O slideshow foi denunciado.
Utilizamos seu perfil e dados de atividades no LinkedIn para personalizar e exibir anúncios mais relevantes. Altere suas preferências de anúncios quando desejar.
Teze diplome permbyllese e ciklit te trete te studimeve
Udheheqes shkencor Mjeku specializant
Prof. Arben Gjata Besmir Gri...
•Koloni ka fillimin nga valvula ileocekale dhe
shtrihet deri ne anus. Mesatarisht ka nje gjatesi
160 cm, me referenca qe e...
Muri I kolonit perbehet nga
1. Mukoza
2. Submukoza
3. Shtresa muskulare e brendshme (cirkulare)
4. Shtresa muskulare e jas...
Cekumi perben pjesen me te gjere te kolonit (Ø 8 cm) qe ka dhe
murin me te holle, qe e ben cekumin te prirur per perforaci...
•Shkembimi I lengjeve e elektroliteve
•Acidet yndurore me zixhir te shkurter
(acetate, butirate, proprionate)
•Ngarkesa ba...
•Kanceri I kolonit perben malinjitetin me te shpeshte te traktit
GI ne SHBA
•Te dytin ne total tek femrat pas kancerit te ...
1- Tipi polipoid ( ose vegetant) që karakterizohet nga rritje ekzofite ose
endoluminale dhe që lokalizohet më tepër në cek...
Shumica e kancerëve të kolonit janë adenokarcinoma. Perbejne
rreth 90- 95% te kancerit. Ato mund të jenë mirë, pak ose keq...
•Faktoret dietike – Shihet qe vendet me incidence te larte te kancerit te
kolonit kane gjithashtu konsum te larte/ fryme p...
Polipe neoplazike
•Adenoma tubulare – me struktura tubulare me dalje nga lamina propria, me
incidence 75% e rrisk malinjiz...
Polipoza adenomatoze familjare ( FAP) - FAP është sindroma polipoze
hereditare tipike. Është një çrregullim autosomal domi...
1-KOLITI ULÇEROZ - Incidenca e kancerit në të sëmurët me histori 20-
vjeçare të kolitit ulçeroz është rreth 10%. Displazia...
•Dhimbja – dhimbja abdominale nuk eshte simptome specifike. Kur
eshte e lidhur me kolonin, dhimbja vjen nga obstruksioni, ...
•Sigmoidoskopia fleksibel
•Studimet me kontrast
•Kolonoskopia
•CT
•MRI
•PET
•ECHO endoluminale
•CT kolonografia
Tumori (T)
TX - Nuk mund te vleresohet
T0 - Pa evidenca per kancer
Tis - Karcinoma in situ
T1 - Tumori invadon submukozen
...
American Joint Committee on Cancer Staging (AJCC)
TNM Stadi Rekurrencat (%) Mbijetesa (%)
T1–2 N0 I <5 90
T3 N0 IIA 8 74
T...
•Objektivi – mbijetesa disease-free sa me e gjate
•Ne paliacion- mbijetesa symptom-free sa me e gjate
•Ne rezeksionet kura...
- Pastrimi I kolonit ne dy faza:
Purgativet- PEG, fosfati I Na
Antibiotiket-po eritromycin+neomycin, iv broad
spectrum
- P...
Ne kete studim te tipit retrospektiv jane analizuar 81
raste te hospitalizuar prane Klinikes se III te
Kirurgjise se Pergj...
Ne kete studim vihet re nje predominim I lehte I seksit mashkull , 46
paciente, nderkohe qe 35 jane te seksit femer, nje r...
Ndryshimi mes moshes ndjek prirjen e vendeve
perendimore, me mbi 90% te rasteve te diagnostikuara
mbi 50 vjec. Mosha mesat...
Bie ne sy kohezgjatja nga fillimi I simptomave deri tek moment I
paraqitjes tek mjeku dhe vendosja e diagnozes. Mbi 50 % t...
Sipas regionit anatomik te prekur nga tumori primar,
verejme nje predominim te kancerit te kolonit te
majte, duke u ndjeku...
0.00%
5.00%
10.00%
15.00%
20.00%
25.00%
30.00%
deri 3 dite 1jave- 1muaj 1- 3 muaj 3- 6 muaj 6- 9 muaj 1- 2 vjet mbi 2 vjet...
Vihet re se gati gjysma e pacienteve jane shtruar ne
urgjence duke u paraqitur ne spital me simptoma
jetekercenuese si obs...
Nga te gjithe pacientet ne studim, 7 paciente nuk
jane intervenuar. Keto per shkak te gjendjeve
tumorale me metastaza mult...
