SlideShare uma empresa Scribd logo
A Coruña no s. XVIII
No 300 aniversario do nacemento de Pedro Cermeño y García de Paredes
(1722-1790)
Plano da Coruña de 1726 elaborado
por Francisco Montaigú
A Coruña no s. XVIII
 Un dos factores que máis repercutiu no
crecemento demográfico de A Coruña no XVIII
foi o seu rango de capital administrativa do
Reino de Galicia, papel que viña desempeñando
dende o s. XVI cando se converteu en sede da
Real Audiencia e morada do Gobernador; pero
o centralismo promovido polos Borbóns non fixo
máis que consolidar esta realidade ó converter á
Coruña en residencia oficial do Intendente e
lugar case permanente da chamada Xunta do
Reino que representaba a toda Galicia.
Plano da cidade da Coruña
(finais do XVIII)
A Coruña no s. XVIII
 Tamén neste século confírmase coma unha
importante praza militar, centro de correos
marítimos, porto comercial que atraerá, dende
outras zonas da península, a homes
emprendedores que desexan introducirse no
mundo da industria ou no comercio.
 A Coruña, solidamente fortificada, desenvolve o
seu crecemento dentro do perímetro
amurallado, fundamentalmente no barrio da
PESCADERÍA, ben cara a Mariña, ben cara a
zona máis despoboada do Orzán que foi a máis
densamente ocupadada durante este século.
Igrexa de san Xurxo: antigo convento de San Agustín
posteriormente antigo concello
ARQUIVO HISTÓRICO DE GALICIA
Igrexa de san Xurxo: antigo convento de San Agustín
posteriormente antigo concello
Igrexa de San Xurxo na actualidade
A Coruña do século XVIII
 Ó desenvolvemento urbano tivo a súa culminación
no século XVIII cando a cidade da Coruña
convertíuse nun dos centros económicos e
culturais máis importantes do país, superando a
outras cidades galegas ata alcanzar o rango de
Santiago, que era nesa época a principal cidade
de Galicia.
 Para entender este importante
desenvolvemento hai que ter en conta o auxe de
determinadas funcións urbanas, como:
A Coruña do século XVIII
 Administrativa (por exemplo, ubicación da Capitanía Xeral
en A Coruña).
 Comercial (desenvolvemento do comercio con América (o
comercio estivo ata este século monopolizado unicamente
por Sevilla-Cádiz e a partir desta data ábrese a outros
portos españois) e Europa Occidental).
 Militar.
 Industrial (fomentada polos estranxeiros e cataláns).
 Cultural (actividade dos círculos ilustrados influídos polas
correntes europeas)...
A Coruña do século XVIII
 Neste século leváronse a cabo na cidade varias realizacións:
 Instalacións urbanas, como o acueducto de Sta. Margarida. Que
trouxo a auga corrente o centro da cidade dende o monte de San
Pedro de Visma (está situado no actual barrio de Paseo das Pontes
(o nome xa indica de onde procede)).
 Acceso que une a Pescadería co exterior a través de Sta. Lucía.
 Construcción dunha muralla exterior, (que dende Orzán ía á bahía
do porto (paralela á actual Xoana de Vega que pechaba o acceso ó
istmo) (resto da muralla: rompeolas de Riazor).
 Ampliación portuaria.
 A finais do XVIII temos a seguinte estructura urbana:
 Cidade Vella ou Alta, que continúa sendo o núcleo urbano
consolidado e amurallado, con edificios administrativos, relixiosos e
militares, de rúas estreitas, tortuosas e casa baixas.
 Pescadería: separada da cidade vella por outra muralla (ó tirala
aparecerá a futura praza de Mª Pita máis un pequeño ensanche con
eixo na rúa de Troncoso)
 Existen outros núcleos bastante consolidados: Barrio das Atochas
ou Sto. Tomás, barrio de Sta. Lucía.
Novas fortificacións (XVII-XVIII)
 Como consecuencia dos continuos asedios
que recibía a cidade diseñouse un sistema
de protección da baía coruñesa formado
polas fortificacións de Santa Cruz, Castelo
de San Diego (actual muelle industrial) e
castelo de San Antón.
Castelo de San Antón
ARQUIVO HISTÓRICO DE GALICIA
Castelo de San Diego ( Imaxe de 1962)
FOTO BLANCO. La Coruña entre siglos
Acueduto de Sta. Margarida
(construído no s. XVIII)
Acueduto de Sta. Margarida
(construído no s. XVIII)
Paseo das Pontes
(vista do acueduto construído no s. XVIII. 1970)
FOTO BLANCO. La Coruña entre siglos
Real Consulado (XVIII)
A Coruña do s. XVIII
Novos acuartelamentos: A Maestranza
A Coruña do s. XVIII
Capitanía Xeneral
A Coruña do s. XVIII
Casa do ilustrado Cornide Saavedra
A Torre de Hércules
proxecto de reforma (s. XVIII)
A Torre de Hércules
reforma (s. XVIII)
Dirixiu esta
obra o tenente
de navío de
marina Don
Eustaquio
Giannini
A Torre de Hércules
proxecto de reforma (s. XVIII)
A Torre de Hércules
proxecto de reforma (s. XVIII)
 O Consulado da Coruña estimou a urxente reparación da nosa Torre
(...). Elixiuse ó enxeñeiro D. Eustaquio Giannini iniciándose a obra en
xuño de 1788. Dispúxose a reparación descarnando e limpando
tódalas partes vellas que ameazaban ruína (...). O novo material
buscouse da mellor calidade (...) e con el fíxose un revestimento (...)
que foi unido á obra antiga... Subindo a ata cúpula que se desfixo por
completo para forma-la nova lanterna na que se debe acendelo fanal
ou fogarón, que arderá con carbón de pedra, resultando un aumento
da súa altura de 12 varas sobre o vello faro; exteriormente deixouse
unha faixa que rodea en espiral a Torre, para que conserve a materia
da dirección da vella rampla que agora quedou distribuída con toda
comodidade nas bóvedas interiores con esqueiros de pedra.
 CORNIDE SAAVEDRA, J. Historia de la Torre de Hércules. M. 1792.
A Torre de Hércules
reforma (s. XVIII)
A Torre de Hércules
reforma (s. XVIII)
Carlos III monta garda
á entrada na Torre
Pedro Martín Cermeño y
García de Paredes
Capitán Xeneral de Galicia
1779-1790
Casas de Paredes (s. XVIII)
(Reforma urbanística promovida por Pedro Martín Cermeño na rúa da Marina)
Casas de Paredes (1925)
FOTO BLANCO. La Coruña entre siglos
Casas de Paredes
Casas de Paredes
Casas de Paredes
Casas de Paredes
Antiga Aduana (s. XVIII)
(Reforma urbanística promovida por Pedro Martín Cermeño na rúa da Marina)
Imaxe da finca de Cermeño a comezos do s. XX
(actual parque de Oza)
Imaxe da Coruña dende O Corgo
Alejandro Ferrant (1891)
(actual parque de Oza)
Casa de Alejandro Ferrant na finca de Cermeño
(actual parque de Oza)
Parque de Oza
(antiga Horta do Xeneral)

Mais conteúdo relacionado

Semelhante a A Coruña do século XVIII. 300 aniversario de Pedro Cermeño y García de Paredes

Caldas de reis
Caldas de reisCaldas de reis
Caldas de reis
Aquis Fala
 
Ferrol, unha cidade ilustrada
Ferrol, unha cidade ilustradaFerrol, unha cidade ilustrada
Ferrol, unha cidade ilustrada
AiCEi
 
Monterrei: historia, arte e conflito patrimonial
Monterrei: historia, arte e conflito patrimonialMonterrei: historia, arte e conflito patrimonial
Monterrei: historia, arte e conflito patrimonial
abrazapedras
 
Exemplo. tres epocas, tres estilos
Exemplo. tres epocas, tres estilosExemplo. tres epocas, tres estilos
Exemplo. tres epocas, tres estilosvictorefisica1
 
O espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzo
O espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzoO espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzo
O espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzo
puribouzas
 
Coñecer as cidades
Coñecer as cidadesCoñecer as cidades
Coñecer as cidadesestherduran
 
Ver Coruña. 03. XIX-principios do XX
Ver Coruña. 03. XIX-principios do XXVer Coruña. 03. XIX-principios do XX
Ver Coruña. 03. XIX-principios do XX
Agrela Elvixeo
 
UD 12 O sistema urbano 1ª parte
UD 12 O sistema urbano 1ª parteUD 12 O sistema urbano 1ª parte
UD 12 O sistema urbano 1ª partexeografiando
 
Monumentos de España
Monumentos de EspañaMonumentos de España
Monumentos de España
Fiz
 
Mergúllate na túa cidade 2
Mergúllate na túa cidade   2Mergúllate na túa cidade   2
Mergúllate na túa cidade 2
mmcos
 
Evolución urbanística da Coruña
Evolución urbanística da CoruñaEvolución urbanística da Coruña
Evolución urbanística da Coruña
Agrela Elvixeo
 
Renovación e crise no mundo feudal
Renovación e crise no mundo feudalRenovación e crise no mundo feudal
Renovación e crise no mundo feudal
rubempaul
 
DEZ EDIFICIOS DESTACADOS
DEZ EDIFICIOS DESTACADOSDEZ EDIFICIOS DESTACADOS
DEZ EDIFICIOS DESTACADOStamara88
 
Traballo latín
Traballo latínTraballo latín
Traballo latín
Ainoa Rivadulla
 
A Galicia Antiga. Antonio Balboa
A Galicia Antiga. Antonio BalboaA Galicia Antiga. Antonio Balboa
A Galicia Antiga. Antonio Balboaantoniobalboa
 

Semelhante a A Coruña do século XVIII. 300 aniversario de Pedro Cermeño y García de Paredes (20)

Caldas de reis
Caldas de reisCaldas de reis
Caldas de reis
 
Ferrol, unha cidade ilustrada
Ferrol, unha cidade ilustradaFerrol, unha cidade ilustrada
Ferrol, unha cidade ilustrada
 
Monterrei: historia, arte e conflito patrimonial
Monterrei: historia, arte e conflito patrimonialMonterrei: historia, arte e conflito patrimonial
Monterrei: historia, arte e conflito patrimonial
 
Exemplo. tres epocas, tres estilos
Exemplo. tres epocas, tres estilosExemplo. tres epocas, tres estilos
Exemplo. tres epocas, tres estilos
 
Marqués de ensenada
Marqués de ensenadaMarqués de ensenada
Marqués de ensenada
 
O espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzo
O espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzoO espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzo
O espazo urbano. Puri Pérez. Primeiro de marzo
 
Coñecer as cidades
Coñecer as cidadesCoñecer as cidades
Coñecer as cidades
 
Ver Coruña. 03. XIX-principios do XX
Ver Coruña. 03. XIX-principios do XXVer Coruña. 03. XIX-principios do XX
Ver Coruña. 03. XIX-principios do XX
 
Os pazos
Os pazosOs pazos
Os pazos
 
A Guarda
A GuardaA Guarda
A Guarda
 
UD 12 O sistema urbano 1ª parte
UD 12 O sistema urbano 1ª parteUD 12 O sistema urbano 1ª parte
UD 12 O sistema urbano 1ª parte
 
Monumentos de España
Monumentos de EspañaMonumentos de España
Monumentos de España
 
Iria juncal (francesco sabatini)
Iria juncal (francesco sabatini)Iria juncal (francesco sabatini)
Iria juncal (francesco sabatini)
 
Mergúllate na túa cidade 2
Mergúllate na túa cidade   2Mergúllate na túa cidade   2
Mergúllate na túa cidade 2
 
Santiago De Compostela
Santiago De CompostelaSantiago De Compostela
Santiago De Compostela
 
Evolución urbanística da Coruña
Evolución urbanística da CoruñaEvolución urbanística da Coruña
Evolución urbanística da Coruña
 
Renovación e crise no mundo feudal
Renovación e crise no mundo feudalRenovación e crise no mundo feudal
Renovación e crise no mundo feudal
 
DEZ EDIFICIOS DESTACADOS
DEZ EDIFICIOS DESTACADOSDEZ EDIFICIOS DESTACADOS
DEZ EDIFICIOS DESTACADOS
 
Traballo latín
Traballo latínTraballo latín
Traballo latín
 
A Galicia Antiga. Antonio Balboa
A Galicia Antiga. Antonio BalboaA Galicia Antiga. Antonio Balboa
A Galicia Antiga. Antonio Balboa
 

Mais de Agrela Elvixeo

POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...
POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...
POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...
Agrela Elvixeo
 
GUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docx
GUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docxGUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docx
GUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docx
Agrela Elvixeo
 
Unidade didáctica sobre a figura de Luísa Villalta
Unidade didáctica sobre a figura de Luísa VillaltaUnidade didáctica sobre a figura de Luísa Villalta
Unidade didáctica sobre a figura de Luísa Villalta
Agrela Elvixeo
 
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES MonelosLuísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Agrela Elvixeo
 
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES MonelosLuísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Agrela Elvixeo
 
Ruth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de Galicia
Ruth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de GaliciaRuth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de Galicia
Ruth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de Galicia
Agrela Elvixeo
 
Peixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES Monelos
Peixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES MonelosPeixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES Monelos
Peixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES Monelos
Agrela Elvixeo
 
Xardín de San Carlos (A Coruña) IES Monelos
Xardín de San Carlos (A Coruña) IES MonelosXardín de San Carlos (A Coruña) IES Monelos
Xardín de San Carlos (A Coruña) IES Monelos
Agrela Elvixeo
 
Lavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES Monelos
Lavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES MonelosLavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES Monelos
Lavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES Monelos
Agrela Elvixeo
 
Os xudeus na Coruña durante a Idade Media
Os xudeus na Coruña durante a Idade MediaOs xudeus na Coruña durante a Idade Media
Os xudeus na Coruña durante a Idade Media
Agrela Elvixeo
 
A Galera ou prisión de mulleres da Coruña
A Galera ou prisión de mulleres da CoruñaA Galera ou prisión de mulleres da Coruña
A Galera ou prisión de mulleres da Coruña
Agrela Elvixeo
 
As cigarreiras da Fábrica de Tabacos da Coruña
As cigarreiras da Fábrica de Tabacos da CoruñaAs cigarreiras da Fábrica de Tabacos da Coruña
As cigarreiras da Fábrica de Tabacos da Coruña
Agrela Elvixeo
 
ANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADE
ANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADEANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADE
ANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADE
Agrela Elvixeo
 
O Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da Coruña
O Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da CoruñaO Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da Coruña
O Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da Coruña
Agrela Elvixeo
 
Francisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A Coruña
Francisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A CoruñaFrancisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A Coruña
Francisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A Coruña
Agrela Elvixeo
 
Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"
Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"
Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"
Agrela Elvixeo
 
Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)
Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)
Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)
Agrela Elvixeo
 
50 aniversario das obras do encoro de Cecebre
50 aniversario das obras do encoro de Cecebre50 aniversario das obras do encoro de Cecebre
50 aniversario das obras do encoro de Cecebre
Agrela Elvixeo
 
A CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptx
A CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptxA CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptx
A CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptx
Agrela Elvixeo
 
As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916
As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916
As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916
Agrela Elvixeo
 

Mais de Agrela Elvixeo (20)

POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...
POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...
POEMAS ILUSTRADOS DE LUÍSA VILLALTA. Elaborados polos alumnos de 4º PDC do IE...
 
GUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docx
GUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docxGUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docx
GUIÓN DA XIMCANA CAIÓN SOLUCIONARIO.docx
 
Unidade didáctica sobre a figura de Luísa Villalta
Unidade didáctica sobre a figura de Luísa VillaltaUnidade didáctica sobre a figura de Luísa Villalta
Unidade didáctica sobre a figura de Luísa Villalta
 
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES MonelosLuísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
 
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES MonelosLuísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
Luísa Villalta. Letras Galegas 2024. Carteis do IES Monelos
 
Ruth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de Galicia
Ruth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de GaliciaRuth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de Galicia
Ruth Matilda Anderson. Hispanic Society of America. Imaxes de Galicia
 
Peixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES Monelos
Peixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES MonelosPeixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES Monelos
Peixeiras da Coruña. O Muro da Coruña. IES Monelos
 
Xardín de San Carlos (A Coruña) IES Monelos
Xardín de San Carlos (A Coruña) IES MonelosXardín de San Carlos (A Coruña) IES Monelos
Xardín de San Carlos (A Coruña) IES Monelos
 
Lavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES Monelos
Lavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES MonelosLavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES Monelos
Lavandeiras e lavadoiros da Coruña. IES Monelos
 
Os xudeus na Coruña durante a Idade Media
Os xudeus na Coruña durante a Idade MediaOs xudeus na Coruña durante a Idade Media
Os xudeus na Coruña durante a Idade Media
 
A Galera ou prisión de mulleres da Coruña
A Galera ou prisión de mulleres da CoruñaA Galera ou prisión de mulleres da Coruña
A Galera ou prisión de mulleres da Coruña
 
As cigarreiras da Fábrica de Tabacos da Coruña
As cigarreiras da Fábrica de Tabacos da CoruñaAs cigarreiras da Fábrica de Tabacos da Coruña
As cigarreiras da Fábrica de Tabacos da Coruña
 
ANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADE
ANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADEANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADE
ANTIGA FÁBRICA DE TABACOS DA CORUÑA. HISTORIAS DA CIDADE
 
O Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da Coruña
O Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da CoruñaO Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da Coruña
O Muro da Coruña. A actividade pesqueira no porto da Coruña
 
Francisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A Coruña
Francisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A CoruñaFrancisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A Coruña
Francisco Espoz y Mina. Liberal vinculado A Coruña
 
Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"
Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"
Historias da Coruña: Juan Díaz Porlier "O Marquesiño"
 
Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)
Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)
Xoana de Vega (persoeiro importante do liberalismo coruñés)
 
50 aniversario das obras do encoro de Cecebre
50 aniversario das obras do encoro de Cecebre50 aniversario das obras do encoro de Cecebre
50 aniversario das obras do encoro de Cecebre
 
A CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptx
A CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptxA CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptx
A CORUÑA E A EDICIÓN DO LIBRO EN GALEGO.pptx
 
As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916
As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916
As Irmandades da Fala. As Irmandades da Fala créanse na Coruña en 1916
 

A Coruña do século XVIII. 300 aniversario de Pedro Cermeño y García de Paredes

  • 1. A Coruña no s. XVIII No 300 aniversario do nacemento de Pedro Cermeño y García de Paredes (1722-1790) Plano da Coruña de 1726 elaborado por Francisco Montaigú
  • 2. A Coruña no s. XVIII  Un dos factores que máis repercutiu no crecemento demográfico de A Coruña no XVIII foi o seu rango de capital administrativa do Reino de Galicia, papel que viña desempeñando dende o s. XVI cando se converteu en sede da Real Audiencia e morada do Gobernador; pero o centralismo promovido polos Borbóns non fixo máis que consolidar esta realidade ó converter á Coruña en residencia oficial do Intendente e lugar case permanente da chamada Xunta do Reino que representaba a toda Galicia.
  • 3. Plano da cidade da Coruña (finais do XVIII)
  • 4. A Coruña no s. XVIII  Tamén neste século confírmase coma unha importante praza militar, centro de correos marítimos, porto comercial que atraerá, dende outras zonas da península, a homes emprendedores que desexan introducirse no mundo da industria ou no comercio.  A Coruña, solidamente fortificada, desenvolve o seu crecemento dentro do perímetro amurallado, fundamentalmente no barrio da PESCADERÍA, ben cara a Mariña, ben cara a zona máis despoboada do Orzán que foi a máis densamente ocupadada durante este século.
  • 5. Igrexa de san Xurxo: antigo convento de San Agustín posteriormente antigo concello
  • 6. ARQUIVO HISTÓRICO DE GALICIA Igrexa de san Xurxo: antigo convento de San Agustín posteriormente antigo concello
  • 7. Igrexa de San Xurxo na actualidade
  • 8. A Coruña do século XVIII  Ó desenvolvemento urbano tivo a súa culminación no século XVIII cando a cidade da Coruña convertíuse nun dos centros económicos e culturais máis importantes do país, superando a outras cidades galegas ata alcanzar o rango de Santiago, que era nesa época a principal cidade de Galicia.  Para entender este importante desenvolvemento hai que ter en conta o auxe de determinadas funcións urbanas, como:
  • 9. A Coruña do século XVIII  Administrativa (por exemplo, ubicación da Capitanía Xeral en A Coruña).  Comercial (desenvolvemento do comercio con América (o comercio estivo ata este século monopolizado unicamente por Sevilla-Cádiz e a partir desta data ábrese a outros portos españois) e Europa Occidental).  Militar.  Industrial (fomentada polos estranxeiros e cataláns).  Cultural (actividade dos círculos ilustrados influídos polas correntes europeas)...
  • 10. A Coruña do século XVIII  Neste século leváronse a cabo na cidade varias realizacións:  Instalacións urbanas, como o acueducto de Sta. Margarida. Que trouxo a auga corrente o centro da cidade dende o monte de San Pedro de Visma (está situado no actual barrio de Paseo das Pontes (o nome xa indica de onde procede)).  Acceso que une a Pescadería co exterior a través de Sta. Lucía.  Construcción dunha muralla exterior, (que dende Orzán ía á bahía do porto (paralela á actual Xoana de Vega que pechaba o acceso ó istmo) (resto da muralla: rompeolas de Riazor).  Ampliación portuaria.  A finais do XVIII temos a seguinte estructura urbana:  Cidade Vella ou Alta, que continúa sendo o núcleo urbano consolidado e amurallado, con edificios administrativos, relixiosos e militares, de rúas estreitas, tortuosas e casa baixas.  Pescadería: separada da cidade vella por outra muralla (ó tirala aparecerá a futura praza de Mª Pita máis un pequeño ensanche con eixo na rúa de Troncoso)  Existen outros núcleos bastante consolidados: Barrio das Atochas ou Sto. Tomás, barrio de Sta. Lucía.
  • 11. Novas fortificacións (XVII-XVIII)  Como consecuencia dos continuos asedios que recibía a cidade diseñouse un sistema de protección da baía coruñesa formado polas fortificacións de Santa Cruz, Castelo de San Diego (actual muelle industrial) e castelo de San Antón.
  • 12. Castelo de San Antón ARQUIVO HISTÓRICO DE GALICIA
  • 13. Castelo de San Diego ( Imaxe de 1962) FOTO BLANCO. La Coruña entre siglos
  • 14. Acueduto de Sta. Margarida (construído no s. XVIII)
  • 15. Acueduto de Sta. Margarida (construído no s. XVIII)
  • 16. Paseo das Pontes (vista do acueduto construído no s. XVIII. 1970) FOTO BLANCO. La Coruña entre siglos
  • 18. A Coruña do s. XVIII Novos acuartelamentos: A Maestranza
  • 19. A Coruña do s. XVIII Capitanía Xeneral
  • 20. A Coruña do s. XVIII Casa do ilustrado Cornide Saavedra
  • 21. A Torre de Hércules proxecto de reforma (s. XVIII)
  • 22. A Torre de Hércules reforma (s. XVIII) Dirixiu esta obra o tenente de navío de marina Don Eustaquio Giannini
  • 23. A Torre de Hércules proxecto de reforma (s. XVIII)
  • 24. A Torre de Hércules proxecto de reforma (s. XVIII)  O Consulado da Coruña estimou a urxente reparación da nosa Torre (...). Elixiuse ó enxeñeiro D. Eustaquio Giannini iniciándose a obra en xuño de 1788. Dispúxose a reparación descarnando e limpando tódalas partes vellas que ameazaban ruína (...). O novo material buscouse da mellor calidade (...) e con el fíxose un revestimento (...) que foi unido á obra antiga... Subindo a ata cúpula que se desfixo por completo para forma-la nova lanterna na que se debe acendelo fanal ou fogarón, que arderá con carbón de pedra, resultando un aumento da súa altura de 12 varas sobre o vello faro; exteriormente deixouse unha faixa que rodea en espiral a Torre, para que conserve a materia da dirección da vella rampla que agora quedou distribuída con toda comodidade nas bóvedas interiores con esqueiros de pedra.  CORNIDE SAAVEDRA, J. Historia de la Torre de Hércules. M. 1792.
  • 25. A Torre de Hércules reforma (s. XVIII)
  • 26. A Torre de Hércules reforma (s. XVIII)
  • 27. Carlos III monta garda á entrada na Torre
  • 28. Pedro Martín Cermeño y García de Paredes Capitán Xeneral de Galicia 1779-1790
  • 29. Casas de Paredes (s. XVIII) (Reforma urbanística promovida por Pedro Martín Cermeño na rúa da Marina)
  • 30. Casas de Paredes (1925) FOTO BLANCO. La Coruña entre siglos
  • 35. Antiga Aduana (s. XVIII) (Reforma urbanística promovida por Pedro Martín Cermeño na rúa da Marina)
  • 36. Imaxe da finca de Cermeño a comezos do s. XX (actual parque de Oza)
  • 37. Imaxe da Coruña dende O Corgo Alejandro Ferrant (1891) (actual parque de Oza)
  • 38. Casa de Alejandro Ferrant na finca de Cermeño (actual parque de Oza)
  • 39. Parque de Oza (antiga Horta do Xeneral)