassssuummiirr.. Vértice 5/2 yV 0 5 2x 10 – 2x A = base x altura A = 2x . (10 – 2x) A(x) = – 4x2 + 20x a = - 4 b = 20 c = 0 RAÍZES OU ZEROS DA FUNÇÃO 0 = – 4x2 + 20x x2 - 5x = 0 x1 = 0 x2 = 5 Área Área Máxima é o yv A(5/2) = – 4(5/2)2 + 20(5/2) A(5/2) = 25cm2