O slideshow foi denunciado.
Utilizamos seu perfil e dados de atividades no LinkedIn para personalizar e exibir anúncios mais relevantes. Altere suas preferências de anúncios quando desejar.

Histologija respiratorni sistem

96 visualizações

Publicada em

dr Šarac

Publicada em: Saúde e medicina
  • Seja o primeiro a comentar

Histologija respiratorni sistem

  1. 1. HISTOLOGIJA RESPIRATORNOG SISTEMA dr Šarac
  2. 2. RESPIRATORNI SISTEM Uloga ● sprovođenje i razmena gasova ○ stvaranje glasa ○ osećaj mirisa ■ imuni odgovor na inhalirane antigene ■ sinteza i sekrecija hormona Deli se u dve funkcionalne jedinice ●sprovodni ●i respiratorni deo
  3. 3. • Sprovodni deo • nosna duplja • nazofarinks • orofarinks • larynx • traheja • bronhije • i terminalne bronhiole • Respiratorni deo • respiratorne bronhiole • alveolarni duktusi • alveolarni sakulusi • i plućne alveole
  4. 4. Nosna duplja u morfološkom i funkcionalnom smislu razlikuju ❖ VESTIBULUM NASI VPE sa dlakama i lojnim žlezdama ⇨ respiratorni epitel ❖ REGIO RESPIRATORIA respiratorni epitel, lamina propria , mukusne žl. ❖ REGIO OLFAKTORIA krov nosne duplje-mirisna zona
  5. 5. 1. Vestibulum nasi početni deo nosne duplje ima strukturu modifikovane kože koja naleže na hrskavicu u koži vestibuluma nalaze se ❖ apokrine znojne žlezde glandule vestibularis ❖ lojne žlezde ❖ i dlačice( vibrissae)
  6. 6. Regio respiratoria ● predstavlja najveću regiju nosne duplje ● obložena je epitelom respiratornog tipa- troredno prizmaticni sa trepljama ili pseudoslojeviti ● epitel karakterišu lažna slojevitost (nukleusi u tri nivoa) visoke cilindrične ćelije sa kinocilijama na apikalnom delu ● respiratorni epitel oblaže sve organe od nosne duplje do bronha ● U bronhiolama se troredno prizmaticni epitel sa trepljama zamenjuje sa dvorednog iz matičnim epitelom sa trepljama gubeći peharaste celije ● u respiratornom sistemu prizmaticne ćelije nose pokretne treplje kinocilije ● kinocilije imaju osovinski cilindar pravilno raspoređenih mikrotubula ● kinocilije respiratornog epitela imaju važnu ulogu u uklanjanju krupnih čestica iz udahnutog vazduha ● respiratorni epitel u respiratornoj regiji nosa naleže na lamina proprija mukoze ● lamina proprija mukoze nosne sluznice izgrađena je od rastresitog vezivnog tkiva u kojem su smešteni brojni krvni sudovi i mešovite žlezde ● venske lakune u sluznici nosne duplje imaju važnu funkciju zagrevanju udahnutog vazduha
  7. 7. četkasta ćelija peharast a ćelija trepljast a ćelija ćelija baze ćelija sa sitnim granulam a pomeranje mukusa sinaptira sa aferentnim nervnim završecima (hemosenzorna ćel.) produkuje mucinogene supstance entero-endokrina izvorna bazalna ćelija Respiratorni epitel
  8. 8. Olfaktorna regija 1. Čulne (mirisne) ćelije - bipolarni neuroni; olfaktorni nerv 2. Potporne ćelije - mehanička i metabolička potpora, lipofuscin 3. Četkaste ćelije 4. Izvorne ćelije matične ćelije smeštena je na krovu nosne duplje sadrži olfaktorne ,potporne, bazalne matične ćelije i malobrojne cilindrične ćelije sa mikrovilima olfaktorne ćelije predstavljaju bipolarne neurone aksonski snopovi olfaktorni ćelija grade filum olfactorium mirisno vlakno potporne ćelije su visoko prizmaticne i nose brojne mikrovile.
  9. 9. mirisne žlezde (serozne) granate tubulo-alveolarne - nazofarinks respiratorni epitel / olfaktornni epitel
