O slideshow foi denunciado.
Utilizamos seu perfil e dados de atividades no LinkedIn para personalizar e exibir anúncios mais relevantes. Altere suas preferências de anúncios quando desejar.
‫» ﺑﺴﻢ اﷲ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺮﺣﯿﻢ «‬

‫ﺟﺒﺮان ﺳﺎزي و ﮐﻨﺘﺮل ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺗﻮﺳﻂ :‬
‫‪ SVC‬و ‪ STATCOM‬و ﺑﺎﻧﮏﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ‬

‫‪www.ElectricalE...
‫ﻣﻘﺪﻣﻪ :‬
‫اﻣـﺮوزه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش روز اﻓـﺰون اﺳﺘﻔـﺎده از اﻧﺮژي اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ، ﻣﺴﺄﻟﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﻗﺪرت اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ اﻫﻤﯿﺖ‬
‫زﯾﺎدي ﯾﺎﻓﺘﻪ ...
‫ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘﺎژ و ﭘﺎﯾﺪاري ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺑﮑﺎر ﻣﯽروﻧﺪ. ﺑﺮﺧﻼف ﮐﻨﺪاﻧﺴﻮر ﺳﻨـﮑﺮون ﮐﻪ ﯾﮏ ﻣﺎﺷﯿﻦ اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ دوار اﺳﺖ، ﯾﮏ‬
‫‪‬‬
‫‪ SVC‬ﺑﻪ ﻏﯿﺮ از...
‫اﻟﻤﺎنﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﺳﺎﺧﺖ ﯾﮏ ‪ SVC‬ﻧﻮﻋﯽ و ﯾﺎ ﺑﻬﻤﺮاه آن اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮﻧﺪ، ﺑﺸﺮح زﯾﺮﻧﺪ :‬
‫‪ ‬راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘ...
‫راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) ‪ ( TCR‬ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت زﯾﺮ ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ :‬
‫‪ ‬ﮐﻨﺘﺮل داﺋﻤﯽ‬
‫‪ ‬ﺗﺄﺧﯿﺮ ﮐﻮﺗﺎه در ﻋﻤﻠﮑﺮد )ﮐﻤﺘﺮ...
‫‪ ‬راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ﺑﺎ اﺗﺼﺎل دﻟﺘﺎ :‬

‫‪ ‬ﺧﺎزن ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ﺑﺎ اﺗﺼﺎل دﻟﺘﺎ :‬

‫ﺑـﺎر ﻫﺎي راﮐﺘﯿﻮ ﺑ...
‫1-2- اﺗﺼﺎل :‬
‫ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي راﮐﺘﯿﻮ اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ در وﻟﺘﺎژ ﺧﻂ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﯽﺷﻮد؛ ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮑﯽ از ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮرﻫﺎ وﻟﺘﺎژ اﻧﺘﻘﺎل ) ﻣﺎﻧﻨﺪ...
‫ﺑﻮﺳﯿـﻠﻪ ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺸـﺎن داده ﺷﺪه در ﺷﮑﻞ )‪ ،(a‬ﻓﻘﻂ اﯾﻦ اﻣﮑﺎن وﺟﻮد دارد ﮐﻪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺮآﯾﻨـﺪ‬
‫‪ SVC‬از ﻣﻘـﺪار ...
‫‪ ‬ﻋﺪم ﺗﻐﺬﯾﻪ اﺗﺼﺎل ﮐﻮﺗﺎه )ﺑﻪ ﻋﻠﺖ اﯾﻨﮑﻪ ‪ SVC‬از ﻋﻨﺎﺻﺮ ﭘﺴﯿﻮ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ(‬
‫‪ ‬ﺳﺎدﮔﯽ ﮐﻨﺘﺮل‬
‫‪ ‬ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺮاي...
‫2- ‪: STATCOM‬‬
‫ﯾﮏ ‪) Statcom‬ﯾﺎ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز ﺳﻨﮑﺮون اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ1(، ﯾﮏ ‪ SVC‬ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ‪ GTO‬ﺑﻮده و ﯾﮏ وﺳﯿـﻠﻪ ﺗﻨﻈﯿﻢ-‬
‫ﮐﻨﻨﺪه روي ﺷ...
‫2-1- ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎ :‬
‫ﻣﻌﻤﻮﻻً ﯾﮏ ‪ Statcom‬ﺑﺮاي ﺗﻘﻮﯾﺖ ﺷﺒﮑﻪ اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽاي ﮐﻪ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان و ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘـﺎژ ﺿﻌﯿﻔﯽ دارد ﻧﺼﺐ ﻣﯽﮔﺮدد.‬
‫اﮔﺮ...
‫3- ﺟﺒﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎرﻫﺎي ﺻﻨﻌﺘﯽ :‬
‫ﺑﺮاي ﺟﺒـﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎر ﻫـﺎي ﺻﻨﻌﺘﯽاي ﮐﻪ ) 	‪ cos‬ﭘﺎﯾﯿﻨﯽ دارﻧﺪ، ﺑﺎﯾﺪ ﻣﯿـﺰان ﺗﻮان...
‫ﺧﺎزنﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاي اﯾﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﮑﺎر ﻣﯽروﻧﺪ ﺑﻪ دو دﺳﺘـﻪ ﺳـﺮي و ﻣﻮازي ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ. ﺧﺎزنﻫـﺎي ﻣﻮازي ﺑﺮاي‬
‫ﺟﺒﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎر...
‫ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ ﺳﺮي ﺷﺎﻣﻞ ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ، ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺣﻔﺎﻇﺖ اﺿﺎﻓﻪ وﻟﺘﺎژ و ﯾﮏ ﺑﺮﯾﮑﺮ ﺑﺎيﭘﺲ ﺑﻮده ﮐﻪ ﺑﺮ روي‬
‫ﯾﮏ ﺳﮑﻮ اﻓﺮاﺷﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ :‬
...
‫ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﺳﺮي، ﮐﻨﺘـﺮل ﺑﯿﺸﺘﺮي از ﭘﺨﺶ ﺗﻮان در ﺧﻂ را ﺧﻮاﻫـﺪ داد و ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺤﺪوده‬
‫ﭘﺎﯾﺪاري دﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت...
‫ﻫﻨﮕﺎﻣﯿﮑﻪ دﯾﺎﮔﺮام ﺷﻤﺎﺗﯿﮑﯽ ﯾﮏ ﺷﺒﮑﻪ ﺧﺎﺻﯽ ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﯽﺷﻮد، از آن ﻣﯽﺗﻮان دﯾﺪ ﮐﻪ اﺳﺘﻔـﺎده ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎي‬
‫ﺧﺎزﻧﯽ ﻣﻮازي ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺳ...
‫6- ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان :‬
‫ﮐﺎﺑﻞﻫـﺎي ﻗﺪرت و ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮرﻫﺎ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺷﺒﮑﻪ ﻗﺪرت راﮐﺘﺎﻧﺲ اﺿﺎﻓﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ، ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎً ﺳﻠﻔﯽ )اﻟﻘﺎﺋﯽ(‬
‫ﻣﯽ...
: ‫ﻣﻨﺎﺑﻊ‬

[1] – www.wikipedia.com
[2] - www.asram-niroo.blogfa.com - ‫ﺑﺮرﺳﯽ ﺟﺒﺮان ﮐﻨﻨﺪهﻫﺎي ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ‬
[3] - Leonard L. ...