Shohim qe rreth 90% e interventeve jane kurative, rreth 8% jane
palliative, kurse rreth 2% ishin inoperabel. Ne intervente...
Nqs verejme rastet e reja dhe recidiva, kemi 11 raste recidive, dhe 70
raste te reja, ose 13,75% jane recidiva, relativish...
Ne grafikun e meposhtem shohim qe edhe ne recidiva, eksplorimi
kirurgjikal ka qene qendrimi I zgjedhur, duke tentuar seris...
Simptoma me e shpeshte e pacienteve eshte dhimbja
abdominale (58%), me pas hematokezia, e pastaj konstipacioni.
Grafiku me...
Keto ankesa, te ndara ne grafike te ndryshem mes lokalizimit te
tumorit,
0.00%
10.00%
20.00%
30.00%
40.00%
50.00%
60.00%
7...
Kanceri I kolonit te djathte shfaqet me anemi me shpesh se ai I
kolonit te majte (52% vs 42%, p > 0,05). Nga totali prania...
0.00%
5.00%
10.00%
15.00%
20.00%
25.00%
30.00%
35.00%
40.00%
45.00%
pa pershkrim stadi II (T3 - T4) stadi III (N1- N2) sta...
0.00%
10.00%
20.00%
30.00%
40.00%
50.00%
60.00%
70.00%
80.00%
11.11%
72.84%
6.17% 1.23% 2.47% 1.23% 1.23% 2.47% 1.23%
0.00...
Kolonoskopia eshte kryer ne 58 % te rasteve
0.00%
5.00%
10.00%
15.00%
20.00%
25.00%
30.00%
35.00%
40.00%
45.00%
nuk eshte ...
CT ka dhene keto rezultate
0.00%
10.00%
20.00%
30.00%
40.00%
50.00%
60.00%
egzaminim normal egzaminim pozitiv nuk eshte kr...
Ne qofte se marrim ne diskutim sensitivitetin e CT
Duke e bere keshtu CT ekzaminim me sensitivitet 87%, te perafert
me kli...
Gjaku okult ne fece eshte ekzaminim qe megjithe
rekomandimet boterore, tek ne nuk gjen zbatimin e
duhur. Ai eshte kryer ne...
Pas interventeve kirurgjikale pjesa me e madhe e pacienteve kane
qendruar ne spital mes 7- 9 dite , me nje mesatare 8,86 d...
Komplikacionet e kirurgjise se kolonit kane ndodhur ne 13,51% te
rasteve
SSI kane ndodhur ne 9,46 % te rasteve. Ne serine ...
Me nje diference 6,76% vs 2,7% mes supuracioneve te plages pas
operacioneve urgjente kundrejt atyre te planifikuara.
0.00%...
Nderkohe, komplikacioni me I shpeshte, supuracioni I plages,
eshte shkaku i shtimit te diteqendrimi ne spital rreth 4 dite...
• Kanceri i kolonit perben nje patologji qe kerkon vemendjen
e mjekut dhe pacientit.
• Edhe ne vendin tone, mbi 90% e rast...
• Koha mesatare nga fillimi i simptomave deri ne
viziten mjekesore dhe diagnostikim eshte 5 muaj.
13,5% e pacienteve kane ...
• Rreth 30% e rasteve te intervenuara nuk kane
pershkrim histopatologjik mbi limfonodujt metastatike e
as shkallen e invaz...
• Ekazaminimi imazherik me i perdorshem dhe me
sensitive mbetet CT, edhe pse sensitiviteti I tij eshte
87%. Ne kushtet e u...
•Schwartz’s principles of surgery, fq 1015- 1051
•Semundjet kirurgjikale, fq 128- 135
•Maingot’s abdominal surgery, 12th e...
KANCERI I KOLONIT
KANCERI I KOLONIT
KANCERI I KOLONIT
KANCERI I KOLONIT
Próximos SlideShares
Carregando em…5
×

KANCERI I KOLONIT

  • Entre para ver os comentários

KANCERI I KOLONIT

  1. 1. Teze diplome permbyllese e ciklit te trete te studimeve Udheheqes shkencor Mjeku specializant Prof. Arben Gjata Besmir Grizhja
  2. 2. •Koloni ka fillimin nga valvula ileocekale dhe shtrihet deri ne anus. Mesatarisht ka nje gjatesi 160 cm, me referenca qe e percaktojne nga 112 cm deri 180cm. •Embriologjikisht fillon te krijohet ne javen e katert te gestacionit per te marre formen perfundimtare ne javen e dhjete. •Sipas anatomise e funksionit ndahet ne colon, rectum dhe anus.
