O slideshow foi denunciado.
Utilizamos seu perfil e dados de atividades no LinkedIn para personalizar e exibir anúncios mais relevantes. Altere suas preferências de anúncios quando desejar.

Soc tong quat 2013

487 visualizações

Publicada em

  • Seja o primeiro a comentar

Soc tong quat 2013

  1. 1. SOÁC CHAÅN ÑOAÙN & ÑIEÀU TRÒ ThS. BS. PHAÏM VAÊN QUANG Giaûng vieân chính Boä moân NHI
  2. 2. MUÏC TIEÂU 1. Phaân loaïi ñöôïc nguyeân nhaân soác 2. Hieåu ñöôïc cô cheá beänh sinh cuûa soác 3. Moâ taû ñöôïc caùc daáu hieäu laâm saøng soác 4. Trình baøy ñöôïc caùc böôùc ñieàu trò soác
  3. 3. I. ÑAÏI CÖÔNG
  4. 4. Sèc - §Þnh nghÜa Shock - Definition Sèc lµ t×nh tr¹ng mµ hÖ thèng tuÇn hoµn kh«ng ®ñ kh¶ n¨ng cung cÊp tho¶ ®¸ng «xy vµ dìng chÊt tíi tæ chøc Failure of the circulatory system to deliver adequate amounts of oxygen and nutrients to the tissues
  5. 5. I. ÑAÏI CÖÔNG  Caáp cöùu khaån  Suy tuaàn hoaøn caáp   töôùi maùu moâ  Haäu quaû:  cung caáp oxy,  Glucose  laáy ñi chaát b.döôõng:acid lactic, CO2  Khoâng ÑT kòp thôøi  toån thöông TB, ña cô quan , töû vong
  6. 6. Sèc - Ph©n lo¹i theo nguyªn nh©n Shock – Categorization of causes MÊt dÞch Gi¶m thÓ tÝch tuÇn hoµn Fluid depletion Hypovolaemic H¹n chÕ ®êng ra Flow restriction T¾c nghÏn Obstructive Suy chøc n¨ng co bãp Do tim Pump failure Cardiogenic Tæn th¬ng m¹ch Ph©n bè Vascular failure Distributive Tæn th¬ng hång cÇu Ph©n ly Red cell failure Dissociative
  7. 7. PHAÂN LOAÏI SOÁC Phaân loaïi Treû em Nguyeân nhaân Soác  V +++ Soác phaân boá ++ Soác tim + Tieâu chaûy, maát maùu Phoûng, NT Huyeát Soác phaûn veä NT Huyeát Tim baåm sinh, vieâm cô tim, RL nhòp tim Soác taéc ngheõn + Traøn dòch maøng tim TKMP aùp löïc Soác phaân ly + Ngoä ñoäc Cyanide, CO
  8. 8. Sèc - ChÊn th¬ng nÆng Shock - Serious injury Sèc gi¶m thÓ tÝch XuÊt huyÕt Hypovolaemic shock Haemorrhage Sèc t¾c nghÏn Trµn khÝ mµng phæi Obstructive shock Tension pneumothorax Sèc tim §ông giËp tim Cardiogenic shock Cardiac contusion Sèc ph©n bè Tæn th¬ng cét sèng Distributive shock Cord injury