  10. 10. Grkljan -larynx obložen respiratornim epitelom ❖ osim pravih glasnih žica i epiglotisa koji su obloženi pločasto slojevitim epitelom bez orozavanja lamina epitelialis mucosae-sluznica- tunika mukoza naleže na fragmente hrskavice ❖ ispod epitela nalazi se lamina proprija mukoze izgrađena iz rastresitog vezivnog tkiva . ❏ cartilago epiglotisa je hrskavica elastičnog tipa Epiglotis sa faringealne i najvećeg dela laringealne strane je obložen pločasto slojevitim epitelom bez orozavanja na bazi laringealne strane pločasto slojeviti epitel prelazi u prizmaticna slojeviti epitel prizmaticna slojeviti epitel u nastavku prelazi u troredna prizmaticni epitel sa trepljama u sluznici epiglotisa nalaze se glandule epigloticae mešovite seromukozne žlezde ❏ cartilago thyreoidea cartilago, cricoideai, cartilago arytenoidea su hrskavice hijalinog tipa za hrskavice larinksa vezuju se mišići koji su po strukturi poprečno prugasti pa se kontrahuje pod uticajem volje
  11. 11. LARINKS SA EPIGLOTISOM I GLASNIM ŽICAMA - razdvajanje puteva DT i RT - elastična i hijalinska hrskavica - fonacija (glasne žice; vokalni mišić) - respiratorni epitel; VPNE - larinksni mišići - muko-serozne žlezde komor e
  12. 12. Dušnik ili traheja ● je obložen troredoprizmatičnim epitelom sa trepljama- lamina epithelialis ● naleže na ● laminu propriju izgrađenu iz rastresitog vezivnog tkiva u kome se nalaze glandule tracheales-seromukozne žlezde ● paries membranaceas tracheae čini zadnju petinu obima dušnika ● trahealna hrskavica je membranoznog tipa ● na površini hrskavice nalazi se omotač perihondrijum ● tunica adventicija spoljašnji omotač dušnika je izrađena iz rastresitog vezivnog tkiva
  13. 13. TRAHEJA Mukoza respiratorni epitel troredo prizmatični sa trepljama lamina propria limfni čvorići Submukoza vezivno tkivo trahejne žlezde Hijalinska hrskavica (trahejni mišić i vezivno tkivo) Adventicija rastresito VT krvni i limfni sudovi nervna vlakna
  14. 14. Trahejne žlezde meškoliko-cevolike serozno-mukusne žlezde
  15. 15. BRONHIJE I BRONHIOLE primarna (vanplućna) bronhija sekundarna (unutarplućna, lobusna) bronhija (2/3) traheja tercijarna (segment.) bronhija (8/10) bronhiole (ulaze u lobuluse) preterminalne i terminalne bronhiole 10 8 bronhopulmonalnih segmenata b/p segmenti
  16. 16. Primarni i sekundarni bronhi imaju strukturu veoma sličan dušniku osim što dolazi do fragmentacije hrskavice fragmenti hrskavice međusobni su povezani snopovima glatke muskulature u daljem granju bronha i bronhiola sve manje hrskavice a sve više glatkih mišića i ćelija na nivou bronhiola nestaju peharaste celije iz epitela nestaju žlezde i sluznice i hrskavica iz zida
  17. 17. ● Primarni i sekundarni Bronhi ● imaju strukturu veoma sličan dušniku osim što dolazi do fragmentacije hrskavice ● fragmenti hrskavice međusobni su povezani snopovima glatke muskulature
  18. 18. - prečnik < 1 mm • smanjenje visine epitela: pseudostrat. trepljasti ⇨ cilindr. trepljasti ⇨ kock. sa trepljama •smanjenje broja trepljastih, pojava/povećanje broja Klarinih ćelija •smanjenje broja i gubljenje mukusnih ćelija; žlezda nema • poneka četkasta i ćelija sa sitnim granulama • potporna komponenta – glatke mišićne ćelije (relativno debeo sloj) • hrskavica ponegde, na mestima grananja Bronhiole u daljem granju bronha i bronhiola sve manje hrskavice a sve više glatkih mišića i ćelija na nivou bronhiola nestaju peharaste celije iz epitela nestaju žlezdesluzne i hrskavica iz zida