  3. 3. Muri I kolonit perbehet nga 1. Mukoza 2. Submukoza 3. Shtresa muskulare e brendshme (cirkulare) 4. Shtresa muskulare e jashtme (longitudinal, taeniat) 5. Seroza
  4. 4. Cekumi perben pjesen me te gjere te kolonit (Ø 8 cm) qe ka dhe murin me te holle, qe e ben cekumin te prirur per perforacione, por jo per obstruksione. Sigma (intraperitoneale) eshte pjesa me e ngushte dhe me e holle e kolonit, qe e ben te prirur per obstruksione. Vaskularizimi I kolonit behet nga a. mesenterica superior dhe a. mesenterica inferior. Pjeset terminale te arterieve anastomozojne me njeratjetren nepermjet plexit te Drummond. Harku I Riolanit lidh a.colica media me a. colica sinistra Inervimi I kolonit behet nga nervat simpatike e parasimpatike, qe dalin respektivisht T6- T12 dhe L1- L3 per simpatikun, vagusi e S2- S4 per parasimpatikun.
  5. 5. •Shkembimi I lengjeve e elektroliteve •Acidet yndurore me zixhir te shkurter (acetate, butirate, proprionate) •Ngarkesa bakteriale •Gazi intraluminal kolik •Levizshmeria, defekimi, kontinenca
  6. 6. •Kanceri I kolonit perben malinjitetin me te shpeshte te traktit GI ne SHBA •Te dytin ne total tek femrat pas kancerit te gjirit dhe te tretin tek meshkujt pas pulmonit dhe prostates. •Nje pjese e rendesishme e epidemiologjise se ketij kanceri eshte edhe ndryshueshmeria e incidences midis grupeve te popullatave te rajoneve te ndryshme gjeografike, deri ne 30 fish. •Levizjet migratore nga nje vend me incidence te ulet ne nje vend me incidence te larte te kancerit te kolonit, I atribuojne personave rrezik te rritur ne varesi te vendit ku kane levizur. Por kjo eshte edhe shpresedhenese qe inciden
  7. 7. 1- Tipi polipoid ( ose vegetant) që karakterizohet nga rritje ekzofite ose endoluminale dhe që lokalizohet më tepër në cekum, kolon ascendens dhe transvers. Shoqërohet gjatë rritjes me zhvillimin e një shtrati vaskular i cili kur nuk arrin ta furnizojë me gjak, masa mund të nekrotizohet, të ulçerohet dhe të japë hemorragji. 2- Tipi infiltrativ është karakteristikë për kolonin e majtë dhe invadon murin intestinal në mënyrë anulare duke dhënë obstruksion. 3- Tipi ulcerativ që është në vetvete një lezion ulçerativ i rrafshët dhe infiltron mukozën dhe shtresat nën të. Karakteristike është shfaqja e kësaj forme në terren të kolitit ulçeroz. 4- Forma skirroze tepër e rrallë ka karakteristikë infiltrimin e shtrirë të gjithë paretit të zorrës pa ulçerim të mukozës.
  8. 8. Shumica e kancerëve të kolonit janë adenokarcinoma. Perbejne rreth 90- 95% te kancerit. Ato mund të jenë mirë, pak ose keq të diferencuara. Tipet e tjera histologjike jane: • adenokarcinoma mucinoze – perben rreth 10% te karcinomave. Me i shpeshte eshte tipi jashteqelizor •adenokarcinoma me qeliza si unaza me gure •karcinoma me qeliza te vogla – 1% e rasteve. Identike me karcinomen me qeliza te vogla te pulmonit •karcinoma adenoskuamoze me qeliza te vogla •karcinoma me qeliza skuamoze •karcinoma e padiferencuar Më të rralla vetëm 5% të rasteve vërehen edhe tumorë malinj (ose potencialisht malinj) të kolonit: karcinoidi, sarkomat, limfomat, GIST.
  9. 9. •Faktoret dietike – Shihet qe vendet me incidence te larte te kancerit te kolonit kane gjithashtu konsum te larte/ fryme per yndyra totale, yndyra te saturuara, kolesterol. Marrja e fibrave nuk lidhet shume me efektin direkt te uljes se incidences, sa me shpejtimin e tranzitit te mases fekale dhe kohet e shkurter te kontaktit te mukozes kolike me acidet biliare. •Mosha mbi 50 vjec – ne te gjithe vendet, mosha mbi 50 vjec lidhet me incidence te rritur te zhvillimit te kancerit te kolonit. •Mutagjeneza – zhvillimi I kancerit te kolonit mbeshtetet tek strukura inicim- promovim. Sipas kesaj teorie faktoret inicues jane ato qe nderveprojne direkt me ADN, dhe me pas faktoret promovues qe ne vetvete nuk jane mutant por stimulojne rritjen e qelizave tashme me mutacion. •Gjenetika – Jane te pranuara dy rruge te tumorgjenezes LOH (loss of heterozygosity) pergjegjes per 85% te kancerit te kolonit dhe MSI (microsatellite instability) pergjegjes per 15% te kancerit te kolonit.