  9. 9. Sèc - NhiÔm khuÈn huyÕt Shock - Septicemia Sèc gi¶m thÓ tÝch Hypovolaemic shock MÊt dÞch Fluid loss Sèc tim YÕu tè c¬ tim Cardiogenic shock Myopathic factors Sèc ph©n bè Distributive shock Tæn th¬ng m¹ch Vessel damage
  10. 10. THAY ÑOÅI TUAÀN HOAØN TRONG SOÁC LOAÏI SOÁC TIEÀN TAÛI HAÄU TAÛI CÔ TIM TIM   GIAÛM THEÅ TÍCH   PHAÂN BOÁ    SÔÙM    TREÃ     No change NHIEÃMTRUØNG
  11. 11. C¸c giai ®o¹n Sèc Shock Phases ThÓ tÝch mÊt Volume Loss Cßn bï Compensated MÊt bï Uncompensated Kh«ng håi phôc Irreversible < 25 % 25 - 40 % > 40 %
  12. 12. HAÄU QUAÛ CUÛA SOÁC  Thaän: hoaïi töû oáng thaän caáp, thieåu nieäu. Ñieàu trò: buø      dòch, Dopamine Phoåi: “Shock lung” hay ARDS thöôøng xaûy ra ôû ngöôøi lôùn nhieàu hôn treû em do taêng tính thaám mao maïch phoåi. Ñieàu trò: oxy , CPAP, giuùp thôû vôùi PEEP Tim:  töôùi maùu cô tim   söùc co cô tim. Ñieàu trò: thuoác vaän maïch Dopamine vaø Dobutamine RLÑM: DIC ñöôïc ñieàu trò baèng huyeát töông töôi ñoâng laïnh Gan, ruoät: XHTH, haï ñöôøng huyeát, hoaïi töû teá baøo gan Naõo: thieáu oxy naõo
  13. 13. II. CHAÅN ÑOAÙN
  14. 14. 1. COÂNG VIEÄC CHAÅN ÑOAÙN  HOÛI BEÄNH: ° Tieàn caên TBS, thaáp tim ° BSöû: Soát, tieâu chaûy, oå nhieãm truøng Chaán thöông, XHTH ° Tieàn caên dò öùng vaø thuoác duøng tröôùc ñoù coân truøng ñoát
  15. 15. NHAÄN BIEÁT DAÁU HIEÄU SOÁC IMCI CAÁP CÖÙU NHÌN - SÔØ °Tay chaân laïnh °T/gian ñoå ñaày mao maïch daøi ≥ 3 giaây °Maïch : nhanh, nheï
  16. 16. DH THÔØI GIAN ÑOÅ ÑAÀY MAO MAÏCH CAÙCH TÌM ° AÁn laøm traéng moùng tay ° Buoâng cho moùng tay hoàng laïi ° BT : < 2 giaây SOÁC  3 giaây O vaø 1 vaø 2 vaø 3 …
  17. 17. TÌM DAÁU HIEÄU SOÁC Khoâng soác AÁm °CRT bình thöôøng Sôø tay chaân °Maïch roõ Laïnh °CRT  3 giaây °Maïch nhanh, nheï SOÁC
  18. 18.  KHAÙM LAÂM SAØNG: ° Tay chaân laïnh ° T/gian ñoå ñaày mao maïch  3 giaây ° Maïch : nhanh, nheï, HA : thaáp, keïp, = 0 ° N. tieåu : < 1ml/kg/g ( NL < 0,5ml/kg/g) ° Tri giaùc : löø ñöø, lô mô ° DH nghi ngôø soác tim: Gallop, aâm thoåi, tim to, gan to, TM coå noåi ° Khaùm TD, daáu maát nöôùc, thieáu maùu, oå NT töû ban, hoàng ban
  19. 19. CAÙC CHÆ SOÁ SINH HIEÄU BÌNH THÖÔØNG THEO TUOÅI Tuoåi(Naêm NT (l/p) HATT(mmHg) <1 2–5 5 – 12 > 12 30 – 40 25 – 30 20 – 25 15 - 20 70 – 80 80 – 100 90 – 110 100 - 120 M(l/p) 110 – 160 95 – 140 80 – 120 60 - 100