Próximos SlideShares
Carregando em…5
×

statcom-svc

3.025 visualizações

Publicada em

جبرانسازی توان راکتیو

Publicada em: Tecnologia
  • Seja o primeiro a comentar

statcom-svc

  1. 1. ‫» ﺑﺴﻢ اﷲ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺮﺣﯿﻢ «‬ ‫ﺟﺒﺮان ﺳﺎزي و ﮐﻨﺘﺮل ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺗﻮﺳﻂ :‬ ‫‪ SVC‬و ‪ STATCOM‬و ﺑﺎﻧﮏﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ‬ ‫‪www.ElectricalEng.blogsky.com‬‬ ‫1‬
  2. 2. ‫ﻣﻘﺪﻣﻪ :‬ ‫اﻣـﺮوزه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش روز اﻓـﺰون اﺳﺘﻔـﺎده از اﻧﺮژي اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ، ﻣﺴﺄﻟﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﻗﺪرت اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ اﻫﻤﯿﺖ‬ ‫زﯾﺎدي ﯾﺎﻓﺘﻪ و روز ﺑﻪ روز در ﺣﺎل ﮔﺴﺘﺮش اﺳﺖ. اﻓـﺰاﯾﺶ ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل ﻧﯿﺮو ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻼﺗﯽ روﺑﺮو اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاي رﻓﻊ‬ ‫آن ﻃﺮحﻫـﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﯽ اراﺋﻪ ﮔﺮدﯾﺪه اﺳـﺖ. ﯾﮑﯽ از اﯾﻦ ﻣﺸﮑﻼت ﻧﻮﺳـﺎﻧﺎت وﻟﺘـﺎژ و ﻋﺪم ﺗﺜﺒﯿﺖ آن در ﻃﻮل ﺷﺒـﮑﻪ‬ ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺮاي رﻓﻊ اﯾﻦ ﻣﺸـﮑﻞ از ﺷﯿﻮه ﺟﺒﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺳﯿﺴﺘﻢ اﺳﺘﻔـﺎده ﺷـﺪه اﺳﺖ و اﻧﻮاع ﺟﺒﺮانﮐﻨﻨﺪهﻫـﺎي‬ ‫ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﻪ ﺑﺎزار ﻋﺮﺿـﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ. از اﺻﻠﯽﺗﺮﯾﻦ اﻧﻮاع آﻧﺎن ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎي ﺧﺎزﻧﯽ، ﮐﻨﺪاﻧﺴﻮرﻫﺎي ﺳﻨﮑﺮون و‬ ‫ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزﻫﺎي اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ) ‪ ( SVC‬اﺷﺎره ﻧﻤﻮد.‬ ‫در ﻧﯿﺮوﮔﺎهﻫﺎ ﺑﺎ ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن ﺗﺤـﺮﯾﮏ )در ﺣـﺎﻟﺖ ﻓﻮق ﺗﺤـﺮﯾﮏ( ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺗﻮﺳﻂ ژﻧﺮاﺗﻮرﻫـﺎ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺷـﺪه، وﻟﯽ ﺑﺪﻟﯿﻞ‬ ‫ﻣﺴﺎﺋﻠﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣـﺮارت ﺳﯿﻢﭘﯿﭻ ﻫﺎ، ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﻣﺤـﺪود ﺑﻮده و ژﻧﺮاﺗﻮر ﻧﻤـﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﯾﯽ ﺗﻤﺎم ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ‬ ‫ﻣﻮرد ﻧﯿـﺎز ﺳﯿﺴﺘﻢ را ﺗﺄﻣﯿﻦ ﮐﻨﺪ. ﻟﺬا درﺻﻮرت ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﻗﺪرت راﮐﺘﯿﻮ ﺑﯿﺸﺘﺮ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد وﻟﺘﺎژ، اﺳﺘﻔﺎده از‬ ‫ادوات ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز ﻻزم ﻣﯽﮔﺮدد.‬ ‫ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزﻫﺎي ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ در ﺣﺎﻟﺖ ﮐﻠﯽ ﺑﻪ دو دﺳﺘﻪ ﻏﯿﺮ ﻓﻌﺎل و ﻓﻌﺎل ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ :‬ ‫‪ ‬ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزﻫﺎي ﻏﯿﺮ ﻓﻌﺎل : ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻠﻒﻫﺎ و ﺧﺎزنﻫﺎي ﺳﺮي و ﻣﻮازي ﮐﻪ ﻗﺎدر ﺑﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﭘﯿﻮﺳﺘﻪ ﻧﻤﯽﺑﺎﺷﻨﺪ و‬ ‫ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ از ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ ﺑﻪ ﻣﺪار، ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﮐﻨﺘﺮلاﻧﺪ.‬ ‫‪ ‬ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزﻫﺎي ﻓﻌﺎل : ﺷـﺎﻣﻞ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزﻫﺎي ﺳﻨـﮑﺮون و ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزﻫـﺎي اﺳﺘـﺎﺗﯿﮏ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﻮده ﮐﻪ ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫ﮐﻨﺘﺮلاﻧﺪ و ﻗﺎدر ﺑﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺳﺮﯾﻊ و ﭘﯿﻮﺳﺘﻪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ.‬ ‫1- ‪: SVC‬‬ ‫ﯾﮏ ‪) SVC‬ﯾﺎ ﺟﺒﺮان ﺳﺎز راﮐﺘﯿﻮ اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ1(، ﯾﮏ ﺗﺠﻬﯿﺰ اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ ﺑﺮاي ﺗﻬﯿﻪ ﺳﺮﯾﻊ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ در ﺷﺒﮑﻪ‬ ‫اﻧﺘﻘـﺎل ﻓﺸـﺎر ﻗﻮي ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ‪ SVC‬ﻫﺎ ﺑﺨﺸـﯽ از ﺳﯿﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘـﺎل ‪ AC‬ﻗـﺎﺑﻞ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﯾﺎ ادوات ‪ FACTS‬اﻧﺪ و ﺑﺮاي‬ ‫-----------------------------------------------------------------------------------------‬‫‪1- Static Var Compensator‬‬ ‫2‬
  3. 3. ‫ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘﺎژ و ﭘﺎﯾﺪاري ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺑﮑﺎر ﻣﯽروﻧﺪ. ﺑﺮﺧﻼف ﮐﻨﺪاﻧﺴﻮر ﺳﻨـﮑﺮون ﮐﻪ ﯾﮏ ﻣﺎﺷﯿﻦ اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ دوار اﺳﺖ، ﯾﮏ‬ ‫‪‬‬ ‫‪ SVC‬ﺑﻪ ﻏﯿﺮ از ﺳﻮﺋﯿﭽﮕﯿﺮ داﺧﻠﯽ، اﺟـﺰاي ﻣﺤﺮك ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﯽ ﻧﺪارد و وﻟﺘﺎژ را در ﺗﺮﻣﯿﻨﺎلﻫﺎﯾﺶ ﺑﺎ ﮐﻨﺘﺮل ﻧﻤﻮدن‬ ‫ﻣﻘـﺪار ﺗﻮان راﮐﺘﯿـﻮ ﺗﺰرﯾﻖ ﺷـﺪه ﺑﻪ / ﯾﺎ ﺟـﺬب ﺷﺪه از ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗـﺪرت، ﺗﻨﻈﯿـﻢ ﻣﯽﮐﻨـﺪ. ﭘﯿﺶ از اﺧﺘـﺮاع ‪، SVC‬‬ ‫ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان ﻣﺨﺘﺺ ﻣﺎﺷﯿﻦﻫﺎي دو‪‬ار ﺑﺰرگ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮐﻨﺪاﻧﺴﻮر ﺳﻨﮑﺮون ﯾﺎ ﺑﺎﻧﮏﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه‬ ‫ﺑﻮده اﺳـﺖ. ‪ SVC‬ﯾﮏ اﺑﺰار ﺗﻄﺒﯿﻖ اﻣﭙـﺪاﻧﺲ اﺗﻮﻣﺎﺗﯿـﮏ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ و ﺑﺮاي اﯾﻨـﮑﻪ ﺳﯿﺴﺘﻢ را ﺑﻪ ﺿـﺮﯾﺐ ﺗﻮان واﺣـﺪ‬ ‫ﻧﺰدﯾﮏﺗﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ، ﻃﺮاﺣﯽ ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ.‬ ‫اﻫـﺪاف اﺻﻠﯽ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي راﮐﺘﯿﻮ دﯾﻨـﺎﻣﯿﮏ، اﻓـﺰاﯾﺶ دادن ﻣﺤﺪوده ﭘﺎﯾﺪاري ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت، ﮐﺎﻫﺶ دادن ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت‬ ‫وﻟﺘـﺎژ در ﻓﺎﺻﻠﻪ زﻣـﺎﻧﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺑﺎر و ﻣﺤﺪود ﻧﻤﻮدن اﺿـﺎﻓﻪ وﻟﺘﺎژﻫﺎي ﻧﺎﺷﯽ از اﺧﺘﻼﻻت ﺑﺰرگ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨـﺪ. ‪ SVC‬ﻫﺎ‬ ‫از ﺳﺎل 0791 ﺑﺮاي ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﻓﻠﯿﮑﺮ اﺳﺘﻔـﺎده ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ و آﻧﻬﺎ ﯾﮑﯽ از روﺷﻬﺎي ﭘﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﻓﻠﯿﮑﺮ در‬ ‫دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎي ﮐﻮره ﻗﻮس ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ.‬ ‫‪ SVC‬ﻫﺎ در دو وﺿﻌﯿﺖ ﻋﻤﺪه اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ :‬ ‫‪ ‬اﺗﺼﺎل ﺑﻪ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت، ﺑﺮاي ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘﺎژ اﻧﺘﻘﺎل ) "‪ SVC‬اﻧﺘﻘﺎل" (‬ ‫‪ ‬اﺗﺼﺎل ﺑﻪ ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﺎرﻫﺎي ﺻﻨﻌﺘﯽ ﺑﺰرگ، ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺗﻮان ) "‪ SVC‬ﺻﻨﻌﺘﯽ" (‬ ‫در ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎي اﻧﺘﻘﺎل، ‪ SVC‬ﺑﺮاي ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘـﺎژ ﺷﺒﮑﻪ ﺑﮑﺎر ﻣﯽرود. اﮔﺮ ﺑﺎر راﮐﺘﯿﻮ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت ﺧﺎزﻧﯽ )ﭘﯿﺶ ﻓﺎز(‬ ‫ﺑﺎﺷـﺪ، ‪ SVC‬راﮐﺘﻮرﻫـﺎي ﮐﻨﺘﺮل ﺷـﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر را ﺑﺮاي ﻣﺼـﺮف ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ از ﺳﯿﺴﺘﻢ و ﮐﺎﻫﺶ دادن وﻟﺘـﺎژ،‬ ‫اﺳﺘﻔـﺎده ﺧﻮاﻫـﺪ ﮐﺮد. ﺗﺤﺖ ﺷـﺮاﯾﻂ اﻧﺪوﮐﺘﯿﻮ )ﭘﺲ ﻓﺎز(، ﺑﺎﻧﮏﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﺑﺼﻮرت اﺗﻮﻣﺎﺗﯿﮏ ﺑﻪ درون ﺷﺒﮑﻪ ﺳﻮﺋﯿﭻ‬ ‫ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ وﻟﺘـﺎژ ﺑﺎﻻﺗﺮي را ﺑﺮاي ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻓﺮاﻫـﻢ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ. ﺑﺎ اﺗﺼـﺎل راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷـﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر، ﮐﻪ‬ ‫ﺑﺼﻮرت ﭘﯿﻮﺳﺘﻪ ﺑﺎ ﮔﺎم ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽﮐﻨﺪ، ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻧﻬـﺎﯾﯽ، ﺗﻮان ﭘﺲ ﻓﺎز ﯾﺎ ﭘﯿﺶ ﻓﺎز ﻣـﺪاوم و ﻣﺘﻐﯿﺮ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫در ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎي ﺻﻨﻌﺘﯽ، ‪ SVC‬ﻫﺎ را ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﺎر ﻫﺎي ﺑﺰرﮔﯽ ﮐﻪ ﺳﺮﯾﻌﺎً ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ، ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ.‬ ‫3‬
  4. 4. ‫اﻟﻤﺎنﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﺳﺎﺧﺖ ﯾﮏ ‪ SVC‬ﻧﻮﻋﯽ و ﯾﺎ ﺑﻬﻤﺮاه آن اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮﻧﺪ، ﺑﺸﺮح زﯾﺮﻧﺪ :‬ ‫‪ ‬راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) 1 ‪ ،( TCR‬ﻫﺴﺘﻪ راﮐﺘﻮر ﻫﻮا ﯾﺎ آﻫﻦ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫‪ ‬ﺧﺎزن ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) 2 ‪( TSC‬‬ ‫‪ ‬ﻓﯿﻠﺘﺮﻫﺎي ﻫﺎرﻣﻮﻧﯿﮑﯽ‬ ‫‪ ‬ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮر ﮐﺎﻫﻨﺪه ﺑﯿﻦ ﺷﯿﻦ ‪ HV‬و ‪ MV‬ﮐﻪ ﻣﺤﻞ ﻧﺼﺐ ‪ SVC‬ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫‪ ‬راﮐﺘﻮرﻫﺎ ﯾﺎ ﺧﺎزنﻫﺎي ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺼﻮرت ﻣﮑﺎﻧﯿﮑﯽ ) ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﯾﮑﺮ (‬ ‫1-1- ‪ SVC‬ﻫﺎ ﺑﻪ دو دﺳﺘﻪ ﻋﻤﺪه ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ :‬ ‫1- ‪ SVC‬از ﻧﻮع اﻣﭙـﺪاﻧﺲ ﻣﺘﻐﯿﺮ : در اﯾﻦ روش ﺑﺎ وارد ﯾﺎ ﺧﺎرج ﺳـﺎﺧﺘﻦ ﻋﻨـﺎﺻﺮ ذﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه اﻧﺮژي ﮐﻪ ﻗـﺎدر ﺑﻪ‬ ‫ﺗﻮﻟﯿﺪ ﯾﺎ ﺟﺬب ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﯾﺎ ﺑﺎ ﮐﻨﺘﺮل ﺟﺮﯾﺎن ﻋﺒﻮري از آﻧﻬﺎ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﮐﻨﺘﺮل ﻣﯽﮔﺮدد.‬ ‫از اﻧﻮاع ‪ SVC‬ﻫﺎي اﻣﭙﺪاﻧﺲ ﻣﺘﻐﯿﺮ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻮارد زﯾﺮ اﺷﺎره ﻧﻤﻮد :‬ ‫‪ ‬ﺧﺎزن ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) ‪( TSC‬‬ ‫‪ ‬راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) ‪( TCR‬‬ ‫‪ ‬راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺧﺎزن ) ‪( FC-TCR‬‬ ‫‪‬‬ ‫ﺧﺎزنﻫﺎي ﺳﺮي ﺑﺎ ﮐﻨﺘﺮل ﺗﺮﯾﺴﺘﻮري ) 3 ‪( TCSC‬‬ ‫ﺧﺎزن ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) ‪ ( TSC‬ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت زﯾﺮ ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ :‬ ‫‪ ‬ﮐﻨﺘﺮل ﺗﺪرﯾﺠﯽ )ﭘﻠﻪاي(‬ ‫‪ ‬ﺗﺄﺧﯿﺮ ﺳﻮﺋﯿﭽﯿﻨﮓ ﮐﻮﺗﺎه )اﻏﻠﺐ در ﺣﺪود ﻧﯿﻢ ﺗﺎ ﯾﮏ ﺳﯿﮑﻞ(‬ ‫‪ ‬ﮔﺬارﻫﺎي ﻫﺠﻮﻣﯽ ﮐﻢ )ﮐﻨﺘﺮل ﺷﺪه(‬ ‫‪ ‬ﺗﻠﻔﺎت ﮐﻢ در ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﭘﺎﯾﯿﻦ در ﺧﺮوﺟﯽ‬ ‫‪ ‬ﺣﺪاﻗﻞ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻫﺎرﻣﻮﻧﯿﮏ‬ ‫-----------------------------------------------------------------------------------------‬‫‪3- Thyristor- Controlled Series Capacitors‬‬ ‫‪1- Thyristor- Controlled Reactor‬‬ ‫‪2- Thyristor- Switched Capacitor‬‬ ‫4‬
  5. 5. ‫راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) ‪ ( TCR‬ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت زﯾﺮ ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ :‬ ‫‪ ‬ﮐﻨﺘﺮل داﺋﻤﯽ‬ ‫‪ ‬ﺗﺄﺧﯿﺮ ﮐﻮﺗﺎه در ﻋﻤﻠﮑﺮد )ﮐﻤﺘﺮ از ﻧﯿﻢ ﺳﯿﮑﻞ(‬ ‫‪ ‬ﮔﺬارﻫﺎي ﮐﻢ‬ ‫‪ ‬ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻫﺎرﻣﻮﻧﯿﮏ )ﺑﻮاﺳﻄﻪ ﺳﻮﺋﯿﭽﯿﻨﮓ ﺳﺮﯾﻊ( ﮐﻪ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ اﺿﺎﻓﻪ ﻧﻤﻮدن ﻓﯿﻠﺘﺮﻫﺎﯾﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫2- ‪ SVC‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺒـﺪلﻫﺎي اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿﮏ ﻗﺪرت : در اﯾﻦ روش از ﻋﻨـﺎﺻﺮ ذﺧﯿﺮه ﮐﻨﻨﺪه اﻧﺮژي ﻣـﺎﻧﻨﺪ ﺳﻠﻒ ﯾﺎ‬ ‫ﺧﺎزن ﺑﻄﻮر واﻗﻌـﯽ و ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﯽﺷﻮد، ﺑﻠﮑﻪ از ﯾﮏ ﻣﺒﺪل اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿﮏ ﻗﺪرت و از ﺧﺎﺻﯿﺖ‬ ‫ﻏﯿﺮ ﺧﻄﯽ ﺑﻮدن آن ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿـﺪ ﯾﺎ ﺟﺬب ﺗﻮان راﮐﺘﯿـﻮ اﺳﺘﻔـﺎده ﺷـﺪه اﺳﺖ و ﺑﺎ ﻧﺤﻮه ﮐﻨﺘﺮل ﮐﻠﯿﺪزﻧﯽ، ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ‬ ‫ﮐﻨﺘﺮل ﻣﯽﺷﻮد.‬ ‫از اﻧﻮاع اﯾﻦ ﻗﺴﻢ ‪ SVC‬ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻮارد زﯾﺮ اﺷﺎره ﮐﺮد :‬ ‫‪ ‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﮐﺎﻧﻮرﺗﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ‪AC – AC‬‬ ‫‪ ‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﮐﺎﻧﻮرﺗﺮ ‪DC – AC‬‬ ‫‪ ‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﯾﻨﻮرﺗﺮ ﻣﻨﺒﻊ ﺟﺮﯾﺎن‬ ‫‪ ‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﯾﻨﻮرﺗﺮ ﻣﻨﺒﻊ وﻟﺘﺎژ‬ ‫ﯾﮏ ‪ SVC‬ﺳﻪ ﻓﺎز ﺷﺎﻣﻞ ﺧﺎزنﻫﺎي ﺛﺎﺑﺖ و ‪ TCR‬در ﺷﮑﻞ زﯾﺮ ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ :‬ ‫5‬