  10. 10. Polipe neoplazike •Adenoma tubulare – me struktura tubulare me dalje nga lamina propria, me incidence 75% e rrisk malinjizimi 5% •Adenoma viloze – me structure te ngjashme me projeksionin e gishtave te epitelit, mbi lamina propria. Kane incidence 10%, rrisk malinjizimi 40% •Adenoma tubuloviloze – structure e perzier mes dy te parave, incidence 15%, rrisk malinjizimi 22%. Polipe hemartomatoze – keto polipe nuk futen ne gjendjet prekanceroze, por kane nje rrezik degjenerimi te vogel. Bejne pjese polipoza juvenile familjare, Peutz- Jeghers, Cronkite- Canada Polipe inflamatore – nuk perbejne premalinjitet Polipe hiperplazike – nuk jane gjendje premalinje
  11. 11. Polipoza adenomatoze familjare ( FAP) - FAP është sindroma polipoze hereditare tipike. Është një çrregullim autosomal dominant i diagnostikuar kur pacienti ka më shumë se 100 polipe adenomatoze në kolon ose kur një pjesëtar i një familjeje me FAP ka një numër çfarëdo adenomash kolonike. FAP gjithashtu përfshin sindromën GARDNER( ciste epidermoide, osteoma, polipe të kolonit)dhe sindromën TURCOT( polipe koloni, tumore cerebrale). Mosha mesatare e zbulimit të një pacienti me FAP është 28 vjeç,kurse mosha mesatare e zbulimit të kancerit si rrjedhojë e FAP është 39 vjeç. Kanceri kolorektal hereditar jopolipoz (HNPCC), sindromi Lynch - Kanceri i kolonit është më I shpeshti në këtë sindromë, por nuk është i shoqëruar me polipe multiple si në FAP. Në s.Lynch I kanceri zakonisht vendoset në kolonin proksimal si lokalizim specifik familjar dhe është i vetmi tumor i këtij pacienti. S.Lynch II karakterizohet nga zhvillimi i kancerit të kolonit,endometrit,stomakut,ovareve,etj. Kanceret që zhvillohen në pacientët me HNPCC kanë potencial malinj më të lartë dhe janë mucinëprodhues më shumë sesa kanceret sporadike. Diagnoza ndihmohet nga kriteret Amsterdam ose Bethesda.
  12. 12. 1-KOLITI ULÇEROZ - Incidenca e kancerit në të sëmurët me histori 20- vjeçare të kolitit ulçeroz është rreth 10%. Displazia paraprin kancerin dhe është zbuluar në biopsitë e përsëritura të marra në mukozën e kolonit. Afërsisht 35% e këtyre kancereve janë të stadit C dhe D sipas Dukes, sepse janë të vështirë për t’u kapur në fazën fillestare. Metoda më efektive për parandalimin e kancerit në të sëmurët me kolit ulçeroz është rezeksioni kolik sapo është shfaqur displazia. Rreziku i kancerit në prani të displazisë është 30%. 2-MORBUS CROHN - Në të sëmurët me histori mbi 20 vjet të M.Crohn incidenca e kancerit është 7%. Pjesa më e madhe e kancereve janë gjetur në pjesën e ekskluduar të kolonit pasi i sëmuri ka bërë by-pass. Pacientët në këtë sëmundje të cilët kanë stenozë fibrotike, kanë një incidencë lehtësisht më të lartë për adenokarcinoma në nivel të ngushtimit. Prandaj para se të bëhet plastika e strikturës është mirë të merret biopsi në këtë nivel. Si përfundim mund të themi se incidenca e kancerit në të sëmurët me Crohn është lehtësisht më e lartë se në popullatën e gjerë.