  20. 20.  CAÄN LAÂM SAØNG: ° CTM, Hct, tieåu caàu ° Ion ñoà, ÑH ° Neáu nghi soác NT : PMNB, caáy maùu, CRP, CN gan, thaän TPTNT, soi caáy phaân ° Soác tim: ECG, XQ tim phoåi, SA ° Chöùc naêng ÑM: Soác NT, soác KD, LS coù bieåu hieän RLÑM ° Khí maùu: Suy hoâ haáp
  21. 21. 2. CHAÅN ÑOAÙN SOÁC  SOÁC COØN BUØ: HA BT, M , CRT ≥ 3 giaây  SOÁC MAÁT BUØ: ° Tim nhanh, M nhanh, nheï, HA tuït, keïp. ° T/gian ñoå ñaày mao maïch  3 giaây ° Löø ñöø , böùc röùc ° N. tieåu : < 1ml/kg/g ° HA tuït khi: - Nhuõ nhi : < 70 mmHg - 1-10 tuoåi : < 70 mmHg + (2 x tuoåi) - > 10 tuoåi : < 90 mmHg
  22. 22. 2. CHAÅN ÑOAÙN SOÁC  SOÁC NAËNG : ° Tay chaân laïnh, da noåi boâng ( ) ° Maïch = 0, HA= 0 ° Vaät vaõ, hoân meâ. ° Tieåu ít, hoaëc khoâng coù NT
  23. 23. 2. CHAÅN ÑOAÙN NGUYEÂN NHAÂN  SOÁC PHAÛN VEÄ : TX dò nguyeân: thuoác, thöùc aên laï coân truøng caén  SOÁC MAÁT MAÙU: VT chaûy maùu, CT ngöïc buïng, gaõy X, oùi, tieâu maùu keøm Hct   SOÁC  V: TC maát nöôùc, phoûng, CVP thaáp
  24. 24. 2. CHAÅN ÑOAÙN NGUYEÂN NHAÂN  SOÁC NT: Soát, veû maët NT, oå NT, ban maùu Bcaàu  i, CRP , caáy maùu (+)  SOÁC SXH: Soác N4-5, Petichie, gan to, Hct ,TC   SOÁC TIM: Tim nhanh, gallop, gan to, TMcoå (+) XQ: boùng tim to SA: baát thöôøng tim , maïch maùu lôùn, chöùc naêng co boùp CT 
  25. 25. Sèc - Nh÷ng dÊu hiÖu chñ chèt Shock - Key features  N«n / Øa ch¶y => mÊt dÞch Vomiting/diarrhoea  fluid loss  Sèt / ban => nhiÔm khuÈn huyÕt Fever and/or rash  septicaemia  Mµy ®ay + dÞ nguyªn => ph¶n vÖ Urticaria plus allergen  anaphylaxis  TÝm t¸i /< 4 tuÇn => tim bÈm sinh phô thuéc èng Cyanosis/< 4 weeks  duct dependent CHD  ChÊn th¬ng lín => mÊt m¸u Major trauma  blood loss  NhÞp tim bÊt thêng => rèi lo¹n nhÞp Abnormal rhythm  arrhythmia  Uèng thuèc => ngé ®éc
  26. 26. SOÁC SOÁC PHAÛN VEÄ SOÁC TIM TRUYEÀN DÒCH Coù SOÁT XUAÁT HUYEÁT SOÁC NHIEÃM TRUØNG SOÁT ? Khoâng SOÁC MAÁT MAÙU MAÁT NÖÔÙC SOÁC PHOÛNG  V / HCTH
  27. 27. III. ÑIEÀU TRÒ
  28. 28. 1. NGUYEÂN TAÉC ÑIEÀU TRÒ:   thieáu oxy moâ  Phuïc hoài cung löôïng tim   bieán chöùng   nguyeân nhaân
  29. 29. 2 . ÑIEÀU TRÒ CHOÁNG SOÁC:  Thôû oxy / cannla, ñaët NKQ neáu ngöng thôû  Tö theá: ñaàu phaúng, chaân cao (ngoaïi tröø soác tim)  Caàm maùu ( ñang chaûy maùu)  Thieát laäp ñöôøng TM, tieâm tuûy xöông hoaëc BLTM
  30. 30. THÔÛ OXY QUA CANNULA DC: - Côõ cannula phuø hôïp - Bình laøm aåm/Nöôùc caát - Nguoàn oxy Kyõ thuaät: - Choïn cannula phuø hôïp - Ñoå nöôùc caát bình laøm aåm - Vaën oxy theo YL - Kieåm tra oxy ra - Gaén vaøo beänh nhaân - ÑC löu löôïng theo LS, SaO2 THÔÛ OXY QUA CANNULA * Baét ñaàu 1-2 lít /phuùt * Toái ña : 6 lít/phuùt * Caáp cöùu ± bình laøm aåm Oxy cannula : ít sang chaán, deã chaáp nhaän hôn so catheter
  31. 31. ÑAËT NOÄI KHÍ QUAÛN KYÕ THUAÄT  Boùp boùng qua mask FiO2 100%  Tay (T) ñöa ñeøn vaøo töø beân (P)  Naâng caùn ñeøn ra tröôùc  thaáy 2 daây thanh  Ñöa NKQ qua thanh moân 2-3cm DUÏNG CUÏ  Gaén boùng, boùp boùng FiO2 100%  Ñeøn soi thanh quaûn  KT ñaàu oáng NKQ (nghe PAÂ ñeàu) Tuoåi +4  Coá ñònh 4  Boùng giuùp thôû + mask Sau 1 phuùt khoâng ñaët ñöôïc NKQ  OÁng NKQ : ID =  Maùy, oáng huùt ñaøm BB qua mask, goïi giuùp ñôõ
  32. 32. CAÀM MAÙU VT ÑANG CHAÛY MAÙU ° AÁn chaët ° Baêng eùp AÁn chaët VT chaûy maùu
  33. 33. THIEÁT LAÄP 2 ÑÖÔØNG TRUYEÀN TM ÔÛ CHI LAÁY MAÙU XEÙT NGHIEÄM, TRUYEÀN DÒCH, TRUYEÀN MAÙU Ñöôøng truyeàn 1 Ñöôøng truyeàn 2 Truyeàn dòch Truyeàn maùu TD Choáng soác
  34. 34. CHÍCH TUÛY XÖÔNG TREÛ < 6 TUOÅI Khoâng TL ñöôïc ñöôøng TM DUÏNG CUÏ  Kim 18  Oáng tieâm 5ml/10ml 5 phuùt BS chích tuûy xöông KYÕ THUAÄT  Vò trí : tröôùc-trong x. chaøy, döôùi loài cuû chaøy 1-2 khoaùt  Dd NaCl 0,9%  Giöõ goái co 30o  Gaêng voâ truøng  Ñaâm kim 90o, aán-xoay  Goøn gaïc, dd saùt truøng  Gaén dòch truyeàn Ruùt kim tuûy xöông ngay khi coù ñöôøng truyeàn, khoâng > 24 giôø
  35. 35. TRUYEÀN MAÙU TRONG SOÁC MAÁT MAÙU 1. Ñaûm baûo QT truyeàn maùu an toaøn 2. Ñöôøng truyeàn rieâng ( Ñ2) 3. Nhanh choùng ( < 30 phuùt) 4. Truyeàn nhanh theo YL - Bôm maùu / oáng 50ml - Bôm qua tuùi aùp löïc 5. T/d saùt tai bieán truyeàn maùu TRUYEÀN NHANH VÔÙI T. TÍCH LÔÙN: LAØM AÁM MAÙU TRÖÔÙC
  36. 36. BUØ DÒCH TRONG SOÁC Sôùm, Nhanh, tích cöïc.  Loaïi dòch  Lieàu löôïng  Thôøi gian duøng.
  37. 37. LOAÏI DÒCH P keo V taêng Thôøi RLÑM gian keùo daøi Suy thaän Giaù NS, LR - 0.25 - - - - Gelatin 1 1 3 - - + Huyeát töông 1 1 7 - - +++ D40 3.6 2 4 + ++ + D70, HES 1.5 1.5 6 ++ + ++
  38. 38. SOÁC  THEÅ TÍCH Thôû oxy Thieát laäp ñöôøng tónh maïch Truyeàn LR 20 mL/kg 15-60’ Caûi thieän huyeát ñoäng + Truyeàn LR 10-20 mL/kg/giôø x 2-3 giôø vaø giaûm daàn toác ñoä Ñaïi phaân töû 20 mL/kg/h Thaát baïi Chæ ñònh ño CVP thuoác vaän maïch Löu ñoà xöû trí soác giaûm theå tích
  39. 39. SỐC NHIỄM TRÙNG - 2013
  40. 40. ÑIEÀU TRÒ SOÁC TIM  Ngöng dòch  Taêng co boùp cô tim - Dobutamine: 5-10 g/kg/phuùt - Dopamine : 5-10 g/kg/phuùt
  41. 41. INOTROPIC - VASOPRESSOR AGENTS DRUG RECEPTOR DOSE EFFECTS (mcg/kg/min) always titrate against response ‘dopaminergic’ ‘ dopaminergic’ beta 0.5 - 4 5 - 10 ‘renal vasodilator’ inotropic alpha 11 - 20 vasoconstrictor DOBUTAMINE beta 1 & beta2 1 - 20 inotropic vasodilator NOREPINEPHRINE alpha > beta 0.05 - 2 vasoconstrictor inotropic ADRENALINE beta > alpha 0.05 - 2 inotropic vasoconstrictor PDE3 inhibitor 0.3 - 0.8 inotropic vasodilator DOPAMINE MILRINONE
  42. 42. CAÙCH PHA DOPAMINE, DOBUTAMINE Caân naëng BN(kg)x3 = Soá mg thuoác pha trong 50ml D5% Toác ñoä tieâm (ml/giôø)=Soá µg/kg/ph VD: BN 6 tuoåi, soác keùo daøi SXH, CN 20kg YL: Dopamine 3µg/kg/phuùt Dopamine 60mg/50ml D5% Toác ñoä 3ml/giôø
  43. 43. ÑIEÀU TRÒ SOÁC PHAÛN VEÄ  Adreùnaline 1%o 0,3 ml TB  Hydrocortisone 5mg/kg TM
  44. 44. 3 . ÑIEÀU TRÒ TRIEÄU CHÖÙNG, B.CHÖÙNG   ÑH: D30% 2ml/kg hoaëc D10% 5ml/kg (TMC)  Toan BD naëng: pH< 7,2 hay Bicar< 12mEq/l :NaHCO3 4,2% 2ml/kg  Roái loaïn ÑM: DIC: Truyeàn HT ñoâng laïnh 10-20ml/kg Tcaàu < 30.000mm3: truyeàn TC 1ñv/5 kg
  45. 45. 4 . ÑIEÀU TRÒ NGUYEÂN NHAÂN:  NTH: KS (TM)  Tim BS  Soác maát maùu CT: PThuaät caàm maùu  XHTH
  46. 46. 5 . THEO DOÕI:  Maïch, HA, NThôû, tím taùi / 30 ph / soác  Ra soác moãi 2-3 giôø / 24 giôø ñaàu  Nöôùc tieåu / giôø.  CVP: duy trì 6-10 cmH20  Ño HA ñoäng maïch xaâm laán  Hct ( soác maát maùu) : duy trì > 30%  Lactate, KMÑM, ScvO2
  47. 47. DAÁU HIEÄU RA SOÁC:  Tay chaân aám  T/gian ñoå ñaày mao maïch < 2 giaây  Maïch : roõ, chaäm theo tuoåi  HA : Bình thöôøng  Nöôùc tieåu : > 1-2 ml/kg/g  Tri giaùc : tænh
  48. 48. KHAÙM CHUYEÂN KHOA  Beänh lyù tim, soác tim: khaùm  CK tim  XHTH: CK tieâu hoùa, noäi soi, ngoaïi  Maát maùu CT: Khaùm NK sôùm trong luùc hoài söùc soác  PT caàm maùu kòp thôøi

×