  19. 19. Klarine ćelije - kupolasto uzdignuta površina - sintetski aparat, gl EPR, granule - sintetišu lipoproteine (surfaktanti) - antimikrobni peptidi - detoksikacija (glEPR) - matične ćelije Susan D. Reynolds and Alvin M. Malkinson (2010) Clara Cell: Progenitor for the Bronchiolar Epithelium. The International Journal of Biochemistry and Cell Biology 42, 1–4
  20. 20. RESPIRATORNE BRONHIOLE • kockaste ⇨ niskokockaste trepljaste ćelije i Klarine ćelije ⇨ pretežno Klarine ćelije • elastična vlakna i glatke mišićne ćelije u podepitelskom vezivu terminalna bronhiola sa svojim ograncima i alveolama formira plućni lobulus u terminalnom bronhiola ma nalazi se visoko prizmaticni epitel sa kinocilijama u respiratornom bronhiolama nalazi se kockasti epitel sa trepljama mestimično isprekidan prisustvom plućnih alveola
  21. 21. Plućne alveole ❖ se otvaraju u alveolarne duktuse saculuse ❖ i respiratorne bronhiole i alveolarni epitel je izgrađen iz pneumocita tipa 1 i 2 i plućnih makrofaga ❖ pneumociti tipa 1 su pločaste ćelije kroz koje se odvija razmena gasova ❖ preko bazalne membrane pneumocititi tipa jedan suprotnom kontaktu sa plućnim kapilarima ❖ respiratorno barijeru čine ❖ pneumociti tipa I ❖ bazalna membrana alveolarnog epitela ❖ bazalna membrana kapilara ❖ endotel kapilara ❖ pneumociti tipa 2 su velike kockaste ćelije u kojima se sintetiše iz kojih se luči surfaktant ❖ surfaktant omogućuje ravnomerno širenje alveola i neophodan je za funkciju pluća ❖ pneumociti tipa 2 su matične ćelije alveolarnog epitela na računu koji se vrši regeneracija
  22. 22. ALVEOLUSNI KANALI I ALVEOLUSNE KESE ✱✱ ✱✱ - bočno ograničen alveolama - “čvorići” glatkih mišića - prostori okruženi klasterima alveola - mogu se sresti i duž alveolusnog kanala
  23. 23. ALVEOLE ● pneumociti tipa I pločaste ćelije kroz koje se odvija razmena gasova ● pneumociti tipa II-surfaktant surfaktant se počinje stvarati oko 23. nedelje intrauterinog života ima ga dovoljno za preživljavanje prevremeno rođenog deteta sa oko 27. nedelja intrauterinog života ● retko poneka četkasta ćelija ● interalveolusne septe sa kapilarima ● prašinasti makrofagi ● ćelije karakteristične za vezivna tkiva epitel plućne alveole
  24. 24. Interalveolusna septa pneumocit II glatke mišićne ćelije alveolusni makrofag interalveolusna septa pneumocit I - alveolusne pore
  25. 25. Pneumociti tipa I - pokrivaju oko 95% površine - formiraju sa susednim ćelijama zonulae occludentes i dezmozome - nemaju sposobnost deobe
  26. 26. Pneumociti tipa II - sekretne ćelije - međućelijske veze - granule - lamelarna tela - fosfolipidi, neutralni lipidi i proteini - izvorne ćelije
  27. 27. Plucni intersticijum na koji naleže alveolarni epitel i u kome se nalaze plućni kapilari izgrađen je iz nežnog vezivnog tkiva sa velikim brojem elastičnih vlakana elastična vlakna ispusnog intersticijuma u kontinuitetu su sa elastičnim vlaknima isto je ure što je značajna u procesu respiracije
  28. 28. Prašinasti makrofagi plućni makrofagi pripadaju mononuklearnom fagocitnom sistemu organizma plućni makrofagi potiču od krvnih monocita alveolarni makrofagi se ameboidno kreću po površini alveola makrofagi fagocitoza čestice prašine i delom ih stvaraju putem enzima smešteni u sopstvenim lizozomima
  29. 29. Plućna i bronhijalna cirkulacija - plućna cirkulacija - donosi redukovanu krv na oksigenaciju i vraća je u srce - bronhijalna cirkulacija - donosi oksigenisanu krv - plućna i bronhijalna cirkulacija anastomoziraju na nivou veze između sprovodnog i respiratornog dela i završavaju se u plućnim kapilarima
  30. 30. HVALA NA PAŽNJI

×