  6. 6. ‫‪ ‬راﮐﺘﻮر ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ﺑﺎ اﺗﺼﺎل دﻟﺘﺎ :‬ ‫‪ ‬ﺧﺎزن ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ﺑﺎ اﺗﺼﺎل دﻟﺘﺎ :‬ ‫ﺑـﺎر ﻫﺎي راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮات زﯾﺎد، در اﯾﻦ وﺿﻌﯿﺖ، ﻫـﺎرﻣﻮﻧﯿﮏ ﻫﺎي ﺑﺎ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻓـﺮد ﻧﺎﻣﻄﻠﻮﺑﯽ را ﺑﻪ درون ﻣـﺪار ﺗﺰرﯾﻖ‬ ‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎﯾﯽ از ﻓﯿﻠﺘﺮﻫﺎي ﺑﺎ ﺗﻮان ﺑﺎﻻ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺷﮑﻞ ﻣﻮج ﺻﺎﻓﯽ را ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. از اﯾﻨﺮو ﻓﯿﻠﺘﺮﻫﺎ‬ ‫ﺧﻮدﺷﺎن ﺧﺎزﻧﯽ ﺑﻮده و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﮕﺎوارﻫﺎﯾﯽ ﺑﻪ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت ﺻﺎدر ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ.‬ ‫زﻣﺎﻧﯿﮑﻪ ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘـﺎژ دﻗﯿﻘﯽ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ، آراﯾﺶ ﭘﯿﭽﯿﺪهﺗﺮي ﻋﻤﻠﯽ ﻣﯽﮔﺮدد. ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘـﺎژ ﺗﻮﺳﻂ ﮐﻨﺘﺮﻟﺮ ﺣﻠﻘﻪ ﺑﺴﺘﻪ‬ ‫ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽﺷﻮد. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮐﻨﺘﺮل ﻧﻈﺎرت از راه دور و ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻧﻘﻄﻪ وﻟﺘﺎژ ﺑﺼﻮرت دﺳﺘﯽ، راﯾﺞاﻧﺪ.‬ ‫6‬
  7. 7. ‫1-2- اﺗﺼﺎل :‬ ‫ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي راﮐﺘﯿﻮ اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ در وﻟﺘﺎژ ﺧﻂ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﯽﺷﻮد؛ ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮑﯽ از ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮرﻫﺎ وﻟﺘﺎژ اﻧﺘﻘﺎل ) ﻣﺎﻧﻨﺪ‬ ‫‪ ( 230kv‬را ﺑﻪ وﻟﺘـﺎژي ﺧﯿﻠﯽ ﭘﺎﯾﯿﻦﺗﺮ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ‪ ( 9.5 kv‬ﺗﺒﺪﯾﻞ ﻧﻤـﻮده و اﯾﻦ اﻣﺮ، اﻧﺪازه و ﺗﻌﺪاد اﺟﺰاي ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز‬ ‫‪ SVC‬را ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽدﻫـﺪ؛ اﻟﺒﺘﻪ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ وﻟﺘﺎژ ﭘﺎﯾﯿﻦﺗﺮ ﺑﺎﯾﺴﺘﯽ از ﻫﺎديﻫﺎي ﺑﺰرﮔﺘﺮي ﺑﺮاي اﺳﺘﻌﻤﺎل ﺟﺮﯾﺎنﻫﺎي‬ ‫ﺑﺎﻻ اﺳﺘﻔـﺎده ﺷﻮد. در ﺑﻌﻀﯽ از ‪ SVC‬ﻫـﺎ ﺑﺮاي ﮐﺎرﺑﺮدﻫـﺎي ﺻﻨﻌﺘﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﻮرهﻫـﺎي ﻗﻮس اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ، ﺟـﺎﯾﯽ ﮐﻪ‬ ‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺎﺳﺒـﺎري ﺑﺎ وﻟﺘـﺎژ ﻓﺸـﺎر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎﺷـﺪ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ‪ ،( 33 kv‬ﺑﺮاي ﮐﺎﻫﺶ ﻫـﺰﯾﻨﻪ ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣـﺎﺗﻮر،‬ ‫‪ SVC‬ﻣﺴﺘﻘﯿﻤﺎً ﺑﻪ ﺑﺎﺳﺒﺎر اﺗﺼﺎل ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ.‬ ‫ﺳﻪ ﻧﻮع ‪ SVC‬را در ﺷﮑﻞ زﯾﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﮐﻨﯿﺪ :‬ ‫)‪ TCR – (a‬ﺑﻬﻤﺮاه ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ ﺛﺎﺑﺖ‬ ‫)‪ TCR – (b‬ﺑﻬﻤﺮاه ﺑﺎﻧﮏﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه‬ ‫)‪ – (c‬ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز ﺧﺎزن ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر‬ ‫7‬
  8. 8. ‫ﺑﻮﺳﯿـﻠﻪ ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺸـﺎن داده ﺷﺪه در ﺷﮑﻞ )‪ ،(a‬ﻓﻘﻂ اﯾﻦ اﻣﮑﺎن وﺟﻮد دارد ﮐﻪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺮآﯾﻨـﺪ‬ ‫‪ SVC‬از ﻣﻘـﺪار ﺻﻔﺮ ﺗﺎ وار )‪ (VAR‬ﺧﺎزﻧﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ. اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﺮاي ﺑﯿﺸﺘﺮ ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎي ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘﺎژ ﮐﺎﻓﯽ‬ ‫اﺳﺖ، ﻫﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ در ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﻮارد ﻓﻘﻂ ‪ VAR‬ﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﺑﺮاي ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ‪ VAR‬ﻫﺎي اﻧﺪوﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎر ﻧﯿﺎزاﻧﺪ.‬ ‫اﮔـﺮ ﺧﺎزن ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺧﺎﻣﻮش و روﺷﻦ ﮔﺮدد، ﺑﻪ ﻣﯿـﺰان ﺗﻮان ﺷﺎﺧﻪﻫﺎي اﻧﺪوﮐﺘﯿﻮ )ﺳﻠﻔﯽ( و ﺧﺎزﻧﯽ، ﻣﮕﺎوار )‪(MVAR‬‬ ‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ از اﻧﺪوﮐﺘﯿﻮ ﮐﺎﻣﻞ ﺗﺎ ﺧـﺎزﻧﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﮐﻨﺪ. ﺑﺎﻧﮏ ﺧـﺎزﻧﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮﺳﯿـﻠﻪ ﺑﺮﯾﮑـﺮﻫﺎي ﻣﮑﺎﻧﯿﮑﯽ ﺳـﻮﺋﯿﭻ‬ ‫ﮔﺮدد. )ﺷﮑﻞ )‪ (b‬را ﺑﺒﯿﻨﯿﺪ(.‬ ‫اﮔﺮ ﺗـﺄﺧﯿﺮ زﻣﺎﻧﯽ )ﻣﻌﻤﻮﻻ 5 ﺗﺎ 01 ﺳﯿﮑﻞ( ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﺒﺎﺷﺪ، ﯾﺎ اﯾﻨﮑﻪ آﻧﻬﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻮﺳﯿﻠﻪ ﺳﻮﺋﯿﭻﻫﺎي ﺗﺮﯾﺴﺘﻮري‬ ‫ً‬ ‫ﺳﺮﯾﻊ ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪ )ﮐﻤﺘﺮ از ﯾﮏ ﺳﯿﮑﻞ( ﺷﮑﻞ )‪ (c‬را ﺑﺒﯿﻨﯿﺪ.‬ ‫1-3- ﻣﺰاﯾﺎي ‪: SVC‬‬ ‫ﻣﺰﯾﺖ اﺻﻠﯽ ‪ SVC‬ﻫﺎ ﭘﺎﺳﺦ ﻧﺰدﯾﮏ آﻧﯽ آﻧﻬـﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮات وﻟﺘﺎژ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. در ﮐﻞ آﻧﻬﺎ ارزانﺗﺮ، داراي‬ ‫ﻇﺮﻓﯿﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮ، ﺳﺮﯾﻌﺘﺮ و ﻗﺎﺑﻞ اﻃﻤﯿﻨﺎنﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻃﺮحﻫﺎي ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي دﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﻨﺪاﻧﺴﻮرﻫﺎي ﺳﻨﮑﺮون‬ ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﻨـﺪ. اﮔﺮﭼﻪ ‪ SVC‬ﻫـﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﺎزنﻫـﺎي ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺼﻮرت ﻣﮑﺎﻧﯿﮑﯽ ﮔﺮاﻧﺘـﺮ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﺗﻌـﺪاد‬ ‫زﯾﺎدي اﭘﺮاﺗﻮر ﺳﯿﺴﺘﻢ، ﯾﮏ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از ﻫﺮ دو ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. اﺳﺘﻔﺎده ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز راﮐﺘﯿﻮ اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ ﺑﺮاي‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺳـﺮﯾﻊ و ﺧﺎزنﻫـﺎي ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺼـﻮرت ﻣﮑﺎﻧﯿﮑﯽ ﺑﺮاي ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺎﻧﺪﮔﺎر اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ و‬ ‫ﺑﺼﻮرت ﮐﻠﯽ :‬ ‫‪ ‬ﭘﺎﺳﺦ ﺳﺮﯾﻊ‬ ‫‪ ‬ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻧﻌﻄﺎف زﯾﺎد‬ ‫‪ ‬ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺧﻮب‬ ‫‪ ‬ﻣﺘﻌﺎدل ﮐﺮدن ﻓﺎزﻫﺎ‬ ‫‪ ‬ﻣﺤﺪود ﮐﺮدن اﺿﺎﻓﻪ وﻟﺘﺎژ ﻣﺎﻧﺪﮔﺎر و ﮔﺬرا‬ ‫‪ ‬ﻧﺪاﺷﺘﻦ اﯾﻨﺮﺳﯽ ﭼﺮﺧﺎن‬ ‫‪ ‬راهاﻧﺪازي ﺳﺮﯾﻊ ﺑﺎ ﺣﺪاﻗﻞ ﺣﺎﻟﺖ ﮔﺬرا‬ ‫‪ ‬ﻫﺰﯾﻨﻪ ﮐﺎرﮐﺮد ﮐﻢ‬ ‫8‬