  13. 13. •Dhimbja – dhimbja abdominale nuk eshte simptome specifike. Kur eshte e lidhur me kolonin, dhimbja vjen nga obstruksioni, ishemia, perforacioni ose infalamacioni. Endoskopia duhet te jape informacion mbi dg diferenciale me kolitin ishemik, kolitin infeksioz dhe semundjen inflamatore te zorres. •Hemoragjia e poshtme digjestive –. Koloni i djathte shfaq hemoragjine ne trajte melene. Rektoragja ndosh me shpesh ne kancerin e kolonit te majte, qe shpjegohet me kohen e shkurter te tranzitit dhe metabolizimit. Perjashtimi i patologjive anale duhet te na beje te kerkojme me proximalisht per lezione. •Konstipacioni / veshtiresia ne defekim – pavaresisht percaktimit jo te unifikuar per konstipacionin, mjeku duhet te kerkoje perjashtimin e obstruksionit nepermjet kolonoskopise. •Ndryshimi i habitusit te defekimit – pacientet me ndryshime te depozites rektale/ sigmes, bejne shpesh shfaqje nga konstipacioni, zvogelimi i kalibrit te feceve, diarre. •Dobesia – lidhet me instalimin e anemise tek pacientet kryesisht me kancer te kolonit dex.
  14. 14. •Sigmoidoskopia fleksibel •Studimet me kontrast •Kolonoskopia •CT •MRI •PET •ECHO endoluminale •CT kolonografia
  15. 15. Tumori (T) TX - Nuk mund te vleresohet T0 - Pa evidenca per kancer Tis - Karcinoma in situ T1 - Tumori invadon submukozen T2 - Tumori invadon muscularis propria T3 - Tumori invadon nepermjet muscularis propria ne subseroze ose ne indin e paperitonealizuar perikolik T4 - Tumori direkt invadon inde ose organe tjera ose perforon peritoneumin visceral te specimenit Nodal (N) NX - Limfonodulat regionale nuk mund te vleresohen N0 - Pa metastaza limfonodale N1 - Metastaza ne 1- 3 limfonodula perikolik N2 - Metastaza ne 4 ose me shume limfonodula perikolik N3 - Metastaze ne cfaredo limfonoduli pergjate nje trunkusi vaskular te madh Metastasis (M) MX - Prezenca e metastazave ne distance nuk mund te vleresohet M0 - Pa metastaza ne distance M1 - Prezence metastazash ne distance
  16. 16. American Joint Committee on Cancer Staging (AJCC) TNM Stadi Rekurrencat (%) Mbijetesa (%) T1–2 N0 I <5 90 T3 N0 IIA 8 74 T4 N0 IIB 15 65 T1–2 N1 IIIA 6 81 T1–2 N2 IIIB 8 69 T3 N1 IIIB 11 61 T3 N2 IIIC 15 48 T4 N1–2 IIIC 19–22 36
  17. 17. •Objektivi – mbijetesa disease-free sa me e gjate •Ne paliacion- mbijetesa symptom-free sa me e gjate •Ne rezeksionet kurative te arrihet kufiri I sigurise rreth 5cm •Te vecohen ne specimen min 12 limfonodula per stadifikimin sa me te sakte •Prania e metastazave nuk duhet te influencoje vendimin kirurgjikal •Tumoret sinkrone te trajtohen si dy masa te rezekueshme njekohesisht, ose kolektomi me nje anastomoze. •Organet e infiltruara duhet te hiqen en block me masen tumorale
  18. 18. - Pastrimi I kolonit ne dy faza: Purgativet- PEG, fosfati I Na Antibiotiket-po eritromycin+neomycin, iv broad spectrum - Profilaksia antitrombotike - Planifikimi I stomave
  19. 19. Ne kete studim te tipit retrospektiv jane analizuar 81 raste te hospitalizuar prane Klinikes se III te Kirurgjise se Pergjithshme e Digjestive gjate viteve 2011-12. Qellimi I studimit eshte raportimi i te dhenave te kancerit te kolonit ne kliniken tone, diagnostifikimi, shfaqjet klinike e trajtimi I tij, si dhe ndryshimet statistikore me vendet e tjera.
  20. 20. Ne kete studim vihet re nje predominim I lehte I seksit mashkull , 46 paciente, nderkohe qe 35 jane te seksit femer, nje raport I ngjashem me 50,9/ 60,8 per 100000 ne vendet perendimore ¹, rreth 1: 1,31 vs 1: 1,18 ². Ose, ne terma perqindjesh, meshkujt jane 56,79% ne Shqiperi vs 51,6% ne perendim ³.
  21. 21. Ndryshimi mes moshes ndjek prirjen e vendeve perendimore, me mbi 90% te rasteve te diagnostikuara mbi 50 vjec. Mosha mesatare 64,7 vjec. 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% 90.00% 100.00% Mbi 50 vjec Nen 50 vjec 90.12% 9.88%
  22. 22. Bie ne sy kohezgjatja nga fillimi I simptomave deri tek moment I paraqitjes tek mjeku dhe vendosja e diagnozes. Mbi 50 % te rasteve kane 1-6 muaj qe perjetojne shqetesime. Kurse 13,5 % e pacienteve kane mbi 1 vit me shqetesime. Koha mesatare nga fillimi I simptomave eshte 5 muaj. 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% deri 3 dite 1jave- 1muaj 1- 3 muaj 3- 6 muaj 6- 9 muaj 1- 2 vjet mbi 2 vjet 12.35% 12.35% 28.40% 27.16% 6.17% 7.41% 6.17%
  23. 23. Sipas regionit anatomik te prekur nga tumori primar, verejme nje predominim te kancerit te kolonit te majte, duke u ndjekur nga ai I kolonit te djathte. 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% COLON DEX COLON TRANSV COLON SIN polipoze 30.86% 6.17% 61.73% 1.23%
  24. 24. 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% deri 3 dite 1jave- 1muaj 1- 3 muaj 3- 6 muaj 6- 9 muaj 1- 2 vjet mbi 2 vjet COLON DEX 4.00% 20.00% 28.00% 20.00% 12.00% 8.00% 8.00% 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% 35.00% deri 3 dite 1jave- 1muaj 1- 3 muaj 3- 6 muaj 6- 9 muaj 1- 2 vjet mbi 2 vjet COLON SIN 16.00% 6.00% 32.00% 30.00% 4.00% 6.00% 6.00%
  25. 25. Vihet re se gati gjysma e pacienteve jane shtruar ne urgjence duke u paraqitur ne spital me simptoma jetekercenuese si obstruksione, anemi, etj. 40.00% 42.00% 44.00% 46.00% 48.00% 50.00% 52.00% 54.00% 56.00% PLANIFIKIM URGJENCE 54.32% 45.68%
  26. 26. Nga te gjithe pacientet ne studim, 7 paciente nuk jane intervenuar. Keto per shkak te gjendjeve tumorale me metastaza multiple hepatike ose pulmonare, Llojet e interventeve 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% 8.64% 3.70% 8.64% 2.47% 1.23% 2.47% 1.23% 70.37% 1.23%
  27. 27. Shohim qe rreth 90% e interventeve jane kurative, rreth 8% jane palliative, kurse rreth 2% ishin inoperabel. Ne interventet paliative kemi grupuar bypass-et enteroenterike dhe kolostomite Baguette. Ne rastet e interventeve kurative jane perfshire rezeksionet me anastomoza primare dhe procedurat Hartmann. 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% 90.00% INT. PALIATIVE INT. KURATIV INOP 8.11% 89.19% 2.70%
  28. 28. Nqs verejme rastet e reja dhe recidiva, kemi 11 raste recidive, dhe 70 raste te reja, ose 13,75% jane recidiva, relativisht e krahasueshme me serite nderkombetare rreth 15% ⁴ 0 10 20 30 40 50 60 70 RASTE TE REJA RECIDIVA 70 11
  29. 29. Ne grafikun e meposhtem shohim qe edhe ne recidiva, eksplorimi kirurgjikal ka qene qendrimi I zgjedhur, duke tentuar serish interventin kurativ. 0 0.5 1 1.5 2 2.5 3 3.5 4 4.5 5 TE PAINTERVENUAR INT. PALIATIVE INT. KURATIV INOP RECIDIVA 3 2 5 1
  30. 30. Simptoma me e shpeshte e pacienteve eshte dhimbja abdominale (58%), me pas hematokezia, e pastaj konstipacioni. Grafiku me poshte tregon shfaqjen klinike me te rendesishme te referuar nga pacienti 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% dobesi dhimbje abdominale konstipacion hematokezi renie ne peshe vomitus 6.17% 58.02% 12.35% 17.28% 4.94% 1.23%
  31. 31. Keto ankesa, te ndara ne grafike te ndryshem mes lokalizimit te tumorit, 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% dobesi dhimbje konstipacion renie ne peshe COLON DEX 8.00% 80.00% 4.00% 8.00% 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% 35.00% 40.00% 45.00% 50.00% dobesi dhimbje konstipacion hematokezi renie vjella COLON SIN 6.00% 48.00% 14.00% 26.00% 4.00% 2.00%
  32. 32. Kanceri I kolonit te djathte shfaqet me anemi me shpesh se ai I kolonit te majte (52% vs 42%, p > 0,05). Nga totali prania e anemise eshte ne 45% te pacienteve. Nderkohe 6,1% e pacienteve kane anemi dhe jane nen 50 vjec. 46.00% 47.00% 48.00% 49.00% 50.00% 51.00% 52.00% hemograma normal anemi COLON DEX 48.00% 52.00% 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% hemograma normal anemi COLON SIN 58.00% 42.00%
  33. 33. 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% 35.00% 40.00% 45.00% pa pershkrim stadi II (T3 - T4) stadi III (N1- N2) stadi IV (M1) 39.51% 43.21% 3.70% 13.58% 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% 35.00% 8.64% 30.86% 4.94% 24.69% 13.58% 17.28%
  34. 34. 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% 11.11% 72.84% 6.17% 1.23% 2.47% 1.23% 1.23% 2.47% 1.23% 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% 90.00% PALIAC/ INOP carcinoma potencialisht malinje pa malinjitet 11.11% 82.72% 1.23% 4.94%
  35. 35. Kolonoskopia eshte kryer ne 58 % te rasteve 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% 35.00% 40.00% 45.00% nuk eshte kryer ulcerative polipe infiltrative obstrukt (inf/polip?) 41.98% 3.70% 25.93% 3.70% 24.69% Duke patur parasysh kunderindikacionet e saj (suspect perforatio) dhe kushtet optimale te kryerjes (pregatitja e kolonit), si dhe paraqitjen ne urgjence te 45 % te pacienteve, ky egzaminim nuk mund te perdoret si egzaminim I rutines se urgjences. Shkak tjeter I kesaj shifre te ulet jane edhe rastet me recidiva ose te konfirmuara me mjete tjera imazherike per diagnozen. (st IV 25,5%- jo kolono) Ne keto raste kolonoskopia nuk ka qene e domosdoshme.
  36. 36. CT ka dhene keto rezultate 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% egzaminim normal egzaminim pozitiv nuk eshte kryer diag. tjeter 6.17% 53.09% 39.51% 1.23%
  37. 37. Ne qofte se marrim ne diskutim sensitivitetin e CT Duke e bere keshtu CT ekzaminim me sensitivitet 87%, te perafert me klinikat e vendeve tjera. ( deri ~95%). Por duhet patur parasysh fals negativiteti I CT nga rastet e keqinterpretuara, 3 raste rezultuan st II e 2 raste st IV. 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% 90.00% FALSE NEG TRUE POS 12.24% 87.76%
  38. 38. Gjaku okult ne fece eshte ekzaminim qe megjithe rekomandimet boterore, tek ne nuk gjen zbatimin e duhur. Ai eshte kryer ne 5 raste nga 81 dhe ka rezultuar pozitiv ne 4 nga ato.
  39. 39. Pas interventeve kirurgjikale pjesa me e madhe e pacienteve kane qendruar ne spital mes 7- 9 dite , me nje mesatare 8,86 dite qendrimi post operatore kundrejt 5-8 dite ne referencat ndekombetare. Maksimumi I qendrimit eshte 19 dite, pas reinterventit. 0 2 4 6 8 10 12 14 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 17 19 1 1 3 9 14 12 13 2 4 3 7 3 1 1
  40. 40. Komplikacionet e kirurgjise se kolonit kane ndodhur ne 13,51% te rasteve SSI kane ndodhur ne 9,46 % te rasteve. Ne serine japoneze te ⁶Hokkaido medical university, SSI jane 14,3 %. Vetem 1 rast nga seria ka bere fistul anastomotike dhe eshte reintervenuar. 0.00% 10.00% 20.00% 30.00% 40.00% 50.00% 60.00% 70.00% 80.00% 90.00% jo komplikacion atelektaza/ versamente fistula supuracione plage TEP 86.49% 1.35% 1.35% 9.46% 1.35%
  41. 41. Me nje diference 6,76% vs 2,7% mes supuracioneve te plages pas operacioneve urgjente kundrejt atyre te planifikuara. 0.00% 5.00% 10.00% 15.00% 20.00% 25.00% 30.00% 35.00% 40.00% 45.00% 50.00% planifikime urgjenca planifikime planifikime planifikime urgjenca planifikime jo komplikacion atelektaza/ versamente fistula SSI TEP 45.95% 40.54% 1.35% 1.35% 2.70% 6.76% 1.35%
  42. 42. Nderkohe, komplikacioni me I shpeshte, supuracioni I plages, eshte shkaku i shtimit te diteqendrimi ne spital rreth 4 dite, nga 8,74 dite ne 12,1 dite. Sic verehet, te gjithe pacientet qe kane bere SSI kane qendruar ne spital nga 9 deri 14 dite postoperatore, nderkohe qe drenat abdominal kane qene te hequr dhe tranziti intestinal I vendosur. 0 0.5 1 1.5 2 9 11 13 14 supuracione plage 1 2 2 2
  43. 43. • Kanceri i kolonit perben nje patologji qe kerkon vemendjen e mjekut dhe pacientit. • Edhe ne vendin tone, mbi 90% e rasteve diagnostikohen mbi moshen 50 vjec. Mosha mesatare e pacienteve ne momentin e diagnozes eshte 64,7 vjec. Por mosha minimale eshte 41 vjec. Sipas ketyre te dhenave, screening I popullates duhet te filloje ne menyre te planifikuar ne moshen 50 vjec dhe te rekomandohet kryerja e ekzaminimeve diagnostike nga 40 vjec. • Shfaqja e anemise eshte me e shpeshte ne pacientet me kancer te kolonit te djathte sesa te majte. Gjithashtu anemia eshte gjetur edhe ne pacientet nen moshen 50 vjec. Nga kjo mund te themi qe cdo anemi pa shkak tek nje pacient, pavaresisht moshes, duhet hetuar deri ne diagnozen e sakte. Ne kete kuader, perdorimi rutine i gjak okult ne feçe eshte menyra me kostoefektive per hetimin e anemive ne drejtim te
  44. 44. • Koha mesatare nga fillimi i simptomave deri ne viziten mjekesore dhe diagnostikim eshte 5 muaj. 13,5% e pacienteve kane mbi 1 vit histori simptomatike. Rreth 45% perbejne urgjenca kirurgjikale. Ndergjegjesimi i pacienteve per t’i referuar mjekut shqetesimet e tij menjehere kur shfaqen, eshte I nevojshem. Kjo do te conte ne diagnostikim me te hershem, ecuri me te mire postoperatore dhe mbijetese me te gjate. • Kolonoskopia eshte ekzaminimi me sensitiv per kancerin e kolonit. Fatkeqesisht ky ekzaminim nuk behet ne kushte urgjence. Planifikimi i nje kolonoskopie pas cdo dyshimi klinik duhet te jete I detyrueshem per cdo pacient.
  45. 45. • Rreth 30% e rasteve te intervenuara nuk kane pershkrim histopatologjik mbi limfonodujt metastatike e as shkallen e invazionit. Bashkepunimi me histopatologet duhet te coje ne nje stadifikim sa me te qarte per kancerin e kolonit, si tregues I prognozes. Kirurgjikalisht duhet te tentohet gjithmone interventi kurativ, rezeksionet R0, si ne rastet e reja ashtu ne recidiva, dhe evidentimi i minimalisht 12 limfonodujve per specimen. • Komplikacionet postoperatore me te shpeshta jane SSI. Keto kane lidhje te rendesishme me operacionin ne kushte urgjence. SSI ka rritur diteqendrimin ne spital per pacientet nga 8,74 dite ne 12,1 dite post operatore. Ne qofte se zinxhiri i screening kryhet me rregull, operacionet e urgjences do te ulen. Si rrjedhoje komplikacionet do te ndodhin me rralle, diteqendrimi spitalor do te ulet, dhe kostot spitalore do te reduktohen.
  46. 46. • Ekazaminimi imazherik me i perdorshem dhe me sensitive mbetet CT, edhe pse sensitiviteti I tij eshte 87%. Ne kushtet e urgjences, kur kolonoskopia nuk mund te kryhet, CT duhet t’i realizohet cdo pacienti per te cilin ka dyshim klinik per neoplazi.
  47. 47. •Schwartz’s principles of surgery, fq 1015- 1051 •Semundjet kirurgjikale, fq 128- 135 •Maingot’s abdominal surgery, 12th ed.,fq 625- 663 •Skandalakis’ surgical anatomy, 4th ed., •Greensfield surgery, 4th ed., fq 1104- 1122 •Departamenti i Statistikes, QSUT, arkiva 2011 -2012 ¹ Ferlay J, Bray F, Pisani P, Parkin DM. GLOBOCAN 2002: Cancer incidence, mortality and prevalence. In Worldwide IARC Cancer Base, vol 5, version 2.0. Lyon: IARC Press, 2004 ² University of Pittsburgh Cancer Institute ³ O'Connell JB, Maggard MA, Ko CY. Colon cancer survival rates with the new American Joint Committee on Cancer sixth edition staging. J Natl Cancer Inst 2004;96:1420–1425 [PubMed: 17333540] ) ⁴ Bregahol 2007 ⁵ Pasman et al, 1996 ⁶ Hokkaido medical university, 2014, Kosuke Ishikawa et al.9120 A Clinical Pathway to Accelerate Recovery After Colonic Resection, Linda Basse, MD, Dorthe Hjort Jakobsen, RN , Department of Surgical Gastroenterology and †Department of Anesthesiology, Copenhagen University Hospital

×