  9. 9. ‫‪ ‬ﻋﺪم ﺗﻐﺬﯾﻪ اﺗﺼﺎل ﮐﻮﺗﺎه )ﺑﻪ ﻋﻠﺖ اﯾﻨﮑﻪ ‪ SVC‬از ﻋﻨﺎﺻﺮ ﭘﺴﯿﻮ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ(‬ ‫‪ ‬ﺳﺎدﮔﯽ ﮐﻨﺘﺮل‬ ‫‪ ‬ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺮاي ﻣﺒﺪلﻫﺎي ‪AC – DC‬‬ ‫‪ ‬ﻣﯿﺮا ﻧﻤﻮدن ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت زﯾﺮ ﺳﻨﮑﺮون‬ ‫1‬ ‫‪ ‬اﻓﺰاﯾﺶ ﺣﺪ ﭘﺎﯾﺪاري ﮔﺬرا‬ ‫‪ ‬ﮐﺎﻫﺶ ﻓﻠﯿﮑﺮ وﻟﺘﺎژ ﻧﺎﺷﯽ از ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﺎرﻫﺎ ﻧﻈﯿﺮ ﮐﻮره ﻗﻮس و...‬ ‫ﻣﺰاﯾﺎي اﺳﺘﻔﺎده از ‪ SVC‬در ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺗﻮزﯾﻊ :‬ ‫‪ ‬ﺗﻨﻈﯿﻢ و ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي از ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ وﻟﺘﺎژ )ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﺳﯿﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘﺎل(‬ ‫‪ ‬ﺑﻬﺒﻮد ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان‬ ‫‪ ‬ﻣﺘﻌﺎدل ﮐﺮدن ﺑﺎر‬ ‫‪ ‬ﺣﺬف ﻫﺎرﻣﻮﻧﯿﮏ‬ ‫ﻧﻤﺎﯾﯽ از ﯾﮏ ‪ SVC‬ﻧﺼﺐ ﺷﺪه از ‪ ABB‬در ﺷﮑﻞ زﯾﺮ ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ :‬ ‫-----------------------------------------------------------------------------------------‬‫‪1- Subsynchronous Resonance‬‬ ‫9‬
  10. 10. ‫2- ‪: STATCOM‬‬ ‫ﯾﮏ ‪) Statcom‬ﯾﺎ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز ﺳﻨﮑﺮون اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ1(، ﯾﮏ ‪ SVC‬ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ‪ GTO‬ﺑﻮده و ﯾﮏ وﺳﯿـﻠﻪ ﺗﻨﻈﯿﻢ-‬ ‫ﮐﻨﻨﺪه روي ﺷﺒﮑﻪﻫﺎي اﻧﺘﻘـﺎل ﺑﺮق ‪ AC‬ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ و آن ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ﯾﮏ ﮐﺎﻧﻮرﺗﺮ ﻣﻨﺒﻊ وﻟﺘﺎژ2 اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿﮏ ﻗـﺪرت اﺳﺖ و‬ ‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻫﻢ ﺑﺼﻮرت ﯾﮏ ﻣﻨﺒﻊ و ﻫﻢ ﺑﺼﻮرت ﯾﮏ ﺗﻨﺰل ﮐﻨﻨﺪه ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺮاي ﯾﮏ ﺷﺒﮑﻪ ﺑﺮق ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ.‬ ‫ﻧﺎم دﯾﮕﺮ آن ‪) SVG‬ژﻧﺮاﺗﻮر راﮐﺘﯿﻮ اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ3 ( ﺑﻮده و اﮔـﺮ ﺑﻪ ﯾﮏ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﻮان اﺗﺼﺎل ﯾﺎﺑﺪ، ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻮان ‪ AC‬ﺗﻮﻟﯿﺪ‬ ‫ﮐﺮده و اﯾﻦ ﺗﺠﻬﯿﺰ ﯾﮏ ﻋﻀﻮي از ﺧﺎﻧﻮاده ادوات ‪ FACTS‬ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫ﮐﺎراﯾﯽ ‪ Statcom‬ﻣﺸﺎﺑﻪ ﮐﻨﺪاﻧﺴﻮر ﺳﻨﮑﺮون )ﻣﻮﺗﻮر ﺳﻨﮑﺮون ﺑﺪون ﺑﺎر ﺑﺎ ﺗﺤﺮﯾﮏ ﻣﺘﻐﯿﺮ( اﻣﺎ ﺑﺎ ﭘﺎﺳﺦ ﺧﯿﻠﯽ ﺳﺮﯾﻌﺘﺮ‬ ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﯾﮏ ﺗﻤـﺎﯾﻞ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺑﺮاي ﺟﺒﺮان ﻧﻤﻮدن ﺗﻐﯿﯿﺮات وﻟﺘـﺎژ ﺳﯿﺴﺘﻢ دارد و ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ آن را ﺧﯿﻠﯽ ﺳﺮﯾﻊ اﻧﺠﺎم‬ ‫دﻫﺪ. ﺑﺮﺧﻼف ﯾﮏ وﺳﯿﻠﻪ ﺑﺎ اﻣﭙـﺪاﻧﺲ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻈﯿﺮ ﯾﮏ ﺧﺎزن ﯾﺎ ﺳـﻠﻒ ﮐﻪ ﺟﺮﯾﺎن ﺧﺮوﺟﯽ ﺑﺎ وﻟﺘﺎژ ﮐﺎﺳﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ،‬ ‫‪ Statcom‬ﺑﻪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺎﮐﺰﯾﻤﻢ ﺟﺮﯾﺎن ﺧﺮوﺟﯽاش ﺣﺘﯽ در وﻟﺘﺎژﻫﺎي ﭘﺎﯾﯿﻦ ﺳﯿﺴﺘﻢ اداﻣﻪ ﺧﻮاﻫﺪ داد.‬ ‫‪ Statcom‬ﯾﮏ اﻧﺘﺨﺎﺑﯽ ﺑﺮاي ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﻓﺮو رﻓﺘﮕﯽﻫﺎي وﻟﺘﺎژ، ﻣﻮجﻫﺎي ﺿﺮﺑﻪاي، ﻧﺎﻣﺘﻌﺎدﻟﯽ و ﻓﻠﯿﮑﺮ ﺑﻮده و ﻣﻌﻤﻮﻻ‬ ‫ً‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ‪ SVC‬ﻓﻀـﺎي ﮐﻤﺘﺮي ﻣﯽﮔﯿﺮد، اﻣﺎ ﻫﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ وﺳﯿـﻠﻪ ﭘﯿﭽﯿﺪهﺗﺮي ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ، ﮔﺮاﻧﺘﺮ ﻧﯿﺰ ﻫﺴﺖ. اﯾﻦ وﺳﯿﻠﻪ‬ ‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﭘﯿﺶﻓﺎز / ﭘﺲﻓﺎز ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻨﻈﯿﻢ ) ±( را ﻋﻤﻼً ﺑﺪون راﮐﺘﻮرﻫﺎ و ﺧﺎزنﻫﺎي ﻣﺘﺪاول ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻧﻤﺎﯾﺪ.‬ ‫اوﻟﯿﻦ ‪ Statcom‬ﺑﺎ ﻇﺮﻓﯿﺖ ﻣﺠﺎز ‪ ±100 Mvar‬در ﺳﺎل 4991 در ‪ Tennessee Valley‬ﻧﺼﺐ ﮔﺮدﯾﺪ.‬ ‫ﯾﮏ ‪ Statcom‬ﺑﻬﻤﺮاه ﻣﺪار ﻣﻌﺎدل آن ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ در ﺷﮑﻞﻫﺎي )‪ (a‬و )‪ (b‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ :‬ ‫-----------------------------------------------------------------------------------------‬‫‪3- Static Var Generator‬‬ ‫‪1- Static Synchronous Compensator‬‬ ‫‪2- Voltage Source Converter‬‬ ‫01‬
  11. 11. ‫2-1- ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎ :‬ ‫ﻣﻌﻤﻮﻻً ﯾﮏ ‪ Statcom‬ﺑﺮاي ﺗﻘﻮﯾﺖ ﺷﺒﮑﻪ اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽاي ﮐﻪ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان و ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘـﺎژ ﺿﻌﯿﻔﯽ دارد ﻧﺼﺐ ﻣﯽﮔﺮدد.‬ ‫اﮔﺮﭼﻪ ﮐﺎرﺑﺮدﻫـﺎي دﯾﮕﺮي ﻧﯿﺰ وﺟﻮد دارﻧﺪ، اﻣﺎ راﯾﺞ ﺗﺮﯾﻦ ﮐﺎرﺑﺮد آن ﺑﺮاي ﭘﺎﯾﺪاري وﻟﺘـﺎژ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ. ﯾﮏ ‪Statcom‬‬ ‫دﺳﺘﮕﺎﻫﯽ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ﮐﺎﻧﻮرﺗﺮ ﻣﻨﺒﻊ وﻟﺘﺎژ ﺑﻮده و ﺑﻬﻤﺮاه ﯾﮏ ﻣﻨﺒﻊ وﻟﺘﺎژ ﭘﺸﺖ ِ ﯾﮏ راﮐﺘﻮر اﺳﺖ.‬ ‫اﯾﻦ ﻣﻨﺒﻊ از ﯾﮏ ﺧـﺎزن ‪ DC‬ﺗﺸﮑﯿﻞ ﯾﺎﻓﺘﻪ و از اﯾﻨﺮو ‪ Statcom‬ﻇﺮﻓﯿﺖ ﺗﻮان اﮐﺘﯿﻮ ﭘﺎﯾﯿﻨﯽ دارد. اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﯾﮏ اﺑﺰار‬ ‫ذﺧﯿـﺮه اﻧﺮژي ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻪ دو ﺳﺮ ﺧﺎزن ‪ DC‬اﺗﺼـﺎل ﯾﺎﺑﺪ، اﯾﻦ ﻇـﺮﻓﯿﺖ ﺗﻮان اﮐﺘﯿﻮ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ اﻓـﺰاﯾﺶ ﭘﯿـﺪا ﮐﻨﺪ. ﺗﻮان‬ ‫راﮐﺘﯿﻮ در ﺗﺮﻣﯿﻨﺎلﻫﺎي ‪ Statcom‬واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ داﻣﻨﻪ ﻣﻨﺒﻊ وﻟﺘﺎژ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺮاي ﻣﺜﺎل، اﮔﺮ وﻟﺘﺎژ ﺗﺮﻣﯿﻨﺎل ﮐﺎﻧﻮرﺗﺮ ﻣﻨﺒﻊ‬ ‫وﻟﺘـﺎژ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ وﻟﺘﺎژ ‪ AC‬ﻧﻘﻄﻪ اﺗﺼـﺎل، ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ‪ Statcom‬ﺟﺮﯾﺎن راﮐﺘﯿﻮ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﯽﮐﻨﺪ؛ از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ زﻣﺎﻧﯿﮑﻪ‬ ‫داﻣﻨﻪ ﻣﻨﺒﻊ وﻟﺘﺎژ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ وﻟﺘﺎژ ‪ AC‬ﭘﺎﯾﯿﻦﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺟﺬب ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد.‬ ‫ﭘﺎﺳﺦ زﻣـﺎﻧﯽ ‪ Statcom‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ‪ SVC‬ﮐﻮﺗﺎﻫﺘـﺮ اﺳﺖ و اﺳﺎﺳﺎً اﯾﻦ اﻣـﺮ ﺑﻮاﺳﻄﻪ ﺳﻮﺋﯿﭽﯿﻨﮓ ﺳﺮﯾﻊ ‪ IGBT‬ﻫـﺎي‬ ‫ﮐﺎﻧﻮرﺗﺮ ﻣﻨﺒﻊ وﻟﺘـﺎژ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ‪ Statcom‬ﺗﻘـﻮﯾﺖ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﻬﺘـﺮي ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ‪ SVC‬در وﻟﺘـﺎژﻫﺎي ‪AC‬‬ ‫ﭘﺎﯾﯿﻦ، ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽﮐﻨﺪ و از اﯾﻨﺮو ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ آن ﺑﺼﻮرت ﺧﻄﯽ ﺑﺎ وﻟﺘﺎژ ‪ AC‬ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ.‬ ‫ﺑﺮﺧﻼف ‪ SVC‬ﻫﺎ، ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺧﺮوﺟـﯽ ﺑﺎ ﻣﺮﺑﻊ داﻣﻨـﻪ وﻟﺘـﺎژ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ و ﺑﺎ ﮐﺎﻫﺶ وﻟﺘـﺎژ، ﺗﻮﻟﯿـﺪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ‬ ‫ﺑﺴﺮﻋﺖ ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ. ﺑﻌﻼوه ﺳـﺮﻋﺖ ﭘﺎﺳﺦ ﯾﮏ ‪ Statcom‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﯾﮏ ‪ SVC‬ﺳﺮﯾﻌﺘﺮ ﺑﻮده و ﺻـﺪور ﻫﺎرﻣﻮﻧﯿﮏ‬ ‫ﭘﺎﯾﯿﻦﺗﺮي دارد. از ﻃـﺮف دﯾﮕﺮ ‪ Statcom‬ﻫـﺎ ﺗﻠﻔـﺎت ﺑﯿﺸﺘﺮي داﺷﺘـﻪ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ‪ SVC‬ﻫـﺎ‬ ‫ﮔﺮاﻧﺘﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ.‬ ‫11‬
  12. 12. ‫3- ﺟﺒﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎرﻫﺎي ﺻﻨﻌﺘﯽ :‬ ‫ﺑﺮاي ﺟﺒـﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎر ﻫـﺎي ﺻﻨﻌﺘﯽاي ﮐﻪ ) ‪ cos‬ﭘﺎﯾﯿﻨﯽ دارﻧﺪ، ﺑﺎﯾﺪ ﻣﯿـﺰان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮي ﮐﻪ‬ ‫(‬ ‫ﺗﻮﺳﻂ ﺟﺒﺮاﻧﺴـﺎز ﻫﺎ ﺑﺎﯾﺴﺘﯽ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺷﻮد، ﻣﺤﺎﺳﺒـﻪ ﮔﺮدد. ﻓـﺮض ﮐﻨﯿﻢ ﺿـﺮﯾﺐ ﺗﻮان ﺑﺎر در اﺑﺘﺪا )‬ ‫ ‪ cos‬ﺑﺮﺳﺎﻧﯿﻢ و ﺗﻮان اﮐﺘﯿﻮ ﻣﺼﺮﻓﯽ ﺑﺎر‬ ‫(‬ ‫ﻣﯽﺧﻮاﻫﯿﻢ آن را ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻣﻄﻠﻮب )‬ ‫)‬ ‫ ‪ cos‬ﺑﻮده و‬ ‫(‬ ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫( ‪) = cos tan‬‬ ‫)1( ‬ ‫)‬ ‫ﺣﺎل از ﻃﺮﻓﯿﻦ راﺑﻄﻪ )1(،‬ ‫( ‪) = cos tan‬‬ ‫(‪⎧cos‬‬ ‫(‪⎨cos‬‬ ‫⎩‬ ‫ﻣﯽﮔﯿﺮﯾﻢ :‬ ‫( ‪= tan‬‬ ‫)‬ ‫ )2( ‬ ‫)‬ ‫از ﻃﺮﻓﯿﻦ راﺑﻄﻪ )2(،‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻪ و در‬ ‫⎨‬ ‫⎩‬ ‫ﺿﺮب ﻧﻤﻮده و از ﻫﻢ ﮐﻢ ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ :‬ ‫)3( )‬ ‫در ﻧﺘﯿﺠﻪ‬ ‫( ‪= tan‬‬ ‫⎧‬ ‫‪− tan‬‬ ‫‪(tan‬‬ ‫=‬ ‫−‬ ‫=‬ ‫، ﻣﻘﺪار ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز ﺑﺮاي ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺳﻂ ادوات ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﺮدد.‬ ‫4- ﺟﺒﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ در ﺷﺒﮑﻪ اﻧﺘﻘﺎل اﻧﺮژي :‬ ‫اﯾﻦ ﻓﻘﻂ ﮐﺎﻓﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ در ﻗﺴﻤﺖ ﻣﺼﺮفﮐﻨﻨﺪه ﻫـﺎ و در ﻃﺮف ﻓﺸـﺎر ﺿﻌﯿﻒ ﺷﺒﮑﻪ ﺟﺒـﺮان‬ ‫ﺷﻮد. زﯾﺮا ﻗﺴﻤﺖ اﻋﻈﻢ ﻣﺼـﺮف راﮐﺘﯿﻮ، ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮرﻫﺎ و ﯾﮏ ﻗﺴﻤﺖ ﮐﻮﭼﮑﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫـﺎديﻫﺎي‬ ‫اﻧﺘﻘﺎل اﻧﺮژي ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻄﻮر ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان ﻣﺘﻮﺳﻂ در ﻃﺮف ﺷﺒﮑﻪ ﻓﺸﺎر ﺿﻌﯿﻒ 58/0 ﺑﺎﺷﺪ، ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان در‬ ‫ﻧﯿﺮوﮔﺎه ﺑﻪ 57/0 ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﯿـﺪ. ﻟﺬا ﺑﺎﯾﺪ ﺷﺒﮑﻪ اﻧﺘﻘـﺎل اﻧﺮژي ﻧﯿﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﺟﺒﺮانﮐﻨﻨﺪهﻫـﺎﯾﯽ از ﺑﺎر ﺧﺎﻟﯽ ﮔﺮدد. ﺑﺪﯾﻦ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر ﻣﯽ ﺗﻮان از ﺧﺎزنﮔﺬاري روي ﺧﻄﻮط اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد.‬ ‫21‬
  13. 13. ‫ﺧﺎزنﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاي اﯾﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﮑﺎر ﻣﯽروﻧﺪ ﺑﻪ دو دﺳﺘـﻪ ﺳـﺮي و ﻣﻮازي ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ. ﺧﺎزنﻫـﺎي ﻣﻮازي ﺑﺮاي‬ ‫ﺟﺒﺮان ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ ﺑﺎر ﻫﺎ و ﺑﻬﺒﻮد اﻓﺖ وﻟﺘـﺎژ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮده و ﺧﺎزنﻫﺎي ﺳـﺮي ﻧﯿﺰ ﺑﻌﻠﺖ ﮐﺎﻫﺶ راﮐﺘﺎﻧﺲ ﺳﻠﻔﯽ ﺧﻂ‬ ‫اﻧﺘﻘـﺎل، ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻧﺘﻘـﺎل ﺗﻮان اﮐﺘﯿﻮ از ﺧﻂ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺷـﺪه و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اﻓﺖ وﻟﺘـﺎژ ﻧﺎﺷﯽ از راﮐﺘـﺎﻧﺲ ﺳﻠﻔﯽ ﺧﻄﻮط ﻧﯿﺰ‬ ‫ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ.‬ ‫ . ‬ ‫ﺗﻮان اﮐﺘﯿﻮ اﻧﺘﻘﺎل ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮﺳﯿﻠﻪ راﺑﻄﻪ‬ ‫ . ‬ ‫=‬ ‫داده ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ در آن :‬ ‫: وﻟﺘﺎژ اﺑﺘـﺪاي ﺧﻂ‬ ‫: وﻟﺘﺎژ اﻧﺘﻬﺎي ﺧﻂ‬ ‫∶ راﮐﺘﺎﻧﺲ ﺧﻂ اﻧﺘﻘﺎل‬ ‫∶ زاوﯾﻪ ﻓﺎز ﺑﯿﻦ‬ ‫و‬ ‫اﯾﻦ ﻣﻌـﺎدﻟﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ اﮔـﺮ ﻣﺠﻤﻮع راﮐﺘـﺎﻧﺲ ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘـﺎل ﺑﻮﺳﯿﻠﻪ ﻧﺼﺐ ﮐﺎﭘﺎﺳﯿﺘﺎﻧﺲ ﺳـﺮي ﺑﺎ ﺧﻂ‬ ‫ﮐﺎﻫﺶ داده ﺷﻮد، ﺗﻮان ﻋﺒﻮري از ﺧﻂ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ اﻓﺰاﯾﺶ ﯾﺎﺑﺪ.‬ ‫ﺑﺎ ﻧﺼﺐ ﯾﮏ ﺧﺎزن ﺳﺮي در ﺧﻂ، ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﺷﮑﻞ زﯾﺮ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد :‬ ‫‪ . . sin‬‬ ‫ ‬ ‫) − 1(‬ ‫ﮐﻪ‬ ‫=‬ ‫‪ . sin‬‬ ‫= ⟹ ‬ ‫−‬ ‫ . ‬ ‫=‬ ‫، درﺟﻪ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ و ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺼﻮرت درﺻﺪ ﺑﯿـﺎن ﻣﯽﮔﺮدد. ﯾﮏ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي 07 درﺻﺪي،‬ ‫ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺪار ﺧﺎزن ﺳﺮي ﺑﺮ ﺣﺴﺐ اﻫﻢ، 07 درﺻﺪ راﮐﺘﺎﻧﺲ ﺧﻂ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫31‬
  14. 14. ‫ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ ﺳﺮي ﺷﺎﻣﻞ ﯾﮏ ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ، ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺣﻔﺎﻇﺖ اﺿﺎﻓﻪ وﻟﺘﺎژ و ﯾﮏ ﺑﺮﯾﮑﺮ ﺑﺎيﭘﺲ ﺑﻮده ﮐﻪ ﺑﺮ روي‬ ‫ﯾﮏ ﺳﮑﻮ اﻓﺮاﺷﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ :‬ ‫ﻧﻤﺎي ﻫﻮاﯾﯽ از ﻧﺼﺐ ﺧﺎزن ﺳﺮي ‪ 500 kv‬از ‪ ABB‬را در ﺷﮑﻞ زﯾﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﮐﻨﯿﺪ :‬ ‫4-1- ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﺳﺮي ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻨﻈﯿﻢ ) 1 ‪: ( ASC‬‬ ‫41‬
  15. 15. ‫ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﺳﺮي، ﮐﻨﺘـﺮل ﺑﯿﺸﺘﺮي از ﭘﺨﺶ ﺗﻮان در ﺧﻂ را ﺧﻮاﻫـﺪ داد و ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺤﺪوده‬ ‫ﭘﺎﯾﺪاري دﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت را ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺨﺸﺪ. اﮔﺮ ﺑﺎﻧﮏ ﺧﺎزﻧﯽ ﺳﺮي ﺑﺼﻮرت ﭘﻠﻪاي ﻧﺼﺐ ﮔﺮدد، ﺑﺎيﭘﺲ ﻧﻤﻮدن‬ ‫ﯾﮏ ﯾﺎ ﭼﻨﺪ ﭘﻠﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﯾﮑﺮﻫﺎي ﺑﺎيﭘﺲ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻘﺪار ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﺧﻂ را ﺗﻐﯿﯿﺮ دﻫﺪ.‬ ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺟﺒﺮاﻧﺴـﺎزي ﺳـﺮي ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﯾﮑـﺮﻫـﺎ آﻫﺴﺘﻪ ﺑﻮده ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﺮاي ﮐﻨﺘـﺮل ﭘﺨﺶ ﺗﻮان ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺎﻧﺪﮔﺎر ﻗـﺎﺑﻞ‬ ‫ﭘﺬﯾﺮش اﺳﺖ. اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﭘﺎﯾﺪاري دﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﺳﯿﺴﺘﻢ، ﺟﺒﺮاﻧﺴـﺎزي ﺳـﺮي ﺑﺎﯾﺴﺘﯽ ﺑﺴـﺮﻋﺖ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﮐﻨﺪ و اﯾﻦ‬ ‫اﻣﺮ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﺳـﺮي ﮐﻨﺘﺮل ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر ) ‪ ( TCSC‬اﻧﺠﺎم ﮔﺮدد. ‪ TCSC‬ﻧﻮﻋﯽ از ادوات‬ ‫‪ FACTS‬ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ ﯾﮏ ﮐﺎرﺑـﺮدي از اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿـﮏ ﻗـﺪرت ﺑـﺮاي ﮐﻨﺘـﺮل ﺳﯿﺴﺘـﻢ ‪ AC‬ﺑﺮاي ﺑﻬﺒـﻮد ﭘﺨﺶ ﺗﻮان،‬ ‫ﻋﻤﻠﮑـﺮد و ﮐﻨﺘـﺮل ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺑﻮده و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮐﺎراﯾﯽ ﺳﯿﺴﺘﻢ را ﺑﺮاي ﺗﻀﻌﯿﻒ رزوﻧﺎﻧﺲ زﯾﺮ ﺳﻨﮑﺮون، ﺗﻀﻌﯿﻒ ﻧﻮﺳﺎن‬ ‫ﺗﻮان ﭘﺎﯾﺪاري ﮔﺬرا و ﮐﻨﺘﺮل ﭘﺨﺶ ﺗﻮان، ﺑﻬﺒﻮد ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ.‬ ‫ﯾﮏ ‪‬اﺷﮑﺎل ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﺳـﺮي اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ وﺳﺎﯾﻞ ﺣﻔﺎﻇﺖ اﺗﻮﻣﺎﺗﯿﮏ ﺑﺮاي ﺑﺎيﭘﺲ ﻧﻤﻮدن ﺟﺮﯾﺎنﻫﺎي ﺑﺎﻻ در‬ ‫زﻣﺎن ﺧﻄﺎﻫﺎ، و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﺮاي وارد ﻧﻤﻮدن دوﺑﺎره ﺑﺎﻧﮏﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﭘﺲ از رﻓﻊ ﺧﻄﺎ، ﺑﺎﯾﺴﺘﯽ ﻧﺼﺐ ﮔﺮدﻧﺪ.‬ ‫4-2- ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎي ﺗﻮزﯾﻊ - ﺧﺎزنﻫﺎي ﻣﻮازي ) ﺷﻨﺖ ( :‬ ‫ﺧﺎزنﻫـﺎي ﻣﻮازي در ﺳﯿﺴﺘﻢﻫﺎي ﺗﻮزﯾﻊ ﺑﺮق ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﯾﮕـﺮ وﺳـﺎﯾﻞ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ راﯾﺞﺗﺮﻧﺪ و ﻏـﺎﻟﺒﺎً ﺑﺮاي‬ ‫ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘـﺎژ و ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان ﺑﮑﺎر ﻣﯽروﻧﺪ. ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﻣﻮازي در ﺷﺒﮑﻪﻫﺎي اﻧﺘﻘﺎل اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﯽﺷﻮﻧﺪ،‬ ‫اﻣﺎ آﻧﻬﺎ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪاي ﺑﺮ روي ﺗﻌﺎدل ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ در ﺷﺒﮑﻪﻫﺎي ﺗﻮزﯾﻊ دارﻧﺪ.‬ ‫-----------------------------------------------------------------------------------------‬‫‪1- Adjustable Series Compensation‬‬ ‫51‬
  16. 16. ‫ﻫﻨﮕﺎﻣﯿﮑﻪ دﯾﺎﮔﺮام ﺷﻤﺎﺗﯿﮑﯽ ﯾﮏ ﺷﺒﮑﻪ ﺧﺎﺻﯽ ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﯽﺷﻮد، از آن ﻣﯽﺗﻮان دﯾﺪ ﮐﻪ اﺳﺘﻔـﺎده ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎي‬ ‫ﺧﺎزﻧﯽ ﻣﻮازي ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺳﺒﺐ اﺧﺘﻼﻻت ﺑﺎ دوام ﻃﻮﻻﻧﯽ ﺗﻐﺬﯾﻪ وﻟﺘﺎژ، ﻧﺎﺷﯽ از رزوﻧﺎﻧﺲ ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮر و ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎي‬ ‫ﺧﺎزﻧﯽ ﻣﻮازي ﮔﺮدد. ﯾﮏ ﭼﻨﯿﻦ رزوﻧﺎﻧﺴﯽ ﻓﻘﻂ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﮐﺎﻧﻮرﺗﺮﻫـﺎ، ﻫﺎرﻣﻮﻧﯿﮏﻫﺎي ﺟﺮﯾﺎﻧﯽ ﺑﺎﻻ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ، رخ‬ ‫داده و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ وﻟﺘﺎژ ﻓﺎز را اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﯽدﻫﺪ.‬ ‫5- ﺗﻨﻈﯿﻢ وﻟﺘﺎژ )رﮔﻮﻻﺳﯿﻮن وﻟﺘﺎژ( :‬ ‫اﻓﺖ وﻟﺘﺎژ ﺑﺎ اﺳﺘﻔـﺎده از ﯾﮏ ﺧﺎزن ﻣﻮازي ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﮐﺎﻫﺶ ﯾﺎﺑﺪ. ﯾﮏ ﺧـﺎزن ﻣﻮازياي ﮐﻪ ﺑﺪرﺳﺘﯽ اﻧﺘﺨـﺎب‬ ‫ﺷﺪه و در ﻣﮑﺎن درﺳﺘـﯽ ﻗﺮار داده ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ، اﯾﻦ اﻃﻤﯿﻨﺎن را ﻣﯽدﻫـﺪ ﮐﻪ وﻟﺘﺎژ ﺑﺎر در ﺷﺮاﯾﻂ ﭘﺮ ﺑﺎري در ﻣﺤﺪوده‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮﻟﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. اﮔﺮﭼﻪ، در ﮐﻢ ﺑﺎري، ﻫﻤﺎن ﺧﺎزن وﻟﺘﺎژ را ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﻣﺤﺪوده ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﻫﺪ داد.‬ ‫ﯾﮏ راه ﺑﺮاي ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي از اﯾﻦ اﻣﺮ، اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﺎﻧﮏﻫﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﺳﻮﺋﯿﭻ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﻮده و اﯾﻦ ﺧﺎزنﻫﺎ در ﺷﺮاﯾﻂ ﭘﺮ ﺑﺎري‬ ‫ﺑﻪ درون ﻣـﺪار ﺳﻮﺋﯿﭻ ﮔﺮدﯾﺪه و در ﺷـﺮاﯾﻂ ﮐﻢ ﺑﺎري از ﻣﺪار ﺧـﺎرج ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ، ﺟـﺮﯾﺎن ﺧـﺎزﻧﯽ ﺑﻪ ﺟـﺮﯾﺎن اﻧﺪوﮐﺘﯿﻮ‬ ‫اﻓـﺰوده ﺷﺪه و ﺟـﺮﯾﺎن ﺑﺮآﯾﻨﺪ ﮐﻢ ﻣﯽﺷﻮد و در ﻧﺘﯿﺠـﻪ اﻓﺖ وﻟﺘـﺎژ و اﻓﺖ ﺗﻮان و ﻧﯿﺰ ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ در ﺳﯿﺴﺘﻢ ﮐﺎﻫﺶ‬ ‫ﻣﯽﯾﺎﺑﻨﺪ.‬ ‫ﺗﻌﺪاد ﺑﻬﯿﻨﻪ، اﻧﺪازه و ﻣﮑﺎنﯾﺎﺑﯽ ﺑﺎﻧﮏﻫـﺎي ﺧﺎزﻧﯽ ﺑﺮ روي ﯾﮏ ﻓﯿﺪر، ﺑﺎ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﮐﺎﻣﭙﯿﻮﺗﺮي ﻣﻔﺼﻞ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﮔـﺮدﻧﺪ،‬ ‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﺎ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺣﺪاﻗﻞ ﺳـﺎزي ﻫﺰﯾﻨﻪﻫـﺎي ﻋﻤﻠﮑﺮد، ﻧﺼﺐ و ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﮔﺬاري. ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻬﻤﯽ ﮐﻪ‬ ‫اﻧﺘﺨـﺎب را ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻗـﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ از ﻗﺒﯿﻞ : ﺳﻄﻮح وﻟﺘﺎژ، ﻣﺠﻤﻮع ﺑﺎرﮔﺬاري، ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮزﯾﻊ و ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان ﺑﺎر ﻫـﺎ‬ ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ.‬ ‫61‬
  17. 17. ‫6- ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان :‬ ‫ﮐﺎﺑﻞﻫـﺎي ﻗﺪرت و ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮرﻫﺎ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺷﺒﮑﻪ ﻗﺪرت راﮐﺘﺎﻧﺲ اﺿﺎﻓﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ، ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎً ﺳﻠﻔﯽ )اﻟﻘﺎﺋﯽ(‬ ‫ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ )ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻘﺪار ﮐﻤﯽ ﺧﺎزن اﺿﺎﻓﻪ ﻣﯽﺷﻮد(. راﮐﺘـﺎﻧﺲ ﺑﺮآﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً اﻟﻘـﺎﺋﯽ اﺳﺖ، ﺑﺎ ﺷـﺎرش ﺟﺮﯾﺎن‬ ‫ﻣﺨـﺎﻟﻔﺖ ﻧﻤﻮده و ﺗﻮاﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﻏﻠﺒـﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ راﮐﺘﺎﻧﺲ ﻧﯿﺎز اﺳﺖ، ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ )‪ (Q‬ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮد و ﺑﺮ ﺣﺴﺐ وار،‬ ‫ﮐﯿﻠﻮ وار و ﻣﮕﺎ وار ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮔﺮدد.‬ ‫ﺣﻀﻮر راﮐﺘـﺎﻧﺲ در ﺷﺒﮑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﯿﻦ ﻓﺎزور ﻫـﺎي وﻟﺘﺎژ و ﺟﺮﯾﺎن، زاوﯾﻪ ﻓﺎز ‪ φ‬ﺑﻮﺟـﻮد آﯾﺪ و‬ ‫‪ cos‬را‬ ‫ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان ﻣﯽﻧﺎﻣﻨﺪ. ﮐﺎﺑﻞﻫـﺎي ﻃﻮﻻﻧﯽﺗﺮ و ﺗﺮاﻧﺴﻔﻮرﻣﺎﺗﻮر ﻫﺎي ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﺷﺒﮑﻪ ﺗﻮزﯾﻊ، راﮐﺘـﺎﻧﺲ اﻟﻘـﺎﺋﯽ )ﺳﻠﻔـﯽ(‬ ‫ﺑﯿﺸﺘﺮي در ﺷﺒﮑﻪ اﯾﺠﺎد ﻧﻤﻮده و در ﻧﺘﯿﺠﻪ اﻓﺰاﯾﺶ زاوﯾﻪ ﻓﺎز )ﮐﺎﻫﺶ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان( و اﻓﺰاﯾﺶ ﺗﻠﻔﺎت را در ﭘﯽ ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫داﺷﺖ. اﺿـﺎﻓﻪ ﻧﻤﻮدن ﮐﺎﭘﺎﺳﯿﺘﺎﻧﺲ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺷﺒﮑﻪ اﻟﻘﺎﺋﯽ ﮐﺎﻫﺶ دادن زاوﯾﻪ ﻓﺎز )‪ ،(φ‬ﺑﻬﺒﻮد ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان ) ‪ (cos‬و‬ ‫در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺎزده ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺷﺒﮑﻪ ﺗﻮزﯾﻊ را ﺑﺮآورده ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد و اﯾﻦ ﺑﻌﻨﻮان ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺿﺮﯾﺐ ﺗﻮان ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد.‬ ‫اﮔﺮ راﮐﺘـﺎﻧﺲ ﺧﺎزﻧﯽ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻟﻘﺎﺋﯽ در ﺷﺒﮑﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺷﻮد، زاوﯾﻪ ﻓﺎز ﭘﯿﺶﻓﺎز ﮔﺮدﯾﺪه و ﻓﺎزور ﺟﺮﯾﺎن از ﻓﺎزور وﻟﺘـﺎژ‬ ‫ﺟﻠﻮ ﻣﯽاﻓﺘـﺪ. ﯾﮏ زاوﯾﻪ ﻓﺎز ﭘﯿﺶ ﻓﺎز )‪ (Lead‬اﺛﺮات زﯾﺎن آوري ﺑﺮ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﻮﺗﻮرﻫﺎي اﻟﻘﺎﺋﯽ ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ و ﺑﺎﯾﺪ از‬ ‫آن اﺟﺘﻨﺎب ﺷﻮد.‬ ‫7- ﮐﺎﻫﺶ ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت :‬ ‫در ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺳﯿﺴﺘﻢﻫﺎي ﻗـﺪرت، ﺗﺠﻬﯿﺰي ﺑﺮاي اﻓـﺰاﯾﺶ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﮐﺎراﺋﯽ ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﻗﺒﯿﻞ ﮔـﺬار، ﻧﻮﺳـﺎن ﯾﺎ‬ ‫ﭘﺎﯾﺪاري وﻟﺘـﺎژ، ﻧﺼﺐ ﻣﯽﮔـﺮدد. در ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﻮارد، اﯾﻦ ﺗﺠﻬﯿﺰ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿـﮏ ﻗﺪرت ﺑﻮده، ﮐﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي‬ ‫وﺳﯿـﻠﻪاي اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺳـﺮﻋﺖ و ﺑﻄﻮر ﻣﺪاوم ﮐﻨﺘﺮل ﮔﺮدد. ﻣﺜﺎلﻫﺎﯾﯽ از ﯾﮏ ﭼﻨﯿﻦ ﺗﺠﻬﯿﺰات ﺑﮑﺎر رﻓﺘﻪ در‬ ‫ﺳﯿﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘـﺎل ﺷـﺎﻣﻞ ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز راﮐﺘﯿﻮ اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ )‪ ،(SVC‬ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎز اﺳﺘﺎﺗﯿﮏ )‪ ،(STATCOM‬ﺟﺒﺮاﻧﺴﺎزي ﺳﺮي‬ ‫ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪه ﺑﺎ ﺗﺮﯾﺴﺘﻮر )‪ (TCSC‬ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ.‬ ‫ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﻣﯿـﺮاﯾﯽ در ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت، ﯾﮏ ﮐﻨﺘﺮﻟﺮ ﻣﯿﺮاﯾﯽ ﺗﮑﻤﯿﻠﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮاي رﮔﻮﻻﺗﻮر اﺻﻠـﯽ ﯾﮑـﯽ از اﯾﻦ‬ ‫وﺳﺎﯾﻞ اﻧﺘﻘـﺎل ﯾﺎ ﺑﺮاي ﮐﻨﺘﺮلﻫـﺎي ژﻧﺮاﺗﻮر، ﺑـﮑﺎر رود. اﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﯾﮏ ﻧﮕﺎه ﮐﻠﯽ روي ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﻮﺿﻮﻋﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ‬ ‫ﮐﻨﺘﺮلﻫﺎي ﻣﯿﺮاﯾﯽ ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﮐﺎراﺋﯽ دﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻗﺪرت را ﻣﺘﺄﺛﺮ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ، ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ.‬ ‫71‬
  18. 18. : ‫ﻣﻨﺎﺑﻊ‬ [1] – www.wikipedia.com [2] - www.asram-niroo.blogfa.com - ‫ﺑﺮرﺳﯽ ﺟﺒﺮان ﮐﻨﻨﺪهﻫﺎي ﺗﻮان راﮐﺘﯿﻮ‬ [3] - Leonard L. Grigsby, Electric Power Generation Transmission and Distribution 2th. CRC Press, 2007, pp 265 – 272 [4] – Jan de Kock, Kobus Strauss, Practical Power Distribution for Industry. Elsevier- Newnes, 2004, pp 76 – 77 [5] – Dr C. R. Bayliss, B. J. Hardy ACGI, Transmission and Distribution Electrical Engineering 3th, Elsevier- Newnes, 2007, pp 942, 993 [6] - Yoshihide Hase, Handbook of Power Systems Engineering with Power Electronics Applications 2th, Wiley, 2013, pp 722-723 [7] - Enrique Acha, Claudio, Hugo, Ce´sar, FACTS Modelling and Simulation in Power Networks, Wiley, 2004. www.ElectricalEng.blogsky.com « ‫» ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﮐﭙﯽﺑﺮداري ﺑﺎ ذﮐﺮ ﻧﺎم ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻼﻣﺎﻧﻊ اﺳﺖ‬ 